Thực thi quyền tác giả, quyền liên quan trong hoạt động nghệ thuật biểu diễn

(Cinet)-Theo ông Tô Văn Long, Trưởng phòng Quyền tác giả (Cục Bản quyền tác giả), để tăng cường quản lý và thực thi các quy định pháp luật về hoạt động biểu diễn và tổ chức biểu diễn nghệ thuật chuyên nghiệp nói riêng và thực thi nghiêm túc các quy định pháp luật sở hữu trí tuệ về QTG, QLQ nói chung cần tổ chức, triển khai thực hiện đồng bộ 4 giải pháp quan trọng.

Thực thi quyền tác giả, quyền liên quan trong hoạt động nghệ thuật biểu diễn - ảnh 1

Ông Tô Văn Long, cho biết: Luật SHTT đã có hiệu lực thi hành được gần 4 năm, nó đang từng bước phát huy hiệu lực trong thực tế, các hoạt động thực thi và hoạt động tự bảo vệ quyền đã đạt được kết quả đáng khích lệ. Một số các đơn vị nghệ thuật đã có hợp đồng với tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả (QTG) và đã ký hợp đồng với người biểu diễn khi tổ chức chương trình biểu diễn nghệ thuật chuyên nghiệp như chương trình Ga la... , thực hiện các quy định pháp luật về QTG, quyền liên quan (QLQ), đảm bảo quyền và lợi ích ích hợp pháp của các chủ thể quyền.

Cũng theo ông Long, hoạt động thanh tra, kiểm tra xử lý vi phạm đã được tăng cường, một số vụ vi phạm Quy chế đã được xử lý nghiêm. Tuy nhiên, tình trạng vi phạm quy định pháp luật về QTG, QTQ trong lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn vẫn còn diễn ra, nhất là biểu điền ca múa nhạc. Có nhiều nguyên nhân của tình trạng, trong đó nguyên nhân chủ yếu là nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật chưa nghiêm.

Chẳng hạn, tại Trung tâm bảo vệ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam (VCPMC), hiện có 65 đoàn ca múa nhạc chuyên nghiệp đã trả tiền đối với tác phẩm đặt hàng công bố lần đầu, nhưng chưa thanh toán sử dụng lại tác phẩm. Năm 2009 mới có 11/65 đoàn ca múa nhạc chuyên nghiệp phía Bắc ký hợp đồng sử dụng tác phẩm âm nhạc ( trong tổng số 125 đoàn nghệ thuật thuộc Trung ương, địa phương và quân đội). Nhiều đơn vị, tổ chức biểu diễn, chương trình biểu diễn không thực hiện nghĩa vụ trả tiền sử dụng tác phẩm âm nhạc.

Riêng năm 2008, Sở văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội đã cấp phép 493 cuộc biểu diễn, nhưng không có tổ chức biểu diễn nào trả tiền sử dụng tác phẩm âm nhạc.

Tuy vậy, tại cơ quan quản lý nhà nước về QTG, QLQ (Cục Bản quyền tác giả) trong 6 năm qua, số đơn thư khiếu nại, tố cáo về QTG, quyền của người biểu diễn mà Cục nhận được không có nhiều, nhất là quyền cửa người biểu diễn, quyền của các hãng sản xuất bản ghi âm, ghi hình, và quyền của các tổ chức phát sóng.

Năm 2009 có vụ liên quan đến bản kiến nghị của các nhạc sĩ về quyền tác giả âm nhạc gửi các cơ quan, Bộ VHTTDL đã có Báo cáo Thủ tướng Chính phủ, trong đó có nêu rõ tình hình thực hiện pháp luật trong lĩnh vực âm nhạc và đã báo cáo về trách nhiệm của Bộ VHTTDL trong việc đề xuất với Thủ tướng Chính phủ ban hành kịp thời một số văn bản quy phạm pháp luật như: Chỉ thị số 36/2009/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường quản lý và thực thi bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan. Chỉ thị đã được tổ chức triển khai tại 3 khu vực. Bộ VHTTDL cũng đã ban hành kế hoạch thực hiện Chỉ thị trong ngành Văn hoá, Thể thao và Du lịch, trong đó có việc tổng kiểm tra trên phạm vi cả nước. Chỉ thị số 36/2008/CT-TTg đã đề cập tới trách nhiệm của các Bộ, ngành, Chủ tịch ủy ban Nhân dân các tỉnh, thành phố, và các tổ chức liên quan. Hiện nay, Chỉ thị đã và đang được triển khai trên phạm vi cả nước.

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Nghị định số 47/2009/NĐ-TTg ngày 13/5/2009 quy định xử phạt vi phạm hành chính về QTG, QLQ, có hiệu lực thi hành từ ngày 30/6/2009, tạo cơ sở pháp lý cho hoạt động kiểm tra, xử lý vi phạm. Nghị định quy định hai hình thức xử phạt bao gồm phạt cảnh cáo và phạt tiền. Hai nhóm hành vi được quy định gồm nhóm hành vi vi phạm trật tự quản lý hành chính và nhóm hành vi xâm phạm QTG, QLQ, quy định về thẩm quyền xử phạt, chế tài xử phạt với mức phạt thấp nhất là 100.000 đồng, mức phạt cao nhất là 500 triệu đồng. Ngoài ra, hình thức xử phạt bổ sung cũng được quy định gồm: tịch thu hàng hóa vi phạm, nguyên liệu, vật liệu, phương tiện và thiết bị được sử dụng để sản xuất, kinh doanh hàng hóa vi phạm; đình chỉ có thời hạn từ 90 ngày đến 180 ngày hoạt động kinh doanh, tư vấn, dịch vụ. Nghị định cũng quy định các biện pháp khắc phục hậu quả như: buộc tiêu hủy sản phẩm vi phạm hoặc đưa vào sử dụng nguyên vật liệu, phương tiện và thiết bị được sử dụng để sản xuất  sản phẩm vi phạm.

Để tăng cường quản lý và thực thi các quy định pháp luật về hoạt động biểu diễn và tổ chức biểu diễn nghệ thuật chuyên nghiệp nói riêng và thực thi nghiêm túc các quy định pháp luật sở hữu trí tuệ về QTG, QLQ nói chung trong lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn, đồng thời thực hiện các cam kết sau khi Việt Nam gia nhập Tổ chức thương mại thế giới (WTO) theo chương trình hành động của Bộ VHTTDL thực hiện Chương trình hành động của Chính phủ ban hành kèm theo Nghị quyết số 16/2007/NQ-CP về một số chủ trương chính sách lớn để nền kinh tế phát triển nhanh, theo ông Long, cần tổ chức, triển khai thực hiện tốt các giải pháp sau đây:

Một là cần phải phải khẩn trương sửa đổi, bổ sung Quy chế hoạt động biểu diễn và tổ chức hoạt động biểu diễn nghệ thuật chuyên nghiệp kèm theo Quyết định số 47/2004/QĐ-BVHTT; và văn bản dưới luật SHTT về QTG, QLQ cho phù hợp với tình hình mới. Đặc biệt là những quy định cụ thể liên quan nghĩa vụ pháp lý của tổ chức, cá nhân hoạt động biểu diễn và tổ chức biểu diễn nghệ thuật chuyên nghiệp khi sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình, đế xây dựng, hoặc dàn dựng các chương trình biểu diễn nghệ thuật.
Thực thi quyền tác giả, quyền liên quan trong hoạt động nghệ thuật biểu diễn - ảnh 2

Hai là cần tổ chức Hội nghị tập huấn toàn quốc hoặc theo khu vực các quy định pháp luật về hoạt động biểu diễn và tổ chức hoạt động nghệ thuật biểu diễn chuyên nghiệp nói riêng; và tiếp tục tổ chức tập huấn các quy định pháp luật Sở hữu trí tuệ về QTG, QLQ cho các đối tượng quản lý và thực thi ở Trung ương và địa phương.

Ba là các tổ chức, cá nhân hoạt động biểu diễn và tổ chức hoạt động nghệ thuật biểu diễn chuyên nghiệp cần đề cao trách nhiệm của mình đối với việc thực hiện nghĩa vụ pháp lý của mình trước pháp luật khi khai thác sử dụng tác phẩm âm nhạc, cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình. Trong bối cảnh hiện nay để tránh những sai phạm đáng tiếc xảy ra, các đơn vị nghệ thuật cần liên hệ với VCPMC, RIAV, VLCC là 3 tổ chức đại diện tập thể QTG, QLQ để hợp đồng sử dụng QTG, QLQ theo quy định của pháp luật. Các đơn vị này là tố chức phi Chính phủ, hoạt động không vì mục đích lợi nhuận, thực hiện các hoạt động cấp phép, thu tiền sử dụng tác phẩm và phân phối tiền cho các hội viên đã ủy thác có tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình được sử dụng.

Bốn là tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan Thanh tra, Nghệ thuật biểu diễn, Bản quyền tác giả trong công tác hướng dẫn, kiểm tra các hoạt động nghệ thuật biểu diễn và tổ chức hoạt động nghệ thuật biểu diễn chuyên nghiệp theo quy định của pháp luật, trong đó có việc kiểm tra thực thi các quy định hiện hành về QTG, QLQ.

 

TH

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác