Bảo tồn di sản và Quản lý du lịch tại Khu Di sản thế giới Hội An

(Cinet)-Vừa qua tại thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam đã diễn ra buổi tọa đàm về “Công tác bảo tồn Di sản và Quản lý Du lịch tại khu Di sản Thế giới Hội An”. Cuộc tọa đàm do Trung tâm Quản lý bảo tồn di tích (QLBTDT) Hội An phối hợp với tổ chức JICA, Đại học Chiba, Đại học Nữ Chiêu Hòa (Nhật Bản) tổ chức.

Bảo tồn di sản và Quản lý du lịch tại Khu Di sản thế giới Hội An - ảnh 1

Các ý kiến tham luận đều thống nhất đánh giá, hơn 10 năm qua, Di sản Văn hóa Thế giới Hội An đã nhận được sự quan tâm hỗ trợ của bạn bè quốc tế, trong đó có Nhật Bản, góp phần cho việc bảo tồn, phát huy di sản có những bước phát triển tích cực. Di sản ngày càng được trân trọng giữ gìn, nhận thức của cộng đồng, ý thức bảo tồn di sản trong các tầng lớp nhân dân ngày càng cao.

Tuy nhiên, các ý kiến tham dự hội thảo cũng cho rằng, bên cạnh những thành quả đạt được, thực tiễn sau 10 năm Hội An được công nhận là Di sản văn hóa thế giới đã bộc lộ một số vấn đề cần quan tâm. Nguy cơ đe dọa sự mất còn của di sản từ thiên nhiên, tự nhiên ngày càng hiện ra rõ nét: Bão lụt, mối mọt, sự bất trắc của khí hậu. Việc tu bổ, sửa chữa di tích không đúng nguyên tắc, vi phạm quy chế; sử dụng di tích còn sai chức năng; Môi trường ô nhiễm, hỏa hoạn...

Theo bà Utsumi Sawako (Trường Đại học Nữ Chiêu Hòa) qua kết quả công trình nghiên cứu, khảo sát của mình tại 453 căn nhà được sử dụng làm cửa hàng trong số 475 căn nhà nằm trên mặt tiền 4 con đường có lưu lượng khách du lịch lớn trong phạm vi Di sản là đường Trần Phú, đường Nguyễn Thái Học, đường Nguyễn Thị Minh Khai, đường Lê Lợi đã kết luận: Xét về tổng thể, khu phố cổ đang trong quá trình phát triển du lịch, góp phần tạo ra công ăn việc làm cho nhiều người dân. Tuy nhiên, việc các cửa hàng được thuê từ nhà cổ để kinh doanh đã làm nảy sinh vấn đề người đến thuê không phải là người Hội An, điều này đồng nghĩa với việc một số tính năng của căn nhà cổ, nhất là không gian văn hóa bị thu hẹp hoặc bị phá bỏ, chỉ giữ lại tính năng kinh doanh buôn bán. Mặt khác người chủ sở hữu mới và nhân công làm thuê tại đây không gắn kết được truyền thống văn hóa Hội An. Họ không không nắm vững các quy chế, quy tắc liên quan đến bảo vệ cảnh quan phố cổ, dẫn đến nguy cơ hỗn loạn về cảnh quan và ứng xử với không gian phố cổ...

Bà Fukui Yuta - Đội viên thanh niên tình nguyện hải ngoại Nhật Bản (đang làm việc tại Trung tâm QLBTDT Hội An) đã bày tỏ những băn khoăn về các vấn đề liên quan đến công tác quản lý, bảo tồn di Di sản thế giới Hội An, nhất là các suy nghỉ về cải thiện tình hình giao thông, việc trưng bày bảng giá hàng hóa, buôn bán các mặt hàng lưu niệm và việc chèo kéo khách tại khu phố cổ...

Theo bà Fukui Yuta, để Hội An trở thành một địa điểm du lịch thành công trong tương lai, vấn đề quan trọng nhất là "Làm thế nào để không gây cảm giác khó chịu cho du khách".

Theo ông Nguyễn Chí Trung, Giám đốc Trung tâm QLBTDT Hội An, khó khăn nhất của Hội An hiện nay là bên cạnh thiên tai, thời tiết bất thường tác động đến di tích, việc buôn bán và cho người từ nơi khác đến thuê nhà cổ để buôn bán làm ăn, làm mất đi tính "thuần" về truyền thống văn hóa của Hội An. Đây cũng là vấn đề mà nhiều tổ chức, cá nhân kể cả ngoài nước cũng đang rất quan tâm.

Về giải pháp trong thời gian tới, ông Trung cho rằng phải giữ cho được truyền thống văn hóa, truyền thống nhân văn và kiến trúc của phố cổ Hội An nhưng cũng phải đảm bảo cuộc sống của người dân trong Khu phố cổ. Song song với đó, thành phố và tỉnh cần quy hoạch, mở rộng không gian du lịch Hội An thông qua phát triển các làng nghề, xây dựng các điểm tham quan tại các vùng ven, mở rộng các tour, tuyến và đa dạng sản phẩm du lịch đến các địa bàn nông thôn quanh Hội An, các khu vực biển, đảo, nhất là Cù Lao Chàm để du khách tham qua, giảm áp lực từ Khu phố cổ...

Bảo tồn di sản và Quản lý du lịch tại Khu Di sản thế giới Hội An - ảnh 2

Cũng theo ông Trung, để là được điều đó, sự vào cuộc quyết liệt hơn nữa của chính quyền, của hệ thống chính trị và cả của các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước là rất cần thiết. Trước mắt, phải đẩy mạnh tuyên truyền, quảng bá để nâng cao nhận thức của người dân cũng như du khách trong việc tham gia bảo tồn, phát duy di tích tại đây; đồng thời xây dựng một đội ngũ làm công tác du lịch và bảo tồn di tích đảm bảo số lượng lẫn chất lượng chuyên môn, nghiệp vụ; phải tập trung xây dựng, phát triển mạnh hơn nữa hệ thống các cơ sở dịch vụ phục phụ du lịch theo hướng hiện đại, có tầm cỡ quốc tế....

Phát biểu tại cuộc tọa đàm, Giáo sư Fukukawa (Trường Đại học Chiba Nhật Bản) cho rằng, những vấn đề được nêu ra là căn cứ để các bên tiếp nhận, đề xuất các giải pháp để bảo tồn, phát huy Di sản thế giới Hội An theo Chương trình hợp tác của hai bên Hội An- Nhật bản trong 3 năm tới. Riêng với Hội An, các ý kiến đưa ra tại Tọa đàm có ý nghĩ rất thiết thực trong công tác quản lý, bảo tồn Khu phố cổ Hội An, đồng thời có một chiến lược phát triển ngành du lịch theo hướng hiệu quả, bền vững hơn.

Các đại biểu tham dự đều nhất trí khẳng định: Vấn đề quản lý, bảo tồn, phát huy di sản Hội An hiện nay cần tập trung giải quyết ba nội dung cơ bản là: Bảo tồn kiến trúc đô thị cổ; Giữ gìn lối sống truyền thống; Đáp ứng cuộc sống hiện tại.

Cũng theo các đại biểu, để giải quyết được ba vấn đề này nhất thiết phải có sự tham gia tích cực của các nhà quản lý, các nhà chuyên môn, nhất là phát huy ý thức tự giác của cộng đồng dân cư-những chủ nhân trực tiếp của di sản.

 

Hoa Linh Lan

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác