Hà Nội: Nhiều di tích lịch sử kêu cứu

Trong tổng số trên 4.000 di tích và danh thắng (xếp hạng quốc gia trên 900 di tích và danh thắng) tại Hà Nội có không ít các di tích đang bị xâm lấn, chiếm dụng.

Từ nội thành…

Nằm ở khu vực trung tâm buôn bán sầm uất của 36 phố phường của kinh đô Thăng Long xưa, chùa Vĩnh Trù ra đời khoảng thế kỷ XIX. Năm 1950, chùa được trùng tu lớn, xây thêm nhà giữa và nhà khách phía ngoài. Chùa vẫn còn giữ lại một số di vật: sắc phong, ngai thờ bài vị, tượng Phật, câu đối… và những đồ đồng có giá trị nghệ thuật cao. Trong chiến chống thực dân Pháp, chùa Vĩnh Trù được chọn làm cơ sở của cuộc chiến đấu và cũng là địa điểm cứu thương bệnh binh… Chùa Vĩnh Trù đã được Bộ Văn hóa - Thông tin (trước đây) công nhận là di tích lịch sử - văn hóa và là một điểm đến trong tuyến tham quan du lịch khu phố cổ Hà Nội.

Hiện nay, khuôn viên của chùa bị một số người dân chiếm dụng làm nơi giữ xe, bán hoa, quán cơm, thậm chí mở cả…quán thịt chó…gây nên cảnh nhếch nhác, mất vẻ tôn nghiêm chốn linh thiêng. Tình trạng trên diễn ra đã khá lâu và người dân xung quanh chùa đã nhiều lần phản ánh nhưng chính quyền sở tại vẫn chưa tìm ra biện pháp hữu hiệu để can thiệp.

Chùa Bộc nằm trên phố chùa Bộc sầm uất cũng trong cảnh tương tự. Chùa Bộc vốn được dựng để thờ Phật, nhưng vì chùa tọa lạc sát một chiến trường của nghĩa quân Tây Sơn đại phá giặc Thanh nên chùa còn thờ cả vua Quang Trung và vong linh những sĩ tử. Trong chùa Bộc có pho tượng Quang Trung hoàng đế đặt dưới bức hoành “Oai phong lẫm liệt”; pho tượng này được dựng năm Bính Ngọ (1786). Trong chùa còn một tấm bia đá tạc năm Quang Trung thứ tư (Nhâm Tý - 1792) ghi lại việc chùa bị cháy và dựng lại sau trận Đống Đa. Năm 1792, chùa được trùng tu lại trên nền cũ và đổi tên là chùa Thiên Phúc. Tuy nhiên nhân dân vẫn quen gọi là Chùa Bộc để chỉ xác giặc bị phơi ra khắp nơi. Năm 1962, chùa Bộc được công nhận là Di tích lịch sử - văn hóa quốc gia. Vậy mà giờ đây khi đến thăm chùa Bộc nhiều người không khỏi ngỡ ngàng. Ngay trước cổng chùa đã bị chiếm dụng làm nơi bán chăn nệm, rèm cửa; trong khuôn viên chùa là bãi giữ xe với ngổn ngang xe cộ...

Một di tích văn hóa khác cũng đang bị xuống cấp nghiêm trọng, đó là hồ Hữu Tiệp. Ngày 27.12.1972, chiếc máy bay B52 của Mỹ đã rơi xuống hồ Hữu Tiệp (phường Ngọc Hà, quận Ba Đình). Di tích hồ Hữu Tiệp và xác máy bay B52 đã được công nhận là di tích lịch sử vào ngày 22.4.1992. Thế nhưng, hiện nay hồ Hữu Tiệp lại đang là một hồ rác khổng lồ. Đã từ lâu, dân cư ở đây đã lấy hồ làm nơi vứt rác. Nhiều đoạn quanh hồ là nơi tập kết vật liệu xây dựng, rác thải và nơi họp chợ. Nước hồ biến thành màu xanh đen bốc mùi hôi thối. Hiện nay mỗi ngày vẫn có hàng chục đoàn du khách trong và ngoài nước đến tham quan tìm hiểu nhưng vội vã ra về trong… ê chề thất vọng.

Ngôi đền cổ Đồng Thuận (11 phố Hàng Cá, Hoàn Kiếm ), gắn liền với vị anh hùng Lý Tiến chống giặc ngoại xâm đầu tiên thời Vua Hùng, đang bị thu hẹp. Nhiều hộ dân sinh sống ở ngay trong đền còn phía trước đền bị chiếm để bán hàng, quán cắt tóc, nơi giữ xe. Đền Bạch Mã (76 phố Hàng Buồm), một trong tứ trấn của kinh thành Thăng Long, hiện đang bị hàng quán của một số người dân xâm lấn dùng làm nơi chứa đồ. Đền Voi Phục (xây dựng từ đời Lý Thái Tông 1028-1054, thờ Linh Lang đại vương, con vua Lý Thái Tông, đã có công đánh thắng quân Tống xâm lược) đang bị xâm lấn làm bãi giữ xe…

… Đến ngoại thành

Đền Và (thôn Vân Gia, xã Trung Hưng, thị xã Sơn Tây) ngày trước là Đông cung trong tứ cung của xứ Đoài. Nơi đây đang lưu giữ 5 bản thần tích “Tản Viên Sơn Thánh”; 18 đạo sắc phong của các đời vua, trong đó có 17 bản chính có dấu ấn; nhiều câu đối được chạm khắc và hoành phi viết trên gỗ hoặc đá… Trên những hiện vật có khắc ghi thời gian xây dựng, tu sửa, ca ngợi cảnh quan, uy linh của Thánh Tản Viên. Các bản thần tích, sắc phong, văn bia đền Và đều được viết bằng Hán-Nôm.

Được xếp hạng là di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia từ năm 1964, hiện nay ngôi đền đang bị biến thành một công trường xây dựng. Tòa hậu cung hoành tráng được dựng mới lại, chỉ còn mấy đoạn tường đá ong là nguyên bản. Bức tường đá ong khổng lồ nổi tiếng của đền đã bị phá một mảng lớn. Đơn vị thi công cho biết họ phá tường đá ong…để lấy đường cho ôtô chở vật liệu vào sửa chữa đền. Xung quanh đền là lán trại căng những tấm bạt ni-lông, nồi niêu xoong chảo treo đầy trên mặt tường; nhiều cây xanh bị chặt tơi tả. Toàn bộ khu đền chính đã được dỡ ra, phủ giàn giáo, che bạt kín bưng. Cổng vào đền rất đẹp và còn những nét trang hoàng cổ kính cũng đã bị dỡ ra, dựng lại từ đầu. Theo một số người quản lý thi công ở đền Và cho biết họ sẽ dỡ nốt, xây lại gác chuông, gác trống...

Chùa Tây Phương (huyện Thạch Thất) cũng đang bị xâm lấn nghiêm trọng. Di tích lịch sử văn hóa có giá trị này cũng đang bị người dân lấn chiếm dựng lều bán quán, lập bàn thờ cúng bái, xem quẻ… Không chỉ vậy, do chùa nằm giữa khu dân cư, nên 52 hộ dân vẫn sống trong khuôn viên của chùa.

Theo DL

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác