Làng cổ Hội Kỳ 500 năm tuổi.

Làng Hội Kỳ, xã Hải Chánh (Hải Lăng, Quảng Trị) - một ngôi làng cổ gần 500 năm tuổi. Ngày xưa, làng có khoảng 60 ngôi nhà rường nằm bên dòng sông Ô Lâu thơ mộng cùng với sân đình rợp bóng cây đa, tạo nên hoài niệm về một thời tổ tiên đến đây khai canh lập xứ. Thế rồi bom đạn chiến tranh tàn phá, thời gian bào mòn và gần đây tư nhân đến lùng mua nhà cổ để ra nhà phố, nên nhà cổ làng Hội Kỳ đang dần mai một...

Độc đáo nhà cổ

Nhà cổ của ông Dương Văn Mạnh có tên là Tích Khánh Đường (nơi hội tụ niềm vui) được dựng vào năm 1889 (triều vua Thành Thái), đến nay đã 121 năm. Ông Mạnh là đời thứ 4 sinh sống và bảo quản hương khói. Nhà có bề ngang 12,3m, rộng 9,5m, hình chữ đinh. Kiến trúc 3 gian 2 chái, 4 mái lợp so le 9 lớp ngói liệt với hơn 10 vạn viên. 18 lá cửa bản khoa được chia thành 3 cụm tạo sự cân đối. Ngôi nhà được chống đỡ bằng 48 cột gỗ mít nài (mít rừng), đường kính khoảng 30cm/cột.

Gian giữa là nơi thờ tự có treo bức hoành phi ghi chữ “Tích Khánh Đường” bằng Hán tự, trên bàn thờ còn đầy đủ những tự khí cổ như đỉnh đồng, bát nhang, chân đèn và bình hoa... Hai bên có 4 bốn bức liễn chữ Hán mang tính giáo dục cháu con đời sau, tạm dịch: Con cháu xây dựng phúc ấm vĩnh cữu/Để tiếng thơm lưu truyền cõi thiên thu/Sống có hiếu mang đức sáng truyền lại/Thi thơ vẹn toàn xứng danh gia tộc.

Cách nhà ông Mạnh không xa là nhà bà Dương Thị Hường có tên Đức Lưu Quang (lưu truyền đức sáng), niên đại ghi rõ: Tân Mùi niên trọng thu tạo, nghĩa là dựng vào năm Tân Mùi 1931. Nhà hình chữ nhất, cấu trúc 1 gian 2 chái, diện tích khoảng 60m2. Cân xứng giữa gian thờ là hai câu đối khảm bằng chữ Hán, tạm dịch: Hưởng đức tổ tiên 4 đời cháu con thịnh vượng/Nhờ phúc thọ ấm song thân gia tộc mãi mãi hiển vinh. Trong nhà treo bức hoành phi chữ Hán cổ: Tứ đại đồng đường (Bốn thế hệ sống trong một nhà). Theo quan niệm người xưa, ngôi nhà trải qua 4 thế hệ kế tiếp sinh sống thì dòng họ đó được coi là phúc.

Bâng khuâng...

Hiện nay, nhà cổ làng Hội Kỳ đang đứng trước nguy cơ bê tông hóa hoặc thay đổi kết cấu thành nhà rội, nhà đơn sơ.

Ông Cáp Xuân Tá, Trưởng phòng Văn hóa - Thông tin Hải Lăng, cho biết: “Trên địa bàn huyện chỉ duy nhất làng Hội Kỳ còn lưu giữ nhiều nhà rường, nhà cổ và cổ vật có giá trị văn hóa cao. Đáng buồn là phần lớn họ không có điều kiện tu bổ và được tư vấn phương pháp lưu giữ tối ưu nên kiến trúc văn hóa bị ảnh hưởng không nhỏ”.

Bên kia sông Ô Lâu, làng cổ Phước Tích, tỉnh Thừa Thiên - Huế được Nhà nước công nhận di tích cấp quốc gia. Mỗi năm Phước Tích thu hút hàng trăm lượt khách du lịch đến tham quan, nghiên cứu, góp phần thúc đẩy sự phát triển ngành du lịch.  Nhiều người cho rằng, làng cổ Hội Kỳ nếu được khảo sát đánh giá và đầu tư đúng mức thì có thể trở thành một tuyến du lịch lý tưởng trên hành lang Đông - Tây, hoặc một điểm dừng của tuyến du lịch nhà thờ La Vang - trằm Trà Lộc - bãi tắm Mỹ Thủy...

 

Theo SGGP

 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác