Sưu tầm và bảo tồn dân ca và thơ ca dân gian Bình Dương: Những kết quả bước đầu!

Trong tổng thể giá trị văn hóa phi vật thể, dân ca và thơ ca dân gian Bình Dương được đánh giá rất phong phú và đa dạng.

Sưu tầm và bảo tồn dân ca và thơ ca dân gian Bình Dương: Những kết quả bước đầu! - ảnh 1

Thời gian qua, mặc dù việc sưu tầm, bảo tồn các làn điệu dân ca và thơ ca dân gian đã được quan tâm chú ý, song mức độ ảnh hưởng của nó trong đời sống tinh thần của nhân dân, đặc biệt là trong giới trẻ vẫn còn rất ít...
Do đặc điểm địa lý và lịch sử di dân khẩn hoang lập nghiệp, Bình Dương trở thành nơi hội tụ của nhiều luồng dân ca trong cả nước, từ miền Bắc, đến miền Trung... đều có ảnh hưởng ít nhiều. Cùng với thời gian và trải qua nhiều thế hệ, sự pha trộn và giao thoa của nhiều luồng dân ca đã hình thành nên những thể loại dân ca và thơ ca dân gian mang nét đặc sắc riêng của vùng đất Bình Dương. Về thể loại lý thì có Lý cây khế, hay trong thể loại hò thì có Hò cấy (lúa) ở Tân Uyên... là những điệu lý, điệu hò đặc sắc chỉ Bình Dương mới có.

Để bảo tồn những làn điệu dân ca trên đất Bình Dương, từ năm 1987 (khi còn là tỉnh Sông Bé), tỉnh đã được sự hỗ trợ của nhạc sĩ Lư Nhất Vũ và nhà thơ Lê Giang tổ chức một đợt điều tra sưu tầm, ghi âm, ghi lời hàng trăm nghệ nhân hát dân ca ở hầu hết các huyện, thị trong tỉnh. Với những tư liệu sưu tầm được, có thể khẳng định rằng, Bình Dương là một trong những vùng đất chứa một trữ lượng dân ca và thơ ca dân gian vô cùng phong phú, đa dạng và được thể hiện ở 4 thể loại: hát đưa em, lý, hò và nói thơ - nói vè. Để giới thiệu rộng rãi đến công chúng, Hội Văn học nghệ thuật (VHNT) tỉnh đã cho xuất bản tập sách “Dân ca và thơ ca Bình Dương”, với trên 200 làn điệu dân ca, lý, hò, vè. Tập sách đã cung cấp cho chúng ta nhiều tư liệu quý giá, giúp các văn nghệ sĩ hôm nay có nguồn cảm hứng để sáng tác các tác phẩm với âm hưởng dân ca đi vào lòng người. Cũng từ đây, tại các cuộc liên hoan, hội thi, hội diễn hàng năm, những tiết mục dân ca, hò vè luôn chiếm một phần trong chương trình biểu diễn của các địa phương.

Bên cạnh tập sách này, thời gian qua, Hội VHNT tỉnh cũng đã phát hành được 6 trích đoạn cải lương của 6 tác giả ở Bình Dương, gồm trích đoạn: Bầu trời và mặt đất (Nguyễn Quốc Nhân), Bên cầu dệt lụa (soạn giả Thế Châu), Người ven đô (soạn giả Minh Khoa), Trăng thề vườn Thúy (soạn giả Quy Sắc), Chuyện tình Lan và Điệp (soạn giả Loan Thảo). Đồng thời, hội còn phối hợp với Sở VHTT thực hiện hai đĩa CD “Những cánh diều quê hương” (tân nhạc) và “Bình Dương mùa trái chín” (cổ nhạc) của nhạc sĩ Võ Đông Điền... nhằm giới thiệu đến đông đảo công chúng những sản phẩm văn hóa do chính những người con của quê hương Bình Dương sáng tác.

Tuy nhiên, so với sự phát triển và du nhập của nhiều dòng nhạc như hiện nay, thì việc phát huy giá trị của các làn điệu dân ca trên đất Bình Dương trong thời gian qua vẫn còn khá khiêm tốn. Một mặt, do những nghệ nhân biết đến dân ca và thơ ca dân gian hiện nay hầu hết đều đã cao tuổi. Mặt khác là do, giới trẻ rất ít quan tâm và tỏ ra hờ hững với dân ca, thơ ca dân gian. Do đó, trong thời gian tới, các ngành liên quan cần có biện pháp làm sao để lôi kéo giới trẻ về với cội nguồn để giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, bởi trong thời đại hội nhập hiện nay, việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc là rất cần thiết.

(Theo BBD)

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác