Thảo luận dự án Luật sửa đổi, bổ sung Luật Di sản văn hoá: Quy định rõ các bước lập dự án về các công trình tu bổ, tôn tạo di tích

Thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật di sản văn hóa ngày 2-6, các đại biểu quan tâm nhiều đến các quy định về di sản văn hóa phi vật thể, các quy định rõ các bước lập dự án về các công trình tu bổ, tôn tạo di tích.

Thảo luận dự án Luật sửa đổi, bổ sung Luật Di sản văn hoá: Quy định rõ các bước lập dự án về các công trình tu bổ, tôn tạo di tích - ảnh 1

Các ý kiến thảo luận tập trung vào những nội dung như: Trách nhiệm quản lý nhà nước; Trùng tu, tu tạo di tích; Hội đồng thẩm định di sản văn hóa phi vật thể;Kiểm kê, lập hồ sơ khoa học Di sản văn hóa; Khu vực bảo vệ di tích…

Đại biểu Bùi Thị Hoà (Đắk Nông ) nêu ý kiến: Luật quy định rất cụ thể việc xếp hạng di sản văn hóa vật thể, vậy tại sao không quy định việc xếp hạng đối với các di sản văn hóa phi vật thể.

Điều 18, sửa đổi chỉ quy định tiêu chí xếp hạng di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia là không đầy đủ. Về thủ tục xếp hạng, trình tự và thẩm quyền xếp hạng cũng cần quy định rõ đối với từng loại hình, không nên quy định như Khoản 2 trong trường hợp di sản văn hóa phi vật thể đã được đưa vào danh mục, mà sau đó xác định không đủ tiêu chuẩn để đưa ra khỏi danh mục di sản văn hóa quốc gia. Nếu quy định tiêu chí này rõ ràng, thẩm định một cách khoa học và nghiêm túc thì sẽ không xảy ra tình trạng này.

Cần có quy định rõ hơn trách nhiệm của chính quyền địa phương, của cơ quan quản lý nhà nước về văn hóa ở địa phương, cá nhân và tổ chức trong việc bảo vệ, phổ biến, truyền dạy di sản văn hóa phi vật thể.

Cũng về văn hóa phi vật thể, đại biểu Nguyễn Minh Thuyết ( Lạng Sơn) cho rằng: Theo Công ước năm 2003 của UNESCO về di sản văn hóa phi vật thể thì người ta không xếp hạng các di sản, vì xếp hạng di sản là rất khó. Ví dụ, hát quan họ Bắc Ninh thì chúng ta xếp là di sản quốc gia. Vậy thì hát si, hát lượn ở Lạng Sơn có xếp là quốc gia không hay chỉ là cấp tỉnh. Nếu bây giờ mình xếp hạng như thế thì nó sẽ tạo ra những bất bình đẳng giữa các cộng đồng. Cho nên trong dự thảo luật chỉ định quy định là khi nào lập đầy đủ hồ sơ di sản, hồ sơ khoa học thì lúc đó sẽ đưa vào danh mục di sản phi vật thể quốc gia đúng như theo quy định của Công ước năm 2003.

Về bảo tàng hiện nay, cả nước ta có 127 bảo tàng, trong đó có 7 bảo tàng quốc gia, 26 bảo tàng thuộc lĩnh vực quân đội, 8 bảo tàng tư nhân chính thức có giấy phép hoạt động. Tỉnh nào cũng thành lập bảo tàng và đa phần các bảo tàng ở các tỉnh đều trong tình trạng hoạt động chưa đồng bộ, chưa thường xuyên, có nơi chỉ trưng bày tạm hoặc thuê địa điểm. Một số bảo tàng trưng bày cứng nhắc và giống nhau, tình trạng thiếu hiện vật, thiếu chuyên nghiệp và không hiện đại trong cách trưng bày thể hiện khá phổ biến. Đa số các bảo tàng ở nước ta là bảo tàng về lịch sử xã hội, còn các bảo tàng về lịch sử tự nhiên, khoa học kỹ thuật thì rất thiếu. Các điều kiện về kinh phí, cơ sở vật chất, biên chế phục vụ cho hoạt động của bảo tàng có thể nói là còn rất thiếu và chưa đáp ứng được nhu cầu của công chúng. Xung quanh vấn đề bảo tàng, đại biểu Huỳnh Ngọc Đáng (Bình Dương) cho rằng: Các đại biểu nói nhiều rồi, từ Điều 47 đến Điều 53 trong đó có 7 điều. Như vậy chúng ta tiếp cận dựa vào khái niệm bảo tàng như các đại biểu đã nói là bảo tàng chủ yếu chức năng chỉ là bảo quản, trưng bày bộ sưu tập của lịch sử chứ không trưng bày của đương đại.Từ cách tiếp cận như vậy cho nên chúng ta phân hệ thống bảo tàng công làm 4 cấp. Nhiều đại biểu đặt vấn đề cấp thứ 3 có cần hay không hay lãng phí, hiệu quả không cao. Nếu dựa vào khái niệm bảo tàng mà chúng ta tiếp cận ở đây thì chắc cũng có thể phân thêm 1, 2 cấp nữa cũng được, vì chức năng chỉ có bảo quản và trưng bày thì cấp huyện, cấp xã cũng có thể làm bảo tàng được. Theo đại biểu này như thế là hạ thấp giá trị và hiểu không đúng về bảo tàng, cho nên cần phải tính toán thêm. Quy định về chức năng nhiệm vụ cũng như tiêu chuẩn đánh giá bảo tàng nhất là vấn đề xây dựng bảo tàng tư nhân như thế nào?

Đặng Huyền Thái (TP Hà Nội) đề nghị: Quy định rõ các bước lập dự án về các công trình tu bổ, tôn tạo di tích theo các cấp xếp hạng di sản thế giới, di tích quốc gia đặc biệt, di tích quốc gia, di tích cấp tỉnh, thành phố và di tích chưa xếp hạng tại Điều 34. Quy định rõ đối tượng đầu tư đối với các nguồn vốn đầu tư thuộc chương trình mục tiêu quốc gia, ngân sách cấp tỉnh, thành phố.

Xung quanh vấn đề khai quật khảo cổ, đại biểu Hồ Trọng Ngũ ( Ninh Thuận) cho rằng: Quy định như trong dự thảo luật là chưa thỏa đáng. Vì không rõ ai và tổ chức nào có chức năng thẩm quyền khai quật khảo cổ. Điều 37 Khoản 3, Điều 38, Điều 39 có các quy định liên quan đến việc khai quật khảo cổ và ít nhiều có các quy định liên quan đến trách nhiệm nghĩa vụ của tổ chức này. Đồng thời cũng quy định là Bộ trưởng Bộ Văn hóa, thể thao và du lịch được cấp phép, nhưng lại không thấy các quy định về tiêu chí xác định các tổ chức này như thế nào thì có chức năng và như thế nào được cấp phép và các yêu cầu cần phải bảo đảm để được cấp phép. Khảo cổ là một lĩnh vực phức tạp, rất tốn kém và khó kiểm tra, kiểm soát vì thế cần quy định rất rõ về vấn đề này. Đồng thời cần bổ sung một khoản về giải thích từ ngữ ở Điều 4 có thể sau Khoản 10 về tổ chức thăm dò nghiên cứu khai quật khảo cổ. 

Theo CPV

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác