Hè này trẻ em xem gì?

Cứ dịp hè đến, thị trường các ấn phẩm văn hóa phục vụ trẻ em lại rộ lên, nhất là ở một số thành phố lớn như Hà Nội, Hải Phòng, thành phố Hồ Chí Minh. Đến bất cứ hiệu sách nào, sẽ phải giật mình vì sự đa dạng của các loại sách thiếu nhi.

Thời gian gần đây, khi công luận lên tiếng về sự tràn lan của loại sách kiếm hiệp đầu độc tâm hồn trẻ thơ, Bộ Văn hóa Thông tin  đã có văn bản chấn chỉnh công tác xuất bản, nhất là tăng cường công tác kiểm duyệt bản thảo ở các Nhà xuất bản. Một số Nhà xuất bản dịp hè này đã đưa ra một loạt tác phẩm có nội dung tốt phục vụ các em, đặc biệt là mảng truyện tranh có xuất xứ từ Nhật Bản và Trung Quốc.

Tuy nhiên, nhìn một cách tổng quát, thị trường ấn phẩm văn hóa phục vụ thiếu nhi vẫn còn một khoảng trống khá lớn. Đó là lý do khiến loạt truyện cổ tích dịch từ nước ngoài với nội dung dễ dãi được tung ra, cho dù có màu sắc rực rỡ, giấy in đẹp, nhưng vẫn bộc lộ sự cẩu thả trong khâu biên tập, nội dung khiên cưỡng, thậm chí sai cả địa danh, phản ánh không đúng sự kiện lịch sử. Sự xuất hiện của các dạng sách này tạo sự hỗn loạn trên thị trường sách phục vụ thiếu nhi trong thời gian gần đây. Để góp phần ngăn chặn loại sách có nội dung độc hại, Nhà xuất bản Kim Đồng và một số nhà xuất bản khác đã tung ra gần 200 đầu sách có nội dung phong phú, lời văn súc tích, hình thức đẹp, đặc biệt là sự xuất hiện với số lượng lớn các loại tranh xếp hình, tranh tô màu dạng truyện dành cho lứa tuổi mầu giáo, giá bán phải chăng. Tuy nhiên, truyện tranh Việt Nam chưa thu hút được bạn đọc ở lứa tuổi học trò bởi nội dung còn đơn điệu, ít hấp dẫn, không ít truyện phải bỏ dở giữa chừng vì số lượng phát hành thấp.

Bên cạnh việc xuất bản sách, một số hãng phim trong một vài năm gần đây đã đi sâu khai thác mảng phim ca nhạc cho thiếu nhi và bước đầu đã gặt hái được những thành công đáng khích lệ. Phải nói rằng, thị trường băng đĩa nhạc, nhất là video gia đình, phim dành cho thiếu nhi có sức tiêu thụ khá mạnh, nổi bật là các băng video: "Cả nhà thương nhau", "Bé thơ vui hát”, "Thằng Bờm", "Búp bê bằng bông"... Có lẽ phim ca nhạc cho thiếỳu nhi có sức lôi cuốn mạnh mẽ bởi ngoài những hình ảnh hồn nhiên, sinh động, các chương trình ca nhạc thiếỳu nhi còn bật lên nét dí dỏm, thể hiện đúng tính cách và tâm hồn trẻ thơ. Một số hãng chuyên sâu vào sản xuất băng ca nhạc cho thiếu nhi như Phương Nam, Bến Thành... không chỉ dừng ở ấn tượng bằng hình ảnh qua mỗi đầu phim, mà còn đầu tư khá công phu và sáng tạo trong dựng cảnh và chọn bài, bắt kịp ý thích phù hợp với tâm lý lứa tuổi của khán giả nhỏ tuổi, nhất là khai thác khía cạnh hiếu động, vui nhộn và hóm hỉnh. Đầu tư cho phim ca nhạc thiếu nhi cũng khá tốn kém. Bình quân một năm các hãng sản xuất từ 4 đến 5 phim ca nhạc, chi phí cho mỗi phim từ 120 đến 150 triệu đồng, có phim lên tới gần 200 triệu đồng vì phim cho các em cũng phải thực hiện các cảnh quay ngoài trời, đầu tư cho trang phục, thiết kế... Khác với phim truyện dành cho người lớn, doanh thu có lúc tăng lúc giảm, băng ca nhạc thiếu nhi bao giờ cũng tạo được sức mua khá ổn định và số lượng phát hành ngày một tăng. Những người làm phim cho thiếu nhi thường đặt mục tiêu trên hết cho mỗi tác phẩm là chú trọng đến tính giáo dục và tạo món ăn tinh thần chất lượng cao phục vụ các em, sau đó mới là mục đích thương mại. Có hãng xác định, làm phim cho thiếu nhi chủ yếu là vì lợi ích trẻ thơ, chứ  hoàn toàn không phải kinh doanh, do vậy hãng đã gặp không ít khó khăn về mặt tài chính..

Nếu như tình trạng in sang băng trái phép không được ngăn chặn, thì mảng phim video gia đình nói chung và phim ca nhạc cho thiếu nhi nói riêng sẽ khó lòng thu hồi được vốn. Nếu tình trạng ăn cắp bản quyền cứ tiếp tục diễn ra, các hãng sẽ gặp khó khăn lớn về vốn gối đầu làm tiếp các cuốn phim khác, vì hiện nay các hãng đều tự vay vốn và tự chi phí cho các khâu làm phim. Vì là phim ca nhạc nên các hãng thường đặt hàng với các nghệ sĩ sáng tác bài hát cho thiếu nhi nhằm tạo ra lượng bài hát phong phú, có chất lượng, dàn dựng một số tiểu phẩm làm cho chương trình uyển chuyển, tạo sự hấp dẫn, không nhàm chán. Chủ đề được các hãng chú trọng khai thác, đó là dã sử, cổ tích, bám sát các hoạt động của trẻ thơ.

Dẫu có cố gắng, nhưng không ít người vẫn chưa hài lòng về mảng phim phục vụ thiếu nhi, nhất là nội dung phim chưa phù hợp với lứa tuổi nhỏ. Có phim chỉ coi trọng đến tiết tấu của các bài hát trong phim, mà coi nhẹ phần lời, khiến các em và các bậc phụ huynh khó chấp nhận. Nếu khắc phục được điểm yếu trên, chắc rằng thành công của phim ca nhạc dành cho thiếu nhi sẽ không dừng lại. ước mong của những người làm phim và của những ai quan tâm đến trẻ thơ là làm sao có những tác phẩm gây ấn tượng và hấp dẫn hơn cho các em.

Thế Hùng

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác