Phim truyền hình Việt: Phim về đề tài chính luận - hướng đi cần khích lệ

Ma làng, Luật đời, Gió làng Kình... có thể xếp vào danh sách những bộ phim chính luận được nhiều khán giả yêu thích. Bộ phim Bí thư tỉnh ủy (Trung tâm Sản xuất phim truyền hình - Đài THVN- VFC sản xuất) về ông Kim Ngọc (nguyên Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Phúc) - “cha đẻ của khoán 10” hứa hẹn tiếp tục gây được tiếng vang.

Phim truyền hình Việt: Phim về đề tài chính luận - hướng đi cần khích lệ - ảnh 1

“Đặc sản” của VF

Nói một cách đơn giản, phim về đề tài chính luận là những bộ phim đề cập trực tiếp đến các vấn đề chính trị - xã hội đang được quan tâm... Phim giải trí cũng có thể phản ánh một số nội dung như phim chính luận, nhưng không nhiều. Ngược lại, có những bộ phim mà từ tên phim đến đường dây câu chuyện, nghe có vẻ... chính luận nhưng đó chỉ là cái cớ để các nhà làm phim kể câu chuyện thăng trầm của nhân vật hay chuyện tình cảm của họ.

Có thể coi loạt phim Cảnh sát hình sự với những Cổ cồn trắng, Chạy án 1… châm hỏa cho những vấn đề nóng, đặc biệt là cuộc đấu tranh chống tiêu cực đối với những cán bộ tha hóa đang giữ trọng trách lớn trong các cơ quan của nhà nước. Tiếp đó, những Ma làng, Luật đời, rồi Chạy án 2…, và Ngõ lỗ thủng đang phát sóng cũng nằm trong loạt phim chính luận đó, dẫu rằng mức độ chính luận và sự thành công của mỗi bộ phim cũng khác nhau. Âm hưởng chung của những bộ phim này là nói thẳng, nói thật và không né tránh cả những khuyết điểm, sai lầm của hôm qua và cả hôm nay

Bộ phim sắp khởi quay Bí thư tỉnh ủy (48 tập) sẽ đụng đến những vấn đề nhức nhối của một thời và dĩ nhiên đó không chỉ là câu chuyện của một con người hay chuyện trong quá khứ… Khoán hộ lúc đó chỉ ở miền Bắc vì đất nước đang chiến tranh. Nhưng sau giải phóng thì khoán hộ vẫn chưa được đưa vào cuộc sống mà chỉ có từng nơi, từng địa phương “khoán chui”.

Sau khi bác Kim Ngọc mất (năm 1979) thì người ta mới thấy khoán hộ đúng và không thể có con đường nào khác. Vì thế, khoán 10 ra đời thực chất giống như khoán hộ trước đó và lúc này, khoán 10 được áp dụng cả nước... “Vì vậy, không chỉ người nông dân Bắc bộ mà bà con Nam bộ đều biết ơn bác Kim Ngọc. Không có bác ấy thì chặng đường đổi mới còn gặp nhiều khó khăn”, nhà biên kịch Thùy Linh, Phó giám đốc VFC nói. Chị cho biết thêm: “Làm phim chính luận là “đặc sản” của VFC. Cuộc sống còn bao nhiêu điều phải nói chứ đâu chỉ chuyện giải trí”.

Không khó nhận ra, những bộ phim chính luận ngày càng nói đúng và nói trúng những vấn đề xã hội và thời cuộc mà người xem quan tâm, chứ không chỉ là chuyện quan hệ bà con lối xóm, dòng tộc… Bây giờ là chuyện tranh giành quyền lực, kết bè phái đấu đá nhau và chiếm đoạt của công, biển thủ công quỹ...

“Làm phim chính luận, để nói được những vấn đề nhạy cảm mà không gây phản ứng tiêu cực và để... không bị cắt xén khi duyệt phim, chúng tôi phải dò từng chữ để điều chỉnh nội dung kịch bản cho phù hợp, nhất là lời thoại của các nhân vật”, một nhà biên kịch của VFC cho biết.

Vì sao tư nhân không mặn mà?

Có một thực tế là các hãng phim tư nhân không mặn mà với đề tài chính luận. Việc đầu tư sản xuất phim truyện hay các chương trình giải trí vừa dễ đặt “sóng” ở các đài, vừa dễ thu hút quảng cáo. Quan trọng hơn cả, làm các chương trình giải trí ít chịu áp lực khắt khe của cơ chế duyệt nội dung ở các nhà đài. Xét cả hai yếu tố, “đầu vào” và “đầu ra” thì làm chương trình giải trí đều có lợi thế hơn so với các chương trình hay phim chính luận.

Cũng có hãng phim tư nhân đang ấp ủ làm phim truyện dài tập về đề tài chính luận. Một đạo diễn ở TPHCM cho biết, bộ phim của hãng anh sắp phát sóng trên Today TV khởi động cho những dự án phim dài hơi phản ánh những vấn đề bức xúc của bà con nông thôn Nam bộ và những đề tài nóng khác. “Cái khó là không dễ đặt hàng kịch bản về đề tài chính luận, vì không phải ai cũng viết được. Người viết được thì tôi ứng nhuận bút trước cả năm mà đến nay vẫn chưa thấy kịch bản đâu”, anh chia sẻ.

Dẫu còn có nhiều cái khó và cả những trói buộc, nhưng bản lĩnh nghề nghiệp của các nhà làm phim cùng với cách nhìn có phần thông thoáng hơn của những người duyệt phim ở các đài truyền hình, đặc biệt là không khí cởi mở của xã hội nên hy vọng các chương trình chính luận hay phim đề tài chính luận sẽ càng có “đất” để phát triển. Khán giả xem truyền hình sẽ thật sự được thỏa lòng khi phim ảnh cất lên tiếng nói của chính họ, phản ánh những vấn đề họ quan tâm.
Đó chính là nguồn động viên, khích lệ rất lớn với các nhà làm phim. Họ hồ hởi khi hòa cùng nhịp thở với đời sống xã hội, thể hiện ý thức công dân rõ ràng và trách nhiệm với đất nước. “Trước khi trở thành nhà biên kịch, đạo diễn hay đảm nhận một công việc nào khác thì chúng ta đều là công dân”, nhà biên kịch Thùy Linh quả quyết.

Hy vọng, không chỉ các hãng phim nhà nước làm phim chính luận, sẽ có nhiều hãng phim tư nhân cùng chung tay, góp sức vào mảng đề tài phong phú và không kém phần… nhạy cảm này. Suy cho cùng, nói một cách thẳng thắn về những tiêu cực hay những cái xấu trong xã hội cũng là thể hiện thái độ tích cực của con người trước sự thật để hướng tới một xã hội công bằng, văn minh hơn. 

Theo SGGP

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác