Truân chuyên việc xin tài trợ làm phim

Mức trợ giá nhà nước duyệt chi cho các phim sản xuất trong kế hoạch 2006 thường ở mức 2 tỷ đồng/phim (nhưng nhiều nhất là 50%-60% số tiền này vào phim, còn lại phải để lại hãng để trả lương cho cán bộ nhân viên và chi phí quản lý khác). Thế nên, các đạo diễn phải tìm cách xoay xở để có thêm nguồn vốn làm phim thông qua việc tìm kiếm hợp tác hay xin kinh phí từ các quỹ... Xem ra, con đường này cũng “truân chuyên” không kém so với thách thức làm ra một bộ phim hấp dẫn…

Truân chuyên việc xin tài trợ làm phim - ảnh 1

Nhiều đạo diễn thừa nhận, làm phim thương mại, đi xin tài trợ hoặc kêu gọi đầu tư, hợp tác không khó so với làm phim nghệ thuật. Vì vậy, một con đường gần như duy nhất đối với các đạo diễn là tìm đến các quỹ tài trợ. Hiện có khoảng hơn một chục quỹ trên thế giới, phần lớn ở châu Âu, tài trợ cho sản xuất phim. Nhưng tiền được tài trợ từ các quỹ này không nhiều, chủ yếu bổ sung để làm hậu kỳ. Hơn nữa, mỗi năm, các quỹ này đều nhận được kha khá các dự án sản xuất phim từ khắp nơi trên thế giới gửi tới.

Bộ phim Trăng nơi đáy giếng (Hãng phim Giải Phóng) của đạo diễn Vinh Sơn được Quỹ Fonds Sud tài trợ 150.000 euro và Quỹ Fonds Francophone tài trợ 80.000 euro. Các quỹ này, trước đây đã tài trợ cho các phim Việt Nam khác, như: Mê Thảo thời vang bóng, Thời xa vắng, Mùa len trâu… Đây là sự trợ giúp của Chính phủ Pháp thông qua Bộ Ngoại giao và Bộ Văn hóa - Thông tin Pháp đối với lĩnh vực điện ảnh của Việt NamBộ phim Trái tim bé bỏng (Hãng Phim truyện VN) được Quỹ Global Film Initiative (GFI, Mỹ) tài trợ cho giai đoạn sản xuất và hậu kỳ. GFI tài trợ cho những bộ phim độc lập của các nước đang phát triển, được sản xuất với chi phí thấp, có nội dung gần gũi với cuộc sống đời thường và đậm giá trị nhân văn. Trái tim bé bỏng cạnh tranh với 34 bộ phim đến từ 21 quốc gia để trở thành một trong 6 phim giành được tài trợ. Các phim của đạo diễn Bùi Thạc Chuyên đều xin được tài trợ: Xẩm (Quỹ Francophonie), Tay đào đất (Quỹ Hosobunka)... Anh cũng đang chờ được bổ sung kinh phí làm phim khoảng 300.000 USD cho bộ phim sắp quay Chơi vơi, từ các quỹ điện ảnh quốc tế.

Ở Mỹ, các nhà làm phim độc lập cũng “gói ghém” kinh phí làm phim trong khoảng mấy chục ngàn USD trở lại chứ không dám bung ra làm lớn. Chính phủ không lập ra các tổ chức hỗ trợ cho việc làm phim của những người làm phim đầu tay, các phim mang tính thể nghiệm hay các phim thuộc dòng phim độc lập. Khác với châu Âu, có rất nhiều nguồn quỹ hỗ trợ nhiều công đoạn khác nhau cho việc làm phim. Trong đó, có những quỹ không rót tiền trực tiếp cho phim mà chỉ tài trợ theo kiểu giúp hoàn thành các khâu tiền kỳ và đặc biệt là hậu kỳ phim theo ngân khoản tương đương. Quỹ Fonds Sud của Bộ Ngoại giao Pháp thường hỗ trợ theo cách thức như vậy.

Nhưng để xin được tiền từ các quỹ điện ảnh quốc tế là hành trình đòi hỏi lòng quyết tâm và kiên nhẫn. Ngoài kịch bản đã hoàn tất, đạo diễn phải viết một tóm tắt kịch bản, phác thảo kịch bản, phát biểu của đạo diễn, dự toán, kế hoạch tài chính... rồi hợp đồng với nhà sản xuất, hợp đồng tác giả, những hợp đồng đồng sản xuất, giới thiệu lý lịch nghệ thuật của đạo diễn, của nhà sản xuất, của hãng sản xuất... Hồ sơ này phải được dịch sang tiếng Anh hoặc tiếng Pháp với đúng cỡ chữ, chừa lề… Ngoài ra, để cho bắt mắt, còn phải có ảnh minh họa cho bộ phim, thậm chí cần cả những đoạn băng video quay một số cảnh nào đó trong phim…

Mùa len trâu được các hãng phim ở Mỹ, Canada và Úc đầu tư. Theo đạo diễn Nguyễn Võ Nghiêm Minh, vì luật pháp mỗi nước mỗi khác và các hãng phim khác nhau cũng có những yêu cầu về hợp tác không giống nhau. Vì vậy, Mùa len trâu mất khoảng 3 năm thương thảo hợp đồng giữa các bên liên quan, khiến hành trình từ khi tác giả viết kịch bản đến lúc phim đóng máy là hơn 6 năm. Trước khi được GFI “để mắt”, đạo diễn Thanh Vân đã chạy vạy khá nhiều “cửa” để tìm thêm kinh phí cho phim Trái tim bé bỏng. Nhân vật bị nhiễm HIV/AIDS và vấn đề giới trẻ lập nghiệp - đề tài dễ “lấy lòng” các tổ chức từ thiện - nhưng chưa tổ chức nào “mủi lòng” rót tiền cho phim, cho đến lúc GFI “gật đầu”.

Việc kêu gọi nguồn vốn tài trợ hoặc hợp tác trong nước cũng không đơn giản. Mới chỉ đạo diễn Ngô Quang Hải kêu gọi được tài trợ từ Công ty Vido-Tour cho phim Chuyện của Pao. Chính nguồn tài trợ này giúp anh đủ tiền trả cát - xê cho nhà quay phim nước ngoài Cordelia Beresford và hoàn thành hậu kỳ tại Thái Lan. Bộ phim sắp khởi quay Mùa hè lạnh, do chính công ty của anh, Vimax film, sản xuất. Song song với xin tiền từ các quỹ, anh cũng kêu gọi đầu tư từ đối tác để làm phim.
Xem ra, hành trình xin tiền làm phim luôn là thử thách với những ai thật sự tâm huyết với tác phẩm của mình. Cùng với việc được hỗ trợ từ các quỹ nước ngoài, theo luật điện ảnh, sẽ hình thành các quỹ trong nước hỗ trợ việc làm phim. Hy vọng nguồn vốn các quỹ thu hút từ các nguồn lực xã hội khác nhau sẽ trở thành nguồn tài chính đáng kể hỗ trợ tích cực các dự án phim, đặc biệt với các phim nghệ thuật. Dự án “Hỗ trợ phát triển nghề nghiệp cho những người làm phim trẻ, 2007 – 2009” do tổ chức phi chính phủ nước ngoài Ford Foundation (Mỹ) viện trợ không hoàn lại với giá trị là 350.000 USD, thực hiện từ năm 2007 tới 2009 là thông tin vui cho các nhà làm phim trẻ... 

Theo SGGP

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác