Di chỉ khảo cổ Vườn Chuối: Hà Nội ơi, xin đừng “xóa sổ”!

PGS. TS Nguyễn Văn Huy, nguyên Ủy viên Hội đồng Di sản văn hóa Quốc gia, vừa có thư gửi các vị lãnh đạo Thành ủy, UBND thành phố Hà Nội, trong đó khẩn cầu sự quan tâm và có kế hoạch, biện pháp "hoả tốc" bảo vệ khu di chỉ khảo cổ Vườn Chuối. Nếu không, di tích có giá trị đặc biệt quan trọng này sẽ bị phá hủy hoàn toàn trong vài tuần tới.

Trao đổi với người viết, PGS. TS Nguyễn Văn Huy cho biết là cực chẳng đã mới cầm bút viết nên bức tâm thư gửi lãnh đạo thành phố về vấn đề này. Trong thư, PGS. Huy nhận định, Vườn Chuối là tên gọi của một di chỉ nằm trong một phức hợp các di tích khảo cổ học có niên đại đặc biệt với thành phố Hà Nội, đánh dấu sự có mặt của con người trên địa bàn thủ đô cũng từ 3.500-2.000 năm cách ngày nay. Đó là một dấu mốc đặc biệt hiếm hoi với lịch sử Thăng Long-Hà Nội.

Minh chứng sự có mặt của người Việt cổ trên địa bàn Hà Nội

Di chỉ khảo cổ học Vườn Chuối nằm trên một cánh đồng thuộc thôn Lai Xá (xã Kim Chung, Hoài Đức) được giới nghiên cứu phát hiện đầu tiên vào năm 1969, và đến nay đã trải qua 8 đợt khai quật.
 
Di chỉ khảo cổ Vườn Chuối: Hà Nội ơi, xin đừng “xóa sổ”! - ảnh 1
Hố khai quật khảo cổ tại Vườn Chuối.

Dựa trên các tầng văn hóa, di vật và hiện vật thu thập được, các nhà nghiên cứu khoa học liên ngành đã đi đến kết luận, đây là một địa điểm cư trú lâu dài của người Việt cổ, góp phần cung cấp đầy đủ chứng cứ lịch sử về sự có mặt của con người rất sớm trên địa bàn Hà Nội.
 
Tôi có được biết PGS.TS Nguyễn Văn Huy gửi tâm thư đến lãnh đạo thành phố Hà Nội về việc bảo tồn di chỉ khảo cổ học Vườn Chuối. Và tôi cũng rất mong lãnh đạo thành phố đặc biệt quan tâm đến vấn đề này, vì di chỉ khảo cổ Vườn Chuối tụ chứa những giá trị rất quan trọng về lịch sử, văn hóa của Hà Nội. (PGS.TS Bùi Văn Liêm, Phó Viện trưởng Viện Khảo cổ học)
Không chỉ vậy, trong tâm thư PGS Nguyễn Văn Huy còn cho biết giá trị của khu di chỉ khảo cổ Vườn Chuối thể hiện qua những con số.

Theo đó, qua 8 lần khai quật với diện tích gần 300m2 trong tổng số 1.900m2 của di chỉ, các nhà khảo cổ đã phát hiện được 29 ngôi mộ tiền sử (chủ yếu là mộ thuộc văn hóa Đông Sơn có đồ gốm và vũ khí đồng được chôn theo); gần 15 vạn mảnh gốm cùng với gần 50 hiện vật gốm vỡ và nguyên vẹn; 216 hiện vật bằng đồng; 11 hiện vật sắt; hơn 1000 hiện vật bằng gỗ và nhiều hiện vật bằng xương. “Đây là những con số thống kê khổng lồ đối với một di chỉ khảo cổ học.

Và tất cả các số liệu này mới chỉ là những con số thống kê của di chỉ Vườn Chuối...”, PGS Nguyễn Văn Huy viết.

Vẫn chưa thấy phản hồi

Trong những năm 2009-2011 khi dự án Thăng Long 9 tiến hành san lấp mặt bằng đã làm phát lộ nhiều ngôi mộ thời tiền sử cùng với đó là phá hủy một phần di chỉ, nhiều nhà khảo cổ đã đồng tâm gửi tâm thư lên cấp có thẩm quyền.

Đồng thời báo chí cũng đã có nhiều bài phản ánh (trong đó có Văn Hóa) về sự xâm phạm nghiêm trọng một khu vực khảo cổ học đang diễn ra ở Vườn Chuối.
 
Di chỉ khảo cổ Vườn Chuối: Hà Nội ơi, xin đừng “xóa sổ”! - ảnh 2
 
Di chỉ khảo cổ Vườn Chuối: Hà Nội ơi, xin đừng “xóa sổ”! - ảnh 3
 
Di chỉ khảo cổ Vườn Chuối: Hà Nội ơi, xin đừng “xóa sổ”! - ảnh 4
Những di vật, hiện vật... phát hiện tại di chỉ.

PGS Nguyễn Văn Huy đặt câu hỏi, nhưng không hiểu sao cho đến nay vẫn chưa có cơ quan chức năng có thẩm quyền nào vào cuộc, tiến hành đo đạc, xem xét để đưa khu di tích khảo cổ Vườn Chuối vào danh mục kiểm kê, bảo vệ.
 
Được biết, sáng 5/12, Ban Quản lý di tích-danh thắng Hà Nội đã tiến hành khảo sát, kiểm tra khu di chỉ khảo cổ học Vườn Chuối. Qua kiểm tra Ban Quản lý di tích đề nghị các ngành chức năng, cơ quan chuyên môn có phương án, biện pháp cung cấp các tư liệu để phục vụ công tác quản lý khu di chỉ khảo cổ này được đảm bảo.
Và do vậy, hiện nay toàn bộ 1.900m2 của di chỉ khảo cổ Vườn Chuối đã bị quy hoạch vào dự án Thăng Long 9 (khu đô thị Kim Chung Di Trạch) do Tổng Công ty cổ phần Thương mại-Xây dựng VN đầu tư.

“Với niềm tin sâu sắc rằng các vị lãnh đạo thành phố sẽ dành sự quan tâm và chỉ đạo các cấp, các ngành của thành phố có kế hoạch và biện pháp bảo vệ khu di chỉ Vườn Chuối..., đưa vào danh mục di tích lịch sử cần bảo vệ khẩn cấp. Nếu không, khi công trường xây dựng triển khai đầu năm 2018 thì di chỉ khảo cổ học quý này sẽ bị phá hủy hoàn toàn”, PGS.TS Nguyễn Văn Huy bày tỏ trong thư.

Chiều 7/12, trao đổi với chúng tôi, PGS Nguyễn Văn Huy cho biết: “Tôi gửi thư đến lãnh đạo thành phố chỉ cách đây mấy ngày nên họ cần có thời gian nghiên cứu. Bởi đây là bài toán khá nan giải giữa bảo tồn di sản văn hóa và phát triển kinh tế”.

Theo báo Văn hóa
 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác