Con trâu trong nghệ thuật tạo hình của người Cơ Tu

Nhiều cư dân bản địa ở vùng Trường Sơn, Bắc Tây Nguyên từ xưa đã nhận con trâu làm vật tổ trong tín ngưỡng tô tem (totemism ) của mình. Con trâu có vai trò to lớn trong đời sống xã hội. Trong ngôn ngữ nghệ thuật tạo hình của người Cơ Tu, trâu cũng là một hình tượng chủ đạo trong mô típ trang trí truyền thống. Hình tượng trâu không chỉ mang ý nghĩa tâm linh mà còn biểu tượng của niềm hy vọng đạt đến cuộc sống sung túc, giàu có.

Sừng trâu và chim tring trên nóc nhà làng.Sừng trâu và chim tring trên nóc nhà làng.

Tượng, phù điêu, tranh vẽ về con trâu, sừng trâu là đề tài hấp dẫn mà người nghệ nhân dân gian luôn say mê sáng tạo. Những bức chạm khắc gỗ miêu tả cặp sừng trâu vững chắc là tác phẩm tạo hình có giá trị nghệ thuật, gây ấn tượng cho người xem dành để trang trí nơi mặt tiền, cửa ra vào, tấm ván thưng nhà làng (gươl). Trên nóc nhà làng, cặp sừng trâu được bố trí ở đầu hồi. Để gây được hiệu quả thẩm mỹ hơn, hai bên nóc nhà làng, bên cạnh sừng trâu, người ta còn phối hợp thêm cặp chim tring, cặp gà trống, hình người đàn bà nhảy hội. Trên các tấm ván thưng dọc liên kết khung nhà, ở hai đầu tấm ván, người ta thường tạc hình sừng trâu, đầu kỳ đà với đường nét tạo hình uyển chuyển.

Con trâu là đối tượng nghệ thuật đầy cảm hứng của nghệ sĩ dân gian dành để trang trí cho ngôi nhà làng thêm xinh đẹp, ấm cúng, trang trí nơi nhà mồ để an ủi người quá cố. Với người Cơ Tu, con trâu và cặp sừng của nó còn là biểu tượng cho sự hoàn hảo, mong ước vươn đến cuộc sống an lành, giàu sang, no ấm.


Theo VH

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác