Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam

Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 1
Hơn 3000 hiện vật có giá trị được trưng bày tại
Bảo tàng Mỹ Thuật Việt Nam
(Cinet) – Trong hệ thống các bảo tàng tại Việt Nam, có một nơi mà du khách sẽ cảm thấy  tiếc nếu bỏ lỡ đó là Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam. Đến đây, du khách sẽ được các hiện vật kể lại câu truyện về lịch sử Việt Nam từ thời kỳ sơ khai đến nay.
Nằm ngay trung tâm thành phố Hà Nội trên phố Nguyễn Thái Học, gần với Văn Miếu Quốc Tử Giám, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam là một công trình kiến trúc nổi bật với vẻ đẹp hài hòa, ấn tượng. Ngay khi bước qua cổng vào, du khách sẽ phải trầm trồ trước một không gian sân, vườn được bố cục chặt chẽ và tòa nhà lớn với kiến trúc Pháp cổ. Thật đúng là địa điểm lưu trữ những hiện vật nghệ thuật của quốc gia, bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam khiến khách đến thăm quan phải háo hức, tò mò ngay từ những bước chân đầu tiên.
Tòa nhà có 3 tầng với những gian trưng bày được sắp xếp theo thứ tự bắt đầu từ mỹ thuật thời tiền sử cho đến mỹ thuật hiện đại ngày nay. Đi qua bậc tam cấp đá, du khách bước vào căn phòng đầu tiên của bảo tàng chính là gian phòng trưng bày các hiện vật của mỹ thuật thời tiền sử với trống đồng, nhạc khí, đồ trang sức bằng đồng có niên đại từ 2.000 đến 2.600 năm trước.
Trong gian phòng tiếp theo, khách thăm quan sẽ bắt gặp những tác phẩm điêu khắc rồng, phượng và những tác phẩm điêu khắc phù điều Phật giáo vô cùng đẹp mắt. Đây là gian phòng trưng bày những hiện vật mỹ thuật thế kỷ 11 đến 14 dưới thời Lý- Trần. Phong cách kiến trúc nghệ thuật thế kỷ thứ XI-XII thiên về sự mềm mại, uyển chuyển. Các tác phẩm nghệ thuật vào thời kỳ này chủ yếu là mảng đề tài công, phượng, rồng, hoa lá, nhạc công…Thế kỷ 12 đến 14, ghi nhận sự phát triển mạnh của mỹ thuật Phật giáo và cung đình. Trong tài liệu lịch sử có ghi lại nhiều công trình chùa chiền, tượng phật điêu khắc, phù điêu có giá trị được hoàn thành vào thời điểm này tuy nhiên do chiến tranh, hầu hết các kiến trúc đã bị phá hỏng, đến nay chỉ còn lại một số hiện vật được lưu giữ…
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 2
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 3
Tác phẩm mỹ thuật từ thời tiền sử và phù điêu phượng dưới thời nhà Lý. Ảnh Hương-Cinet

Qua một hành lang nhỏ, rẽ vào bên trong là gian phòng lớn là các tác phẩm mỹ thuật thời Lê Sơ – Mạc – Hậu – Lê từ thế kỷ 15 đến thế kỷ 18. Ở gian trưng bày này, du khách sẽ không thể không ngạc nhiên và thán phục trước những tác phẩm tượng điêu khắc lớn về chủ đề Phật giáo của Việt Nam. Đầu tiên là tác phẩm Phật A Di Đà với chiều cao 2,7 mét được tạc từ đá. Đây là bức tượng hoàn thành năm 1057 tại chùa Phật Tích tỉnh Bắc Ninh. Một tác phẩm khiến người xem không thể rời mắt, không phải vì kích thước lớn của tác phẩm mà vì sự tinh tế, cầu kỳ và vô cùng  đẹp đó là Tượng Phật Bà Quan Âm. Tác phẩm này được hoàn thành vào thế kỷ 16, có chiều cao hơn 3 mét, trước kia được đặt tại chùa Hội Dạ, tỉnh Vĩnh Phúc.
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 4
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 5
Hai tác phẩm điêu khắc Phật giáo, một được làm từ đá, một tượng gỗ với chiều cao 2,7 mét và hơn 3 mét tại Bảo tàng đặc biệt thu hút người xem. Ảnh Hương-Cinet

Trong gian phòng kế tiếp, khách thăm quan sẽ bắt gặp những tác phẩm điểu khắc Phật giáo với kích thước lớn hơn người thật vô cùng thu hút. Đây là những tác phẩm được hoàn thành từ thời Tây Sơn, mặc dỳ chỉ tồn tại trong vỏn vẹn 14 năm song mỹ thuật thời kỳ này đã kịp định hình một phong cách rất riêng. Một số tác phẩm đã được nhiều người biết đến như Tuyết Sơn; tượng các vị tổ sư phái Thiền Tông; tượng các vị Kim Cương…Đến thời nhà Nguyễn, những tác phẩm mỹ thuật thiên về mỹ thuật cung đình đặc biệt phát triển với những tác phẩm giá trị còn lưu giữ được đến ngày hôm nay.
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 6
Một số tác phẩm điêu khắc nổi bật của thời Tây Sơn..Ảnh Hương-Cinet

Lên đến tầng hai, du khách sẽ tiếp cận với nền mỹ thuật Việt Nam nửa đầu thế kỷ 20 với những tác phẩm sơn mài và điêu khắc hiện đại. Giai đoạn này mỹ thuật Việt Nam có những chuyển biến toàn diện và sâu sắc, đặc biệt sau khi trường Mỹ thuật Đông Dương ra đời đã truyền thụ kiến thức của phương Tây về cách bố cục, ước lệ…khác hoàn toàn với phương pháp của hội họa phương Đông. Đây cũng là thời kỳ đánh dấu sự hình thành của nghệ thuật sơn mài ở Việt Nam. Nhiều tác phẩm của các danh họa, những cây đại thụ của nền mỹ thuật Việt Nam đã được sáng tác trong thời kỳ này. Chính vì vậy, trong không của tầng 2, du khách sẽ được chiêm ngưỡng rất nhiều tuyệt tác của Việt Nam. Ngay chính giữa gian phòng đầu tiên là bức Thiếu nữ trong vườn của danh họa Nguyễn Gia Trí. Đây là một tác phẩm sơn mài khổ lớn, kích thước 159x400 cm được danh họa sáng tác năm 1939. Áp phía sau tác phẩm là một tác phẩm khác cũng của danh họa Nguyễn Gia Trí có tên gọi Phong Cảnh.
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 7
Tác phẩm sơn mài khổ lớn của danh họa Nguyễn Gia Trí

Tầng hai có thể nói như là nơi gặp gỡ của các tác phẩm đỉnh cao, của những danh họa hàng đầu Việt Nam với những tác phẩm nổi tiếng như: Thiếu nữ Huế của Mai Trung Thứ; Thiếu Phụ của Lê Phổ; Thiếu nữ bên ao của Lê Văn Đệ; Ra Đồng của Nguyễn Phan Chánh; Cơn Giông của Phạm Hậu…đặc biệt là hai tuyệt tác đã được công nhận là Bảo vật Quốc gia đó là Hai thiếu nữ và em bé của danh họa Tô Ngọc Vân và Em Thúy của danh họa Trần Văn Cẩn…Trong thời kỳ này nhiều tác phẩm sáng tác về chủ để kháng chiến cũng được đánh giá cao và trở thành những tác phẩm tiêu biểu của Việt Nam như: Kết nạp Đảng ở Điện Biên Phủ của danh họa Nguyễn Sáng; Bác Hồ ở Phủ Chủ tịch của Tô Ngọc Vân; Giặc đốt làng tôi của Nguyễn Sáng; Nghỉ chân bên đường của Tô Ngọc Vân….
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 8
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 9
Ảnh trên: Bảo vật Quốc gia - tác phẩm Em Thúy của danh họa Trần Văn Cẩn
Ảnh dưới: Tác phẩm Thiếu nữ Huế của họa sĩ Mai Trung Thứ ( Ảnh Hương-Cinet)

Tầng 3, là nơi trưng bày các tác phẩm tranh lụa và điêu khắc hiện đại. Tranh lụa thực chất là một loại hình nghệ thuật độc đáo của các nước phương Đông đã có mặt tại Việt Nam từ rất lâu qua tranh chân dung của các nhân vật lịch sử. Từ năm 1930, các họa sĩ Việt Nam đã tìm một bảng màu riêng cho tranh lụa Việt Nam đương đại. Bản chất của lụa là mượt mà, thanh nhã dưới bàn tay khéo léo và tâm hồn đa cảm cùng bút pháp tinh tế…nhiều tác phẩm nghệ thuật tuyệt đẹp đã được khắc họa..Trong các gian phòng trưng bày tại tầng 3 của bảo tàng, du khách sẽ được ngắm nhìn rất nhiều tác phẩm tranh lụa nổi tiếng đặc biệt là bộ sưu tập các tác phẩm của danh họa Nguyễn Phan Chánh..Cũng tại đây, còn trưng bày nhiều tác phẩm sơn dầu nổi bật của mỹ thuật Việt Nam hiện đại như: Đền Phất Lộc, Sông Đà, Trước giờ diễn của họa sĩ Bùi Xuân Phái; hay Nữ quân dân miền biển; Nối lại dây gầu; Thiếu nữ áo xanh của Trần Văn Cẩn…
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 10
Đến nơi kể chuyện lịch sử mỹ thuật Việt Nam - ảnh 11
Ảnh trên: Bộ sưu tập các tác phẩm tranh lụa nổi tiếng của danh họa Nguyễn Phan Chánh.
Ảnh dưới: Một số tác phẩm tiêu biểu của họa sĩ Bùi Xuân Phái ( Ảnh Hương-Cinet)

Ngoài ra trong khu vực tầng hầm của bảo tàng còn trưng bày nhiều hiện vật gốm có giá trị trong khoảng thời gian từ thế kỷ 11 đến thế kỷ 20. Gian trưng bày mỹ thuật dân gian với nhiều hiện vật, tranh màu, tranh đông hồ cũng thu hút người xem..
Có thể nói với hơn 3.000 hiện vật mà bảo tàng đang trưng bày, sẽ không quá nếu cho rằng chính các hiện vật tại đây sẽ kể cho khách thăm quan câu chuyện về lịch sử mỹ thuật Việt Nam. Sự đồ sộ và giá trị của các hiện vật tại đây khó có thể diễn đạt hết bằng lời, cũng không thể chỉ 1 lần thăm quan đã có thể nắm rõ. Mặc dù vậy, du khách cũng sẽ hiểu được khái quát về lịch sử mỹ thuật Việt nam khi đến với bảo tàng. Cũng không cần là một người am hiểu về nghệ thuật, chắc chắn bạn sẽ hài lòng và không hối tiếc nếu dành thời gian đến thăm quan bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam – một điểm đến không thể bỏ qua tại Hà Nội.
Lan Hương
 

 
 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác