Lê Hiệp - tác giả nhiều đài tưởng niệm anh hùng liệt sĩ

KTS Lê Hiệp là tác giả của nhiều công trình bia, đài tưởng niệm anh hùng liệt sĩ trên nhiều miền đất nước với nhiều sáng tạo, tiêu biểu là: Ðài tưởng niệm Bắc Sơn, Ðài tưởng niệm Ba Ðình, Hà Nội (1994), Ðài tưởng niệm Tuyên Quang (1995), Nghĩa trang liệt sĩ Móng Cái, Quảng Ninh (1997), Bia tưởng niệm thị xã Bắc Ninh (1997)...

Đài tưởng niệm các Anh hùng - liệt sĩ ở tỉnh Tuyên QuangĐài tưởng niệm các Anh hùng - liệt sĩ ở tỉnh Tuyên Quang

Lê Hiệp sinh năm 1942 tại Thanh Hóa, tốt nghiệp Trường đại học Kiến trúc Hà Nội (1966); nhiều năm ông công tác tại Trường đại học Kiến trúc Hà Nội và nay đã về hưu.

Lê Hiệp vinh dự được nhận Giải thưởng Kiến trúc quốc gia (1996, 1998), Giải thưởng Nhà nước về văn học - nghệ thuật (2001)...

Ngày 27-7 năm nay thật sự là ngày hội để dân tộc Việt Nam tôn vinh những người có công với Tổ quốc. Trên mọi miền đất nước có rất nhiều công trình, biểu tượng ghi tạc công đức của anh hùng liệt sĩ, trong đó có Ðài tưởng niệm Tuyên Quang của KTS Lê Hiệp.

Công trình này đã vượt ra khỏi hình dáng thường gặp của thể loại đài tưởng niệm, tìm đến sự khái quát có tính tư tưởng nghệ thuật, vừa hoành tráng vừa giàu chất thơ. Hình ảnh cách điệu của cây đa Tân Trào - đặc trưng cho vùng căn cứ cách mạng, gần gũi với tâm tưởng con người đã tạo được cảm giác về sự rộng lớn, uy nghi.

Vị thế của Ðài tưởng niệm đã được lãnh đạo tỉnh Tuyên Quang và tác giả lựa chọn hết sức cẩn trọng, nên đã tạo được cảnh quan rất ngoạn mục. Ngay từ sân trước Ðài tưởng niệm, ai đến nơi này đều phải tự dừng lại chiêm ngưỡng toàn cảnh.

Ðài tưởng niệm đặt ở đỉnh đồi, ven đồi là vùng đất rộng với cây xanh hoa trái trải dài tới tận bờ sông, bên kia dòng sông là đồng ruộng, xóm làng trù phú, xa xa là dãy núi miền trung du tạo nên một nền xanh bao la như ôm lấy khu vực có Ðài tưởng niệm.

Vẻ đẹp thiên tạo được giữ nguyên đã làm nền cho công trình, kiến trúc mới điểm tô cho vẻ đẹp của tạo hóa. Sự kết hợp đó tạo nên một không gian nên thơ và hoành tráng. Sơn thủy xanh tươi và trong sáng dường như đã minh định "kiến thức phong thủy" trong quá trình lựa chọn vị trí và hình dáng của công trình, và như thế khiến tâm hồn ta rộng mở cùng với cây đa Tân Trào, gợi lên hình ảnh Bác Hồ với lán Nà Lừa, Ðại tướng Võ Nguyên Giáp với đội quân vệ quốc dưới bóng đa Tân Trào...

Khác với tượng đài ở Tuyên Quang; Ðài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ (Ba Ðình, Hà Nội) được đặt trên trục đường Bắc Sơn vuông góc với đường Hoàng Diệu. Kiến trúc sư Lê Hiệp đã lựa chọn giải pháp tối ưu cho độ cao và quy mô của công trình để phù hợp cảnh quan khu vực...

Kiến trúc Ðài tưởng niệm Ba Ðình có nhiều sáng tạo và độc đáo tựa như một "khối đá lớn" được "điêu khắc" hóa theo ý tưởng tác giả. Hình ảnh kiến trúc truyền thống được cách điệu và "khẩn lõm" vào bốn mặt của khối đá lập phương. Khối đá trên mặt đất được xem là dương (nổi), hình  ảnh được "khẩn" vào xem là âm (chìm). Âm dương có ý nghĩa sâu xa cả về khoa học biện chứng và về tâm linh.

Liền kề với Ðài tưởng niệm có mặt nước trong xanh, gợi trong lòng người niềm toại nguyện, bởi xưa nay kiến trúc Việt Nam vốn rất quen với bố cục nhà, sân, vườn, mặt nước. Mặt nước nơi đây không chỉ làm đẹp cho Ðài tưởng niệm mà còn góp phần hoàn thiện bố cục khu vực Quảng trường Ba Ðình, đặc biệt với Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Trong những ngày này, nhân dân khắp mọi miền đất nước đều tìm đến các nghĩa trang, đài tưởng niệm dâng hương, tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ, trong đó đồng bào Móng Cái (Quảng Ninh) tới Ðài tưởng niệm tại quê mình với biểu tượng những khóm cờ tung bay trên nền biển rộng bao la; đồng bào Tuy Hòa thì dâng hoa ở Ðài tưởng niệm trên Núi Nhạn - nơi có biểu tượng "những cánh nhạn" vẫy chào bầu trời xanh hùng vĩ... Những công trình này đều ghi dấu ấn sáng tạo của KTS Lê Hiệp với tấm lòng biết ơn vô hạn các anh hùng liệt sĩ.

(Theo ND)

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác