Người tạc những “khuôn mặt của thời đại”

Quả là không quá lời khi có người nhận định: "Thanh đã tạc được những khuôn mặt của thời đại này, chân thực nhưng đầy tính nghệ thuật".

Người tạc những “khuôn mặt của thời đại” - ảnh 1

Ðiều đầu tiên cảm nhận được khi bước chân vào xưởng chế tác của điêu khắc gia trẻ tuổi Lương Xuân Thanh (163 Yên Phụ, Tây Hồ) là thế giới của những khuôn mặt tượng sống động, từ đức Phật tổ Như Lai bác ái, từ bi, Phật bà Quan âm trên đài sen với đôi mắt như đang phổ độ chúng sinh đến những khuôn mặt đời thường như bức tượng Ðại tướng Phạm Văn Trà với đôi mắt nheo lại như đang suy nghĩ nhưng khoé miệng vẫn cười, hay một người ngoại quốc với cái cười lớn... Vượt lên trên những khuôn mặt tượng lạnh băng thông thường, người hoạ sỹ điêu khắc đã thổi được thần thái vào tác phẩm của mình - điều mà không nhiều hoạ sỹ điêu khắc hiện nay làm được. 
Sinh ra và lớn lên trong một gia đình không ai theo nghệ thuật, nhưng tình yêu hội hoạ ở bố mẹ đã cho anh niềm đam mê với tạc tượng ngay từ nhỏ. Khi ấy anh thường ra các ngôi chùa trong làng ngắm nhìn các pho tượng và về lấy đất sét nặn lại giống như đúc. Thậm chí anh còn tự làm một ngôi chùa mô hình nhỏ bé rồi sắp đặt các pho tượng để rủ trẻ con trong xóm đến chơi trò lễ Phật. Niềm đam mê cứ lớn dần, thế nên sau khi tốt nghiệp phổ thông anh vào học khoa Mỹ thuật tạo hình (Trường ÐH Mỹ thuật Hà Nội). Vì thích tự do, không muốn ràng buộc với những quy củ của công việc tập thể, năm 2000 anh trở lại Hà Nội và lập xưởng điêu khắc này và thực hiện niềm đam mê từ nhỏ của mình.

Nhiều nghệ sỹ đi trước đánh giá, tạc tượng chân dung người thật là một thế mạnh của hoạ sỹ Lương Xuân Thanh. Anh nói: Niềm tự hào không nhiều hoạ sỹ có được trong đời làm nghệ thuật là được tạc tượng Bác Hồ, anh đã có được điều đó khi được mời vào Phủ Chủ tịch để tạc lại tượng Bác từ một bức tượng mẫu để chế tác ra tượng Bác bằng gỗ. Anh cũng là họa sỹ tạc tượng các Tổng Bí thư của nước ta từ Nguyễn Văn Linh, Ðỗ Mười, Lê Khả Phiêu, Nông Ðức Mạnh và những nhân vật nổi tiếng khác... Anh không nhớ mình đã khắc bao nhiêu khuôn mặt đời thường, từ những hoà thượng, trí thức, văn nghệ sỹ hay đơn thuần chỉ là những người nông dân. Họ đến có thể do nghệ nhân các làng đúc đồng đặt anh làm mẫu phôi hoặc do nghe tiếng, biết tên.

Thanh nhớ lại những ngày đầu làm tượng chân dung cho khách, có những bức anh làm cả 4 tháng trời, họ vẫn cứ nói rằng chưa giống trong khi mình thấy giống lắm rồi. Ðúng là bị chê nhiều mới nên nghề. Qua nhiều lần như thế, anh suy ngẫm, tìm tòi và đã ngộ ra nhiều điều. Không phải lúc nào người muốn tạc tượng cũng có điều kiện đến ngồi làm mẫu trực tiếp. Thường họ mang đến cho anh những bức ảnh, có nhiều bức chụp từ rất lâu, hoặc đã được truyền thần lại. Ai đến đặt tượng, anh đều hỏi rất kỹ càng về tính cách, con người của người được tạc tượng, để có được một sự hình dung nhất định mới mong thể hiện được nội tâm và cái thần của bức tượng. "Tạc tượng chân dung người thật nhưng vẫn có cơ hội cho mình sáng tác nghệ thuật đấy", Thanh nói. Tuỳ vào nghề nghiệp, tính cách của từng người, yêu cầu của khách hàng mà anh có những phá cách nhất định để tác phẩm đến gần với nghệ thuật hơn. Khi tạc chân dung nghệ sỹ điêu khắc Nguyễn Diên anh đã thể hiện thân hình ông với những gồ ghề của gỗ, đây cũng là tác phẩm anh tham dự triển lãm điêu khắc chân dung toàn quốc.

Tượng chân dung vinh hoa bên anh là thế nhưng thể loại được anh ưu ái nhất lại là tượng Phật. Một nửa số tượng anh tạc ra là về Phật giáo, do các nhà chùa đặt hàng. Ðây cũng là ảnh hưởng của những cảm xúc từ ngày thơ ấu. Ðể có được những bức tượng Phật tổ Như Lai, Phật bà Quan âm, hay Phật bà nghìn tay nghìn mắt, các vị La Hán... ưng ý, anh phải bỏ công tìm tòi, sáng tạo rất nhiều. Mong có một cái nhìn đúng và đủ về Phật học, anh bỏ công nghiên cứu Phật giáo. Lương Xuân Thanh quan niệm, Phật trước hết cũng là một con người vì thế phải thể hiện được khuôn mặt của con người, nhưng hơn cả là sự từ bi, bác ái. Nhìn pho tượng bằng thạch cao khá lớn thể hiện khuôn mặt đức Phật tổ Như Lai anh đang làm mới thấy được cái tài của anh. Tiếng lành đồn xa, bây giờ người đến đặt hàng anh không chỉ những ngôi chùa ở Hà Nội, cả những tỉnh xa như Quảng Ninh, Hà Tây... đều tìm về.

Lương Xuân Thanh thường tự nhủ, người xem bức tượng có biết đến anh không, điều này không quan trọng. Anh vẫn tự hào mình là người lưu giữ hình mẫu của thời đại này một cách trung thực nhất, đó là những khuôn mẫu của thời đại hôm nay.

Theo KTĐT

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác