Nhà điêu khắc Kiều Sỹ Khuê và mẫu tượng chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh

Vừa qua, Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm (Bộ Văn hoá - Thể thao và Du lịch) đã quyết định chọn mua bức tượng chân dung Bác Hồ của nhà điêu khắc Kiều Sỹ Khuê để làm mẫu cho việc xây dựng bộ tượng chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh thống nhất trong toàn quốc. PV đã có cuộc trao đổi với nhà điêu khắc Kiều Sỹ Khuê xung quanh tác phẩm này.

Tượng chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh (chất liệu thạch cao) của nhà điêu khắc Kiều Sĩ Khuê.Tượng chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh (chất liệu thạch cao) của nhà điêu khắc Kiều Sĩ Khuê.

Thưa anh, đây là một thành công và vinh dự mà không phải ai trong nghề cũng đạt được. Vậy anh có thể cho biết vài nét về bức tượng được chọn?

- Đây là bức tượng chân dung Bác Hồ tôi sáng tác cách đây 38 năm, khi còn là sinh viên năm thứ 3 Đại học Mỹ thuật Việt Nam (nay là Trường Đại học Mỹ thuật Hà Nội). Tôi còn nhớ, hồi ấy, khi nghe tin Bác mất, thầy trò chúng tôi đang đi thực tế xây dựng tượng đài ở Hiệp Hoà (Hà Bắc), ai cũng choáng váng, xúc động. Trong niềm cảm xúc ấy, tôi đã sáng tác bức tượng chân dung Bác Hồ đầu tiên, nhưng thấy chưa ưng ý, nên quyết định dựng bức thứ hai. Và ngay khi bức tượng hoàn thành đã được các thầy, các cô cũng như bạn bè trong ngành đánh giá là xuất sắc. Mặc dù đây là bức tượng chân dung nhỏ thôi, chỉ cao 43cm, bằng chất liệu thạch cao (sau này tôi còn sáng tác nhiều tác phẩm khác về Bác với kích thước lớn hơn, hoành tráng hơn); nhưng thú thực bức chân dung này vẫn để lại cho tôi nhiều ấn tượng sâu sắc nhất. Và thật vui là nó đã được Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm chọn mua làm mẫu cho việc xây dựng bộ tượng chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh để đặt tại các hội trường thống nhất trong toàn quốc...

Theo biên bản cuộc họp của Hội đồng chọn mua mẫu chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh của Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm thì bức tượng chân dung Bác Hồ của nhà điêu khắc Kiều Sỹ Khuê được chọn vì: “đã thể hiện rõ nét về chân dung của Bác, thể hiện được tinh thần của Bác, đảm bảo bố cục và nghệ thuật cao...”. Theo đó, Hội đồng quyết định xây dựng bộ mẫu chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh gồm 5 kích thước (80cm, 100cm, 120cm, 140cm, 160cm) để gửi cho tất cả 64 tỉnh, thành trong cả nước...

Nghe nói ngay từ khi mới ra đời bức chân dung Bác Hồ này của anh đã được nhân bản nhiều lần?

- Phải, ban đầu nhà trường giao tôi phụ trách nhân bản thành 20 bức để tặng chính quyền và nhân dân địa phương mà chúng tôi đang đi thực tế; sau đó khi trở về Hà Nội lại nhân tiếp 65 bản nữa để tặng các vị khách quý, như nhà thơ Tố Hữu, nhà nghiên cứu văn hoá Hà Huy Giáp v.v... Ngoài ra bản thân tôi cũng đã tặng nhiều phiên bản bức tượng này cho bạn bè, đồng nghiệp nữa... ấy thế nên mới có chuyện có lần đi qua một cửa hàng bán đồ mỹ nghệ ở Hải Dương, tôi thấy bức tượng của mình được trưng bày ở đó. Vừa buồn vì mình là tác giả mà bị vi phạm bản quyền, lại vừa vui bởi dẫu sao điều đó chứng tỏ tác phẩm của mình ít nhiều đã được ghi nhận... Nhưng nếu chỉ nhân bản không thôi thì còn được; đằng này lại có trường hợp người ta mô phỏng, sửa đổi đôi chút (giữ nguyên khối đầu chân dung, thêm một vài chi tiết v.v...) rồi coi là tác phẩm của mình thì tôi thấy thật khó chấp nhận!

Với việc bức tượng được Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm chọn mua làm mẫu để xây dựng bộ tượng chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh lần này, quyền tác giả của anh được bảo đảm như thế nào?

- Theo hợp đồng mua tác phẩm, tôi sẽ chuyển quyền sở hữu tác phẩm chân dung Bác Hồ cho Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm và họ có quyền nhân bản, sao chép, in phóng với mọi chất liệu, kích thước. Còn về phía tác giả, về mặt vật chất, tôi được trả 25 triệu đồng kinh phí và được đảm bảo đầy đủ quyền nhân thân theo quy định của pháp luật; cụ thể là được quyền đứng tên, ghi danh tác giả vào tác phẩm, kể cả các bản sao, in, phóng v.v... Các quyền nhân thân này được thừa kế với thời gian 50 năm kể từ sau khi tôi qua đời...

- Xin cảm ơn anh về cuộc trò chuyện này!

Theo QN

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác