Bảo tồn và phát huy hát ví phường vải - dân ca Nghệ Tĩnh

Đó chính là cách để bảo tồn hình thức nghệ thuật diễn xướng độc đáo của Nam Đàn, giới thiệu cho du khách trong và ngoài nước về tham quan quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Hát ví phường vải xuất hiện từ lúc nào chưa ai biết chính xác, nhưng phát triển rầm rộ nhất vẫn là thời gian ngành bông vải sợi du nhập vào Việt Nam. Ngày trước, trên đất Hoàng Trù có rất nhiều nghệ nhân hát ví phường vải. Đi hát ví không kể trẻ già, có những người tuổi còn rất trẻ nhưng cũng có nhiều cụ ông, cụ bà tóc đốm bạc, miệng đã móm mém nhưng vẫn hát. Hát ví phường vải thường có các nhà nho tham gia ứng tác và đối đáp, vừa tình cảm vừa thể hiện trí tuệ, nhờ vậy hát ví chính là sự kết hợp giữa những người trí thức với người lao động.

Nếu xét về phương diện văn học thì ví phường vài còn là cuộc thi tài đọ sức về văn chương. Chính vì thế mà ngày một thu hút đông đảo các nhà trí thức xa gần tụ hội về Nam Đàn để tham gia hát ví phường vải. Trên cơ sở ấy, hát ví phường vải đã vượt cao hơn văn nghệ bình thường và đỉnh cao là "tuyên truyền cách mạng" khi các nhà cách mạng tham gia hát ví đã lồng vào nội dung cổ động, phát động phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc…

Phong trào hát ví phát triển theo thời gian, rồi cũng lắng theo thời gian. Về đất Nam Đàn hôm nay không mấy làng mấy xóm còn hát ví phường vải. Bảo tồn và phát huy hát phường vải-dân ca Nghệ Tĩnh chính là bảo tồn hình thức nghệ thuật diễn xướng độc đáo của Nam Đàn, giới thiệu cho du khách trong và ngoài nước về tham quan quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh. Chính quyền địa phương đã thành lập Trung tâm hát ví phường vải xã Kim Liên để quản lý "Câu lạc bộ hát phường vải Kim Liên" và "Đội hát phường vải Hoàng Thị An" ở các xóm. Tuy vậy, việc khôi phục và phát huy hát ví phường vải vẫn còn nhiều khó khăn.

Ông Nguyễn Hữu Cự-Chủ nhiệm trung tâm hát ví phường vải cho biết: hiện nay trung tâm chưa có địa điểm hoạt động và tập luyện, chưa có các nhạc cụ như cần, nhị, sáo, trống con, đờn bầu để tập, hơn nữa lớp trẻ chẳng mấy ai say sưa hát ví như các ông, các bà ngày xưa. Có không ít những nghệ nhân cao tuổi nên giọng hát yếu và không cất cao được. Còn lớp trẻ, do chưa có thời gian tập luyện và chưa được bồi dưỡng thích đáng nên chỉ mới hát được ang áng điệu và chưa thành thạo về kỹ năng kỹ xảo, chưa kết hợp được hát và quay xa. Nhằm khôi phục, gìn giữ và phát huy tiếng hát phường vải, theo ông Nguyễn Hữu Cự là "trẻ học già, già dạy trẻ". Chính quyền địa phương đã tổ chức các lớp huấn luyện, nhưng để hát cho đúng âm điệu, thể hiện đúng hoạt cảnh thì thế hệ trẻ bây giờ vẫn phải bỏ công dày sức học hỏi mới có điều kiện phỏng lại hình ảnh của những người xưa.

Để hát ví phường vài là bộ môn nghệ thuật, là món ăn tinh thần của người dân xứ Nghệ, chủ nhiệm Trung tâm hát ví phường vải Nam Sơn Nguyễn Hữu Cự đang có kế hoạch xây dựng điểm giới thiệu hát ví phường vải đi đôi với truyền thống ngày bông vải sợi với hình ảnh bà Hoàng Thị Loan bên khung cửi ở làng Hoàng Trù.

(Theo VH)

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác