Cục trưởng Cục NTBD Lê Ngọc Cường: Các nghệ sĩ trẻ đã đủ sức gánh vác vai diễn khó, phức tạp

Hội diễn Sân khấu chèo chuyên nghiệp toàn quốc 2009 đã khai mạc tối qua, 15.12, tại TP Hạ Long, Quảng Ninh. Thứ trưởng Bộ VH,TT&DL Lê Tiến Thọ, Trưởng BTC Hội diễn đã phát biểu khai mạc.

Cảnh trong vở Cảnh trong vở "Mảnh gương nhân sự" của Nhà hát Chèo Việt Nam.

Nhân sự kiện này, PV đã có cuộc trao đổi với NSND Lê Ngọc Cường - Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn, Ủy viên Ban chỉ đạo hội diễn.

Ông có đánh giá gì trước việc các đoàn tới hội diễn lần này không bị những áp lực về thời gian hay việc khan hiếm kịch bản đi thi như các đợt hội diễn khác? 

NSND Lê Ngọc Cường: Đúng vậy. Các đoàn đều có sự chuẩn bị chu đáo và không hề cập rập. Hội diễn tổ chức theo định kỳ 5 năm, các đoàn có thể tùy chọn trong dàn kịch mục được dàn dựng vào 5 năm trở lại đây vở diễn nào ưng ý nhất, không nhất thiết phải là vở mới dựng. Cũng như Hội diễn Sân khấu kịch nói và cải lương vừa diễn ra, Hội diễn Sân khấu chèo toàn quốc 2009 cũng thu hút 100% các đơn vị nghệ thuật tham gia. Đó là tín hiệu đáng mừng, anh chị em nghệ sĩ đã không thờ ơ trước hoạt động nghề nghiệp. Hơn thế, hội diễn này rất có ý nghĩa đối với cá nhân nghệ sĩ bởi năm sau sẽ có đợt  xét tặng danh hiệu NSND, NSƯT, những thành tích như huy chương tại hội diễn sẽ làm tăng thêm cơ sở xét tặng cho từng nghệ sĩ.

Được biết ông và một số chuyên viên nghệ thuật của Cục đã  xem hầu hết các vở vào hội diễn. Theo ông, mặt bằng chất lượng của hội diễn lần này có vượt lên hội diễn của 5 năm về trước?

- Đúng là BTC đã đi xem một lượt để nắm được tình hình chung việc chuẩn bị cũng như chất lượng vở diễn của các đơn vị. Điều này giúp chúng tôi nắm bắt được tình hình chung, cũng như kịp thời loại bỏ những vở diễn không đạt yêu cầu, bởi mỗi hội diễn đều có tiêu chí riêng. Nhưng tuyệt nhiên là không có sự can thiệp vào chất lượng của từng vở bởi lẽ trách nhiệm thẩm định vở thuộc về các hội đồng nghệ thuật Sở VH,TT&DL địa phương.  Việc xem và góp ý cho vở không mang ý nghĩa duyệt để làm cho nghệ thuật khô cứng máy móc. Với góc độ là những người làm nghề, chúng tôi có thể trao đổi về mặt được và chưa được của từng vở cũng như mong muốn nếu có thể kịp đơn vị có thể nâng cao hơn cho chất lượng của vở. Nhìn chung các đơn vị đã đầu tư rất tốt về nhiều mặt, từ việc lựa chọn kịch bản, dàn dựng, thiết kế sân khấu cho tới diễn xuất. Đặc biệt là các đơn vị đều có ý thức đầu tư vai chính cho lực lượng nghệ sĩ trẻ. Đó là điều rất đáng mừng bởi điều này sẽ tạo sinh khí mới cho sân khấu. Không chỉ ở hội diễn chèo mà kịch nói và cải lương cũng đã làm được điều này, sân khấu rõ ràng đang có sự bàn giao thế hệ. Và các nghệ sĩ trẻ đã đủ sức gánh vác được những vai diễn khó, phức tạp. Bên cạnh lực lượng nghệ sĩ thì cũng xuất hiện nhiều gương mặt đạo diễn trẻ của chèo, không chỉ gánh vác dàn dựng vở tại đơn vị của mình mà còn được mời dàn dựng vở ở các sân khấu khác như: Hải Thọ (Thanh Hóa), Hoàng Mai (Hải Phòng), Hà Quốc Minh, Vũ Ngọc Minh (Hà Nội)...

Theo ông, nguyên nhân gì khiến 1/2 số vở diễn đi vào khai thác đề tài lịch sử, đấu tranh cách mạng, hiện tượng này cũng xuất hiện ở các hội diễn gần đây?

- Mảng đề tài lịch sử, truyền thống cách mạng được các đoàn quan tâm khai thác là điều dễ hiểu khi chúng ta sắp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long – Hà Nội. Hơn thế, việc xây dựng những tấm gương anh hùng dân tộc có công với đất nước, ôn lại những truyền thống lịch sử và cách mạng rất phù hợp với cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” đang được phát động trên toàn quốc. Chính điều này đã tạo nên những khuynh hướng dựng vở lịch sử với những góc nhìn và cách làm riêng. Phong phú về hình thức sân khấu cho đến diễn xuất, tính văn học trong một số vở lịch sử không đi vào những từ ngữ có tính chất kinh điển mà đi trực diện vào ngôn ngữ văn học đời thường, không bóng bẩy và không quá lý luận, dễ tiếp cận với khán giả hôm nay. Đó là những ghi nhận về vở khai thác đề tài lịch sử. Tỷ lệ 1/2 đi vào đề tài đương đại và cuộc sống hiện nay cũng sẽ có những vở tạo được dấu ấn với bạn nghề. Dẫu là đề tài lịch sử hay đề tài hiện đại thì đều được chuyển tải trên nền sân khấu chèo truyền thống với một tư duy đương đại.

Điều băn khoăn liệu sân khấu chèo có giữ được cái gốc truyền thống của chèo hay cũng bị mai một như nhiều loại hình sân khấu kịch hát khác?

- Các nghệ sĩ chèo đã giữ được cái gốc truyền thống. Âm hưởng chèo truyền thống như một hòa thanh giữ được bè chính và chuyển tải những tư tưởng và giá trị mới về nội dung và nghệ thuật. Hội diễn không câu nệ tư duy chèo cổ mà mong muốn các nghệ sĩ phải có những sáng tạo bứt phá mới. Tôi tin là hội diễn lần này sẽ làm được điều đó. 

Được biết hội diễn chèo cũng nằm trong quy chế chấm giải thưởng như hội diễn kịch nói và cải lương vừa được tổ chức. Ông nghĩ sao về ý kiến cho rằng tại hội diễn Kịch nói và Cải lương, BTC đã trao giải thưởng và huy chương quá nhiều, mang tính “mặt trận”?

- Đó là họ ngộ nhận hoặc cố tình tỏ ra không hiểu bởi Bộ VH,TT&DL đã quy định việc trao huy chương và giải thưởng ở hội diễn sân khấu loại hình nào cũng không được vượt quá 30%. Hội diễn sân khấu cải lương có 600 nghệ sĩ với chưa đầy 100 giải thưởng cá nhân thì đâu phải là quá nhiều? Hội diễn là dịp hội ngộ, giao lưu và đúng nghĩa để học tập, tôi mong các đơn vị hãy tạo điều kiện để nghệ sĩ của mình xem vở của đơn vị bạn. Hiện nay nhiều đoàn mượn cớ không có đủ điều kiện kinh phí nên không để nghệ sĩ tham dự từ đầu tới cuối hội diễn. Cứ tới thì rồi lại cho anh chị em về, để rồi không biết mình đang ở vị trí nào so với bạn nghề. Diễn xong rồi cứ đinh ninh mình là nhất. Khi công bố giải lại tỏ ra thắc mắc rồi cho rằng ban giám khảo thiên vị. Qua hai hội diễn vừa qua, ban giám khảo rất khách quan, không hề có sự thiên vị gì. Sân khấu kịch xã hội hóa Phú Nhuận đi hai vở được cả hai giải. Tôi tin rằng ban giám khảo của Hội diễn Sân khấu chèo chuyên nghiệp toàn quốc 2009 cũng sẽ thực sự khách quan để lựa chọn ra những vở diễn và cá nhân nghệ sĩ thực sự xứng đáng để trao giải.

Xin cảm ơn ông.

Theo VH

 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác