Văn hóa đi lễ hội cần nghiêm túc nhìn lại

(Cinet) – Văn hóa đi lễ hội đang là một chủ đề nóng trên các phương tiện truyền thông đại chúng những ngày vừa qua. Nóng là bởi những hình ảnh không đẹp tại các lễ hội truyền thống do nhận thức sai của một số bộ phận người dân đã và đang làm mất đi nét tôn nghiêm và ý nghĩa của các lễ hội mà ông cha ta mất hàng trăm năm xây dựng.

Văn hóa đi lễ hội cần nghiêm túc nhìn lại - ảnh 1

Chưa đầy 3 tuần đầu tiên của năm mới Quý tỵ, khắp các tỉnh thành trên cả nước đã diễn ra vô số các lễ hội dân gian lớn nhỏ. Trong đó những lễ hội lớn như Lễ hội chùa Hương, khai hội ngày mùng 6 âm lịch; Hội Gióng ngày mùng 7 âm lịch; Lễ hội Yên tử khai hội ngày mùng 9; Hội Lim ngày 13 âm lịch và mới nhất là lễ khai ấn đền Trần được tổ chức vào đêm 14 âm lịch…đều xuất hiện những hình ảnh phản cảm, thể hiện sự thiếu ý thức, đồng thời là sự thiếu hiểu biết về văn hóa đi lễ hội của một số bộ phận không nhỏ những người đi trẩy hội.

Văn hóa đi lễ hội cần nghiêm túc nhìn lại - ảnh 2
Con suối Yến thơ mộng với đầy rác thải đều là vỏ lon đồ uống, thức ăn của người đi trẩy hội ném xuống?
Văn hóa đi lễ hội cần nghiêm túc nhìn lại - ảnh 3
Có còn là một nét văn hóa đẹp nữa hay không khi thanh niên trai tráng trong làng hò hét, đánh nhau tại một Lễ hội được Thế giới công nhận là Di sản văn hóa ?
Văn hóa đi lễ hội cần nghiêm túc nhìn lại - ảnh 4
Còn đâu nữa vẻ đẹp mênh mênh, mang mang..Còn đâu nữa nơi linh thiêng khi người ta chen nhau cọ tiền vào thân chùa, và rải tiền khắp nơi?

Có vẻ như một bộ phận người dân đang hiểu sai về lễ hội. Lễ hội trên thực tế không phải là nơi để vui chơi hay cầu xin, cúng bái mà lễ hội gồm hai phần là phần lễ và phần hội.

Phần lễ là phần mà nhiều người hiện nay đang hiểu là cúng bái, tuy nhiên cúng bái chỉ là thuộc tính và là một phần của lễ. Hội không có nghĩa là vui chơi mà chỉ mang một nghĩa “là tập hợp một cộng đồng nhất định nào đó”. Lễ hội là tập hợp một cộng đồng để thực hiện những điều về lễ. Vậy thì “lễ” là vấn đề chính trong “lễ hội” chứ không phải là cái “hội”. Cái lễ, ít nhất trong lễ hội, nổi bật lên 4 ứng xử cơ bản: Một là ứng xử với thần linh, theo nhận thức rõ ràng của người Việt: Thần linh là một thứ công cụ tinh thần cao cả, vì con người mà tồn tại, là điển hình của Chân – Thiện – Mỹ. Hai là ứng xử với cộng đồng. Ba là ứng xử với tông tộc họ hàng và thứ Tư, là ứng xử với chính mình.

 Văn hóa đi lễ hội cần nghiêm túc nhìn lại - ảnh 5
 Ý thức của cả người cho và người nhận đều cần phải xem lại để Di sản văn hóa thế giới được trả lại đúng ý nghĩa vốn có của nó
 Văn hóa đi lễ hội cần nghiêm túc nhìn lại - ảnh 6
 Văn hóa đi lễ hội cần nghiêm túc nhìn lại - ảnh 7
 Liệu có may mắn hay tài lộc không khi người ta xô ngã, trèo qua đầu nhau, đánh chửi nhau để xin ấn?
 Văn hóa đi lễ hội cần nghiêm túc nhìn lại - ảnh 8
Nét tôn nghiêm, linh thiêng nơi chùa chiền còn đâu với những hình ảnh và hành động phản cảm như thế này?

Thế nhưng đáng buồn là trong những năm gần đây các hoạt động lễ hội nói chung đều đã và đang biến tướng bởi nhận thức sai lầm của người tham gia lễ hội. Cái gọi là Chân – Thiện – Mỹ đang dần trở thành một thứ “xa xỉ” theo nhận thức đi xuống của người tham gia lễ hỗi.

Ở đây, hãy khoan đổ lỗi cho các cấp quản lý mà cần xem xét và thay đổi trước tiên là ý thức, nhận thức của người tham gia lễ hội. Là một đất nước có truyền thống văn hóa lâu đời, tại sao mỗi người chúng ta không tự nâng cao ý thức, nhận thức của mình để văn hóa đi lễ hội nói riêng và các lễ hội nói chung được trở về đúng với ý nghĩa ban đầu mà tổ tiên chúng ta đã dày công xây dựng?

NLH

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác