Brazil: Cấp tiền để công nhân mua sách, xem phim nâng cao đời sống văn hóa

Mặc dù đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng kinh tế, nhưng Brazil đã thông qua kế hoạch chi 50 real (25 USD)/tháng/người phục vụ đời sống văn hóa cho công nhân, để họ mua sách, đi xem phim hoặc thăm bảo tàng.

Brazil: Cấp tiền để công nhân mua sách, xem phim nâng cao đời sống văn hóa - ảnh 1

Nhà văn Đức thế kỷ XIX Jean Paul từng viết: Nghệ thuật dẫu sao cũng không phải bánh mì mà chỉ là rượu vang đối với đời sống. Nhưng nếu bạn quá nghèo, chỉ đủ bánh mỳ (theo nghĩa đen) để ăn, chẳng lẽ bỏ mặc nghệ thuật “cô đơn”?

Người nghèo ở các nước phát triển hầu như không được tiếp cận các hoạt động văn hóa. Người Mỹ hiếm khi đi thăm bảo tàng hay xem kịch. Người Haiti khi được hỏi chi bao nhiêu cho phim ảnh và các hình thức giải trí, họ cười phá lên, nói không có thời gian và tiền bạc cho những loại hoạt động xa xỉ đó. Trong một cuộc điều tra đối với những người thu nhập thấp ở Brazil, chưa ai từng bước chân vào nhà hát và chỉ 14% từng đến rạp xem phim.

Bộ trưởng Văn hóa Brazil Marta Suplicy phát biểu: “Văn hóa đóng vai trò quan trọng đối với kinh tế”. Cựu Tổng thống Luiz Inacio Lula da Silva, từng rất được dân chúng yêu mến, đã tạo ra Bolsa Familia (Quỹ gia đình), chương trình chuyển tiền mặt cho các gia đình có hoàn cảnh khó khăn, sau đó người kế nhiệm ông, Tổng thống Dilma Rousseff mở rộng quỹ này. “Bây giờ chúng tôi tạo ra món ăn tinh thần cho người dân. Tại sao người nghèo không thể tiếp cận văn hóa?” - Bộ trưởng Marta Suplicy nói.

Bà Marta Suplicy cho biết, sáng kiến mới đã được Quốc hội thông qua và Tổng thống Dilma Rousseff phê chuẩn, hy vọng sớm được áp dụng. “Tiền sẽ được phát đến tận tay công nhân và họ sẽ quyết định sử dụng nó như thế nào, hoặc là đi xem phim, xem kịch, hoặc đến thăm triển lãm, bảo tàng. Cũng có người sử dụng số tiền đó để mua sách, đĩa nhạc, đĩa phim...” - Bộ trưởng Marta Suplicy giải thích. “Chi phí văn hóa” sẽ được trả qua thẻ điện tử. Những công nhân có thu nhập bằng 5 lần mức lương tối thiểu (tới 1.700 USD/tháng) sẽ được nhận khoản tiền này. Chủ doanh nghiệp phải trang trải 90% chi phí này nhưng sau đó có thể khấu trừ vào thuế. Công nhân sẽ trả 10% còn lại. “Khoảng 17 triệu người Brazil có thể kiếm gấp 5 lần lương cơ bản, đồng nghĩa với việc sẽ thêm khoảng 3,5 tỷ USD cho lĩnh vực văn hóa”.

 Có ý kiến cho rằng, đây là cách bao cấp nghệ thuật, ít nhất tiền sẽ trực tiếp đến với những loại hình nghệ thuật mà xã hội yêu thích. Tuy nhiên, nhiều người tỏ ý nghi ngờ về hiệu quả của chính sách này. Thứ nhất, bảo tàng hay nhà hát quá xa xỉ, chỉ khi có thu nhập đủ cao, người ta mới chi tiền đến đó. Vì vậy, những địa điểm này thường tập trung ở khu vực dân cư có thu nhập cao (như Sao Paulo hay Rio). Thứ hai, sách rất đắt đỏ và tỷ lệ người biết chữ ở Brazil tương đối thấp, nên các tác giả Brazil có vẻ sẽ không được hưởng lợi từ chương trình này. Nếu người Brazil không dùng tiền trợ cấp đi đến bảo tàng, nhà hát hay mua sách, họ sẽ đi đâu? Đi xem phim là hoạt động văn hóa phổ biến nhất của người Mỹ; Brazil cũng vậy. Nhưng khác biệt ở chỗ, phim Mỹ đang thống trị các rạp chiếu phim ở Brazil. Vì thế, trong khi công nhân Brazil được hưởng lợi từ chính sách bao cấp nghệ thuật của Nhà nước thì các nhà làm phim Brazil lại không. Một vấn đề nữa cũng cần tính đến: 25 USD đó có thể không được chi tất cả, thậm chí rất ít, cho hoạt động văn hóa, mà được dành để mua đồ ăn, thức uống - những nhu cầu thiết yếu với người nghèo hơn.

Dẫu sao chính sách mới của Chính phủ Brazil cũng đang được kỳ vọng sẽ giúp nâng cao đời sống tinh thần cho người vốn không có điều kiện tiếp cận các loại hình văn hóa, nghệ thuật.

Theo ĐBND

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác