Luật bỏ phiếu khó lường của giải Phim truyện xuất sắc tại Oscar

Giành nhiều vị trí số một nhất trên các lá phiếu của Viện hàn lâm chưa chắc đã đảm bảo cho tác phẩm đó thắng tượng vàng cao quý nhất trong đêm trao giải Oscar.

Năm nay, có 9 tác phẩm tham gia tranh giải Phim truyện xuất sắc của Oscar, bao gồm Call Me by Your Name, Darkest Hour, Dunkirk, Get Out, Lady Bird, Phantom Thread, The Post, The Shape of Water, và Three Billboards Outside Ebbing, Missouri.

Các yếu tố lịch sử không hoàn toàn ủng hộ bất cứ tác phẩm nào, và đường đua Oscar xem ra vẫn gay cấn đến phút chót bởi luật lá phiếu ưu tiên (preferential ballot).

Luật riêng dành cho giải Phim truyện xuất sắc

Viện hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh nước Mỹ (AMPAS) bao gồm 6.687 thành viên. Tuy nhiên, chỉ ai làm ở lĩnh vực nào mới có quyền bỏ phiếu để tìm ra đề cử của lĩnh vực đó tại Oscar.

Ví dụ, chỉ diễn viên bầu về diễn xuất, dựng phim bầu về dựng phim, hay quay phim bầu về quay phim… Tuy nhiên, tất cả đều được bỏ phiếu cho hạng mục Phim truyện xuất sắc.

Sau đó, hãng kiểm toán PricewaterhouseCoopers sẽ tính toán để chọn ra 5 đề cử cuối cùng dành cho các hạng mục, và 5-10 đề cử cho riêng cuộc đua Phim truyện xuất sắc.

Hầu hết hạng mục chọn luật đầu phiếu đa số đơn (plurality voting) - tức mỗi thành viên AMPAS chỉ chọn một cá nhân hoặc một tác phẩm, và 5 cá nhân hoặc 5 tác phẩm có nhiều phiếu nhất được lọt vào vòng đề cử cuối cùng.
Riêng hạng mục Kỹ xảo hình ảnh xuất sắc chọn luật “range voting” từ 2013. Mỗi thành viên của nhánh kỹ xảo trong AMPAS chấm điểm từ 0-10 cho từng ứng viên. Sau đó, 5 phim có điểm tổng cao nhất được chọn vào vòng đề cử cuối. Còn hạng mục Phim truyện xuất sắc thì đã áp dụng luật lá phiếu ưu tiên ngay từ lúc này.
 
Luật bỏ phiếu khó lường của giải Phim truyện xuất sắc tại Oscar - ảnh 1
Hơn 6.500 thành viên của AMPAS cùng chọn ra đề cử và các cá nhân, tác phẩm giành chiến thắng tại mỗi kỳ Oscar. Ảnh: Outnow.

Sau khi danh sách đề cử được công bố vào trung tuần tháng 1, mọi chuyện trở nên đơn giản hơn rất nhiều. Toàn bộ các thành viên của AMPAS đều có quyền bầu chọn ở cả 24 hạng mục.

Ngoại trừ Phim truyện xuất sắc, 23 hạng mục còn lại của Oscar tiếp tục áp dụng luật “plurality voting” như trên. Còn cuộc đua quan trọng nhất thì vẫn tương đối phức tạp.

Trên thực tế, luật “lá phiếu ưu tiên” từng được AMPAS sử dụng trong những năm đầu của giải Oscar rồi gạt bỏ. Nó chỉ xuất hiện trở lại ở hạng mục Phim truyện xuất sắc từ 2009 khi Viện hàn lâm quyết định tăng số lượng đề cử lên từ 5-10 tác phẩm.

Nhiều vị trí số một nhất chưa chắc đã thắng

Giả sử bạn đang cầm trên tay lá phiếu Oscar 2018. Với hạng mục Phim truyện xuất sắc, nhiệm vụ lúc này không phải là chọn ra một tác phẩm duy nhất, hay chấm điểm từng phim một, mà là xếp hạng các bộ phim từ thấp đến cao theo quan điểm bản thân.

Trường hợp cụ thể năm nay là xếp hạng chất lượng từ cao đến thấp cho Call Me by Your Name, Darkest Hour, Dunkirk, Get Out, Lady Bird, Phantom Thread, The Post, The Shape of Water, và Three Billboards Outside Ebbing, Missouri.

Bạn cũng có thể chỉ chọn một phim duy nhất, hoặc xếp hạng một lượng phim nhất định theo ý muốn, chứ không bắt buộc phải xếp hạng cả 9 phim tham gia.

Công việc của PricewaterhouseCoopers bắt đầu từ đây. Nếu có tác phẩm nào giành vị trí số một ở trên 50% lượng phiếu phát ra, nó lập tức giành tượng vàng Phim truyện xuất sắc. Tuy nhiên, đây là trường hợp khó xảy ra bởi quan điểm của các thành viên dành cho 9 phim đua tài rất dễ bị rải rác.

Khi chưa có phim nào giành vị trí số một ở trên 50% lượng phiếu phát ra, tác phẩm có ít vị trí số một nhất lập tức bị loại. Song, lá phiếu bầu cho phim đó thì chưa bị vô hiệu.

PricewaterhouseCoopers sẽ tìm ra các phim đứng vị trí thứ hai trên những lá phiếu bầu cho phim vừa bị loại vị trí số một. Rồi họ sẽ cộng thêm cho các phim đứng ở vị trí thứ hai đó một phiếu.

Quá trình đó cứ thế lặp đi lặp lại cho tới khi có tác phẩm nào đầu tiên đạt lượng phiếu hợp lệ trên 50% là sẽ giành tượng vàng Oscar. Ở các vòng tiếp sau, nếu ngay cả phim đứng vị trí thứ hai cũng đã bị loại, hãng kiểm toán tiếp tục tìm kiếm xuống vị trí thứ ba để cộng điểm.

Và đó là cách để AMPAS chọn ra tác phẩm thắng giải Phim truyện xuất sắc tại Oscar trong suốt gần một thập kỷ qua, cũng như trong quãng thời gian từ 1934 tới 1945.

Lợi, hại ở điểm nào?

Có thể thấy một phim giành nhiều vị trí số một nhất trên các lá phiếu chưa chắc đã giành ngôi cao nhất, nếu như nó không lập tức đạt trên 50% lượng phiếu, và bị xếp hạng kém ở các lá phiếu còn lại.

Khi áp dụng luật “lá phiếu ưu tiên” trở lại, Viện hàn lâm giải thích rằng họ muốn tìm ra tác phẩm giành nhiều sự ủng hộ nhất trong ngành điện ảnh suốt một năm trước đó.

Tuy nhiên, chính Brian Cullinan - một trong hai đại diện của PricewaterhouseCoopers có trọng trách trao vali kết quả tới sự kiện - từng chỉ ra điều bất cập rằng: “Thông thường, các phim đứng thứ ba hoặc thứ tư ở lần kiểm phiếu đầu tiên mới là tác phẩm giành chiến thắng sau cùng. Điều đó hơi khó hiểu”.
 
Luật bỏ phiếu khó lường của giải Phim truyện xuất sắc tại Oscar - ảnh 2
Three Billboards Outside Ebbing, Missouri hay The Shape of Water đang nắm lợi thế ở chặng nước rút. Tuy nhiên, cơ hội dành cho các tác phẩm còn lại chưa chắc đã hết. Ảnh: Outnow.
 
Trái lại, trên tờ Los Angeles Times hồi 2015, một thành viên giấu tên của AMPAS vẫn lên tiếng ủng hộ hệ thống bỏ phiếu khó lường. Bởi ông cho rằng Viện hàn lâm không muốn lãng phí những lá phiếu có phần cực đoan, chỉ chăm chăm nhắm đến duy nhất tác phẩm mà người bỏ phiếu yêu thích.

Luật “lá phiếu ưu tiên” thực tế được áp dụng trong nhiều cuộc bầu cử trên thế giới, cũng như tại một số bang của Mỹ khi có nhiều hơn hai ứng cử viên tham gia tranh cử. Một lý luận khác được đưa ra là hệ thống giúp mỗi lá phiếu đều có tầm ảnh hưởng nhất định đến kết quả sau cùng.

Tuy nhiên, Brian Cullinan tiết lộ rằng vẫn có những thành viên “cứng đầu”, chỉ viết lên lá phiếu tựa đề của bộ phim mà mình muốn bầu chọn. Nhưng lá phiếu của họ sẽ lập tức trở nên vô giá trị nếu như tác phẩm đó đạt điểm quá thấp.

Oscar 2018 hiện vẫn trong quá trình bỏ phiếu để chọn ra các cá nhân, tác phẩm giành tượng vàng năm nay. Hòm phiếu của AMPAS chuẩn bị đóng vào ngày 27/2, và kết quả cuối cùng sẽ được công bố tại sự kiện trao giải diễn ra sáng 5/3 (theo giờ Việt Nam).

 
Danh sách đề cử giải thưởng Oscar lần thứ 90
Phim truyện xuất sắc
Call Me by Your Name
Darkest Hour
Dunkirk
Get Out
Lady Bird
Phantom Thread
The Post
The Shape of Water
Three Billboards Outside Ebbing, Missouri
Đạo diễn xuất sắc
Dunkirk, Christopher Nolan
Get Out, Jordan Peele
Lady Bird, Greta Gerwig
Phantom Thread, Paul Thomas Anderson
The Shape of Water, Guillermo del Toro
Nam diễn viên chính xuất sắc
Timothée Chalamet trong Call Me by Your Name
Daniel Day-Lewis trong Phantom Thread
Daniel Kaluuya trong Get Out
Gary Oldman trong Darkest Hour
Denzel Washington trong Roman J. Israel, Esq.
Nữ diễn viên chính xuất sắc
Sally Hawkins trong The Shape of Water
Frances McDormand trong Three Billboards Outside Ebbing, Missouri
Margot Robbie trong I, Tonya
Saoirse Ronan trong Lady Bird
Meryl Streep trong The Post
Nam diễn viên phụ xuất sắc
Willem Dafoe trong The Florida Project
Woody Harrelson trong Three Billboards Outside Ebbing, Missouri
Richard Jenkins trong The Shape of Water
Christopher Plummer trong All the Money in the World
Sam Rockwell trong Three Billboards Outside Ebbing, Missouri
Nữ diễn viên phụ xuất sắc
Mary J. Blige trong Mudbound
Allison Janney trong I, Tonya
Lesley Manville trong Phantom Thread
Laurie Metcalf trong Lady Bird
Octavia Spencer trong The Shape of Water
Kịch bản chuyển thể xuất sắc
Call Me by Your Name, James Ivory
The Disaster Artist, Scott Neustadter & Michael H. Weber
Logan, Scott Frank & James Mangold and Michael Green
Molly’s Game, Aaron Sorkin
Mudbound, Virgil Williams and Dee Rees
Kịch bản gốc xuất sắc
The Big Sick, Emily V. Gordon & Kumail Nanjiani
Get Out, Jordan Peele
Lady Bird, Greta Gerwig
The Shape of Water, Guillermo del Toro, Vanessa Taylor
Three Billboards Outside Ebbing, Missouri, Martin McDonagh
Quay phim xuất sắc
Blade Runner 2049, Roger Deakins
Darkest Hour, Bruno Delbonnel
Dunkirk, Hoyte van Hoytema
Mudbound, Rachel Morrison
The Shape of Water, Dan Laustsen
Thiết kế phục trang xuất sắc
Beauty and the Beast
Darkest Hour
Phantom Thread
The Shape of Water
Victoria and Abdul
Dựng phim xuất sắc
Baby Driver, Jonathan Amos, Paul Machliss
Dunkirk, Lee Smith
I, Tonya, Tatiana S. Riegel
The Shape of Water, Sidney Wolinsky
Three Billboards Outside Ebbing, Missouri, Jon Gregory
Hóa trang & làm tóc xuất sắc
Darkest Hour
Victoria and Abdul
Wonder
Nhạc nền xuất sắc
Dunkirk, Hans Zimmer
Phantom Thread, Jonny Greenwood
The Shape of Water, Alexandre Desplat
Star Wars: The Last Jedi, John Williams
Three Billboards Outside Ebbing, Missouri, Carter Burwell
Ca khúc chủ đề xuất sắc
Mighty River trong Mudbound, Mary J. Blige
Mystery of Love trong Call Me by Your Name, Sufjan Stevens
Remember Me trong Coco, Kristen Anderson-Lopez, Robert Lopez
Stand Up for Something trong Marshall, Diane Warren, Common
This Is Me trong The Greatest Showman, Benj Pasek, Justin Paul
Thiết kế sản xuất xuất sắc
Beauty and the Beast
Blade Runner 2049
Darkest Hour
Dunkirk
The Shape of Water
Dàn dựng âm thanh xuất sắc
Baby Driver, Julian Slater
Blade Runner 2049, Mark Mangini, Theo Green
Dunkirk, Alex Gibson, Richard King
The Shape of Water, Nathan Robitaille
Star Wars: The Last Jedi, Ren Klyce, Matthew Wood
Hòa âm xuất sắc
Baby Driver, Mary H. Ellis, Julian Slater, Tim Cavagin
Blade Runner 2049, Mac Ruth, Ron Bartlett, Doug Hephill
Dunkirk, Mark Weingarten, Gregg Landaker, Gary A. Rizzo
The Shape of Water, Glen Gauthier, Christian Cooke, Brad Zoern
Star Wars: The Last Jedi, Stuart Wilson, Ren Klyce, David Parker, Michael Semanick
Kỹ xảo hình ảnh xuất sắc
Blade Runner 2049
Guardians of the Galaxy Vol. 2
Kong: Skull Island
Star Wars: The Last Jedi
War for the Planet of the Apes
Phim hoạt hình xuất sắc
The Boss Baby
The Breadwinner
Coco
Ferdinand
Loving Vincent
Phim nói tiếng nước ngoài xuất sắc
A Fantastic Woman (Chile)
The Insult (Lebanon)
Loveless (Nga)
On Body and Soul (Hungary)
The Square (Thụy Điển)
Phim tài liệu xuất sắc
Abacus: Small Enough to Jail
Faces Places
Icarus
Last Men in Aleppo
Strong Island
Phim ngắn xuất sắc
Dear Basketball
Garden Party
Lou
Negative Space
Revolting Rhymes
Phim hoạt hình ngắn xuất sắc
DeKalb Elementary
The Eleven O’Clock
My Nephew Emmett
The Silent Chil
Watu Wote/All of Us
Phim tài liệu ngắn xuất sắc
Edith+Eddie
Heaven is a Traffic Jam on the 405
Heroin(e)
Knife Skills
Traffic Stop
Các cột mốc quan trọng trên đường đua Oscar 2018
7/1: Công bố giải thưởng Quả cầu vàng (Three Billboards Outside Ebbing, Missouri và Lady Bird thắng)
11/1: Công bố giải thưởng Critics’ Choice Award (The Shape of Water thắng)
20/1: Công bố giải thưởng PGA của Hiệp hội Sản xuất Mỹ (The Shape of Water thắng)
21/1: Công bố giải thưởng SAG của Hiệp hội Diễn viên Mỹ (Three Billboards Outside Ebbing, Missouri thắng)
23/1: Công bố danh sách đề cử giải thưởng Oscar 2018
2/2: Công bố giải thưởng DGA của Hiệp hội Đạo diễn Mỹ (Guillermo del Toro của The Shape of Water thắng)
10/2: Công bố giải thưởng WGA của Hiệp hội Biên kịch Mỹ (Get Out và Call Me by Your Name thắng)
18/2: Công bố giải thưởng BAFTA của Viện hàn lâm nước Anh (Three Billboards Outside Ebbing, Missouri thắng)
20/2: Bắt đầu vòng bỏ phiếu cuối cùng của Oscar 2018
27/2: Ngừng nhận phiếu bầu Oscar 2018
3/3: Công bố giải thưởng điện ảnh Tinh thần Độc lập (Independent Spirit Awards)
4/3: Lễ trao giải thưởng Oscar lần thứ 90 năm 2018


 

Theo LA Times

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác