Tranh cãi xung quanh Di sản Ai Cập

Tranh cãi xung quanh Di sản Ai Cập - ảnh 1
Ảnh minh họa
Năm 2011, ICOM đã công bố danh sách đỏ các cổ vật Ai Cập có nguy cơ “biến mất” nhằm nâng cao nhận thức của công chúng trong việc giữ gìn những di sản của nền văn minh sông Nin đang bị “mai một”.
Việc bán bức tượng Sekhemka- người quản lí thư đồng của Pharaoh làm từ đá vôi 4500 tuổi của Hội đồng thành phố Northampton, nước Anh với giá 15 triệu Bảng (hơn 25 triệu USD) trong một cuộc đấu giá ở London do nhà Christie's tổ chức đã dấy lên nhiều bất đồng về giá trị và việc bảo vệ di sản Ai Cập.
Tác phẩm này, lúc đầu, được mua lại bởi Hầu tước đời thứ hai của thành phố Northampton trong chuyến đi tới Ai Cập vào năm 1849-1850. Sau đó Hầu tước đời thứ 3 hoặc thứ 4 đã trao lại bức tượng cho bảo tàng thành phố từ năm 1880 với mục đích trưng bày và truyền bá giá trị nghệ thuật Ai Cập tới công chúng.
Theo kế hoạch, số tiền từ việc bán bức tượng, gia đình hầu tước sẽ được nhận 45%, và 55% còn lại sẽ thuộc về Hội đồng thành phố để phát triển bảo tàng và tổ chức các triển lãm văn hóa. David Mackintosh, Ủy viên Hội đồng, lãnh đạo đảng Bảo thủ của Hội đồng thành phố Northampton cho biết “Số tiền này sẽ giúp chúng tôi thực hiện nhiều kế hoạch cho sự phát triển của Bảo tàng và nhiều dự án văn hóa nghệ thuật của thành phố.”
Việc mua bán bức tượng này đã vấp phải nhiều sự phản đối từ chính quyền và nhân dân hai nước Ai Cập và Anh. Trước đó, Bộ trưởng Cổ vật Ai Cập El-Mamdouh Damati, đã yêu cầu Đại sứ quán Ai Cập tại London, khởi tố chống lại hành động bán bức tượng Sekhemka của Bảo tàng Northampton. Ông Ahsraf Elkholy, Đại sứ Ai Cập tại Anh - đã lên tiếng chỉ trích "Northampton nên trả lại bức tượng về đúng chỗ của nó. Cuộc bán đấu giá này là "một sỉ nhục đối với di sản văn hóa và khảo cổ Ai Cập".
Phát ngôn viên của Bộ Văn hóa Anh cho biết “Bảo tàng Northampton thuộc sở hữu và điều hành bởi Hội đồng thành phố. Họ có quyền quyết định bán hay không các cổ vật của bảo tàng. Tuy nhiên, Hội đồng nghệ thuật Anh quốc có thể sẽ hủy bỏ tư cách của Bảo tàng.” Hội đồng Nghệ thuật Anh đã cảnh báo, khi cuộc đấu giá bức tượng diễn ra, bảo tàng sẽ mất đi vị thế đã được thừa nhận và như vậy nơi này sẽ không đủ điều kiện để nhận các khoản tài trợ, gây quỹ trong tương lai.
Trong khi đó, nhiều người dân địa phương đã đưa ra lập luận để bảo vệ bức tượng "Bảo tàng không phải là một cửa hàng. Bức tượng Sekhemka thuộc về Ai Cập và nếu Hội đồng thành phố Northampton không cần nó nữa thì sau đó nó phải được trả về Ai Cập. Nó không phải là một món hàng bình thường để dễ dàng chấp nhận việc mua bán. Hội đồng thành phố Northampton nên trao đổi với chính phủ Ai Cập về vấn đề này".
Sue Edwards, một trong những thành viên của nhóm Save Sekhemka Action Group (Nhóm hành động cứu lấy bức tượng Sekhemka) nhấn mạnh "đây là một ngày văn hóa u tối nhất trong lịch sử của thành phố Northampton".
Alan Moore, tác giả nổi tiếng của những cuốn tiểu thuyết đồ họa kinh điển “V for Vendetta” và “The League of Extraordinary Gentlemen” chia sẻ với BBC “Cam kết lưu giữ là một trong những nguyên tắc cơ bản để các bảo tàng tiếp cận được nguồn cổ vật của mình. Tôi đã hiến tặng nhiều cổ vật cho các bảo tàng nhưng tôi sẽ không làm điều đó nữa khi biết rằng những món quà tinh thần của mình sẽ được đem bán.”
Ủy ban cổ vật Ai Cập thuộc Hội đồng quốc tế các bảo tàng (ICOM CIPEG) cũng bày tỏ quan ngại trước việc mua bán bức tượng. Việc bán đấu giá Sekhemka có thể làm gia tăng nạn khai quật và buôn bán cổ vật Ai Cập bất hợp pháp. Từ đó, nhiều kiệt tác nổi tiếng của Ai Cập cổ đại sẽ không được tiếp cận với công chúng khi trở thành một phần của các bộ sưu tập tư nhân. ICOM CIPEG đã kêu gọi Hội đồng thành phố Northampton từ bỏ việc bán bức tượng của Sekhemka để thể hiện tính nhân đạo của các tổ chức công có nhiệm vụ bảo vệ những di sản quan trọng của thế giới.
Sau cuộc nổi dậy ở Ai Cập 2011 nhằm lật đổ tổng thống Hoshini Mubarak, Hội đồng quốc tế các bảo tàng (ICOM) luôn theo dõi chặt chẽ những biến động ở Ai Cập. Năm 2011, ICOM đã công bố danh sách đỏ các cổ vật Ai Cập có nguy cơ “biến mất” nhằm nâng cao nhận thức của công chúng trong việc giữ gìn những di sản của nền văn minh sông Nin đang bị “mai một”.
Theo DSX
 
 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác