Hollywood tìm thấy ánh sáng?

Sau thành công của Blind Side (Oscar 2009) và tiếp theo là những The Tree Of life, 127 hours… Hollywood đang bắt đầu trở mình thay đổi, một sự thay đổi mà các nhà phê bình đang ví von rằng “họ đang tìm thấy ánh sáng, một thứ ánh sáng nguyên bản cuối đường hầm”.

Bộ phim soul surfer của HollywoodBộ phim soul surfer của Hollywood

Quay đầu lại

Chỉ trong vòng vài năm qua, các thần dân mê điện ảnh được chiêm ngưỡng hàng loạt những bộ phim có giá trị tinh thần rất cao, chẳng cần đấm đá, chẳng cần một người hùng chống lại cả thành phố tội ác... mà vẫn ăn khách. Từ Higher Ground, Seven Days in Utopia, Machine Gun Preacher cho đến Courageous hay The Way, Soul Surfer… liên tục ăn khách. Soul Surfer, bộ phim kể về hành trình trở lại cuộc sống của một cậu bé bị cá mập ăn đứt một cánh tay đã mang về 44 triệu USD sau 2 tuần đầu chỉ chiếu riêng tại Bắc Mỹ.

Vậy lý do nào khiến Hollywood bắt đầu thay đổi?

“Hollywood là một thế giới vô thần và bây giờ họ tin rằng thần linh là có thật”, giám đốc của Trung tâm Giải trí, Truyền thông và Văn hóa của Đại học Pepperdine, nửa đùa nửa thật. Thực sự là khi kinh tế đi xuống và đời sống văn hóa bắt đầu nhuốm màu nhàm chán thì khán giả đang rất cần những bộ phim vực dậy tinh thần của họ. Các nghiên cứu đang chỉ ra rằng, những tác phẩm điện ảnh gợi lên trong người xem một khát vọng sống, một khát vọng vươn lên… đang là “mốt” hiện nay. Tất nhiên vẫn còn đó những người hùng, siêu hùng, vẫn còn những tác phẩm vực dậy lòng tin sau thảm họa 11/9 nhưng về đường hướng lâu dài, Hollywood muốn đi vào những tác phẩm cụ thể, những nhân vật đời thường nhưng lại làm được những chuyện lớn lao.

Hollywood tìm thấy ánh sáng? - ảnh 2
Bộ phim Black swan đã mang lại nhiều thành công cho Hollywood

Tất nhiên, lối làm phim về một đức tin, về một khát vọng sống đã có từ rất lâu, hay đúng hơn là nó đã hình thành từ khi Hollywood vẫn còn non trẻ. Năm 1927, khi phim câm vẫn còn chưa thoái trào thì bộ phim The Kings of Kings đã được xem là bộ phim sử thi tôn giáo đầu tiên. Thập niên 1950 là thời điểm chín muồi cho một loạt những huyền thoại được ra đời như The Ten Commandments, Ben Hur, Quo Vadism Martin Luther, The Nun’s Story hay The Rob… Thế nhưng, những thập niên tiếp theo Hollywood dường như nhạt miệng, vương quốc điện ảnh này không còn cảm giác ngon miệng với những món sử thi, tâm linh, tôn giáo nữa mà thay vào đó là các tác phẩm điện ảnh thị trường, bom tấn, hành động, tâm lý xã hội… Kinh phí được dồn hết cho những tác phẩm tốn kém.

Giờ thì sau những thập kỷ sống như một chàng hippie bất cần đời, Hollywood đang hiểu ra rằng tâm linh là một tín ngưỡng không thể thiếu với bất cứ ai. Khi cuộc sống đi xuống, tôn giáo (bất kể tôn giáo nào) cũng đều có ý nghĩ trong cuộc sống của mỗi người. Warner Bros đang chuẩn bị làm bộ phim về chiến binh huyền thoại Judah Maccabee. Kịch bản này đang nằm trong tay Mel Gibson, người mà năm 2004 đã từng làm một bộ phim khiến Vatican phải giật mình, The Passion Of the Christ. Warner Bros cũng đang lên kế hoạch quay một bộ phim về Moses, nhà tiên tri vĩ đại của người Do Thái. Hãng 20th Century Fox cũng nhanh không kém khi mời ngay nhà sản xuất Peter Chernin (sản xuất bộ phim rất lắng đọng gây xôn xao thời gian vừa qua, Rise of The Planet of the Apes) làm một bộ phim về nhà tiên tri này. Trong khi đó đạo diễn Darren Aronofsky (đạo diễn của phim đoạt giải Oscar, Black Swan) đang âm thầm phát triển kịch bản để đưa con thuyền Noah, con thuyền được nhắc đến ở chương 6 đến chương 9 của sách Sáng thế trong Kinh Thánh, lên màn bạc…

Rich Peluso, Phó chủ tịch Sony Pictures thừa nhận rằng hiện nay lượng người thích xem những bộ phim tôn giáo hay những phim hướng đến tinh thần nội tại đang rất phát triển và xu hướng này sẽ tăng đáng kể trong vòng 5 năm tới.

Tiến sĩ Ted Baehr, một nhà phê bình điện ảnh nổi tiếng, người sáng lập Movieguide rất háo hức với những tác phẩm “ngày càng sạch sẽ và hướng thiện của Hollywood”. Đã qua rồi những thời kỳ mà các ông trùm nhăn mặt bảo rằng dòng phim loại này sẽ không thể hút khách, hòa vốn còn khó chứ làm gì có chuyện lời lãi. Thời gian đã thay đổi. Người ta thống kê trong năm 2011 một bộ phim thu về trung bình khoảng 40,7 triệu USD, trong 10 phim doanh thu cao nhất thì những bộ phim mang ý nghĩa tôn giáo hoặc tâm linh chiếm đến 70%. Cùng với đó, 70% lượng DVD bán ra toàn là những bộ phim “sạch” và có ý nghĩa giáo dục cao. Theo tiến sĩ Ted thì khán giả bây giờ luôn muốn thấy một điều gì đó trong phim ảnh liên quan tới cuộc sống của họ, không nhất thiết phải là sản phẩm của Disney.

Thánh địa Mecca của điện ảnh

Hollywood bây giờ giống như Thánh địa Mecca của điện ảnh, một nơi thu hút mọi thứ tôn giáo. Ngoài Thiên Chúa, bắt đầu lấp lánh những sản phẩm đạo Hồi, Do Thái giáo và đặc biệt tinh thần Zen (thiền) hay Phật giáo len lỏi mỗi lúc một nhiều hơn.

Thiền (Zen) là phổ biến nhất. Ông Kevin Heffernan, người hướng dẫn một nhóm thiền (Zen) ở Trung tâm Ekoji và là giáo sư thiền Phật giáo tại Đại học Liên bang Virginia nói: “Cho dù chuyển biến chậm, nhưng xã hội Mỹ chắc chắn đang nhìn thấy nhiều ảnh hưởng của Phật giáo. Ví dụ, nhiều hãng phim Hollywood đang có khuynh hướng sản xuất phim Phật giáo. Trong nhiều phim, các biểu tượng hoặc những tư liệu về Phật giáo có thể được nhìn thấy trong các cảnh phim. Và nhiều nhân vật nổi tiếng là phật tử. Kỳ thực cứ như là họ đang thúc đẩy phát triển Phật giáo vậy”. Người ta đã dẫn chứng về bộ phim cực kỳ ăn khách Bảy năm ở Tây Tạng với diễn viên chính là Brad Pitt. Phim này nói về sự sụp đổ của Tây Tạng và đức Dalai Lama. Diễn viên Richard Gere và Orlando Bloom đều đã cải đạo sang Phật giáo.

Cách đây không lâu, giới trẻ Việt Nam xôn xao xen lẫn thích thú khi HBO chiếu lại bộ phim Into the Wild, một kiểu từ bỏ thế giới công nghiệp và lui về thanh thản với thiên nhiên. Bộ phim (dựa trên cuốn sách cùng tên) dựa trên chuyện có thật về một chàng sinh viên tốt nghiệp loại ưu, thừa tài vào học luật ở Harvard, gia đình thuộc tầng lớp trung lưu, nhưng lại bỏ tất cả phía sau để đi lang thang đây đó.

Chính lòng yêu cuộc sống đã làm mọi người yêu thêm thiên nhiên, yêu thêm giá trị sống và Hollywood cũng thế, họ cảm thấy “yêu” những giá trị sống bây giờ mới bắt đầu được tôn trọng nhiều hơn trên màn bạc chính thống. Và 127 hours là một ví dụ như vậy. Ý nghĩa phim này khá đơn giản: Bạn không nhất thiết phải vô địch ở một môn thể thao nào đó, bạn không nhất thiết phải thống lĩnh quân đội đánh tan giặc ngoại xâm thì mới trở thành người hùng. Đôi khi, chỉ cần bạn chiến thắng bản thân, giữ vững lòng quyết tâm, kiên định vượt qua mọi khó khăn để tìm lại sự sống, bạn đã là người hùng của thế giới. Đó là trường hợp của nhà leo núi nổi tiếng người Mỹ Aron Ralston. Sau hơn 5 ngày vật lộn giữa sự sống và cái chết, năm ngày thiếu thốn đồ ăn, nước uống, cánh tay bị kẹt chặt bởi một hòn đá lớn trong hẻm núi Blue John Canyon, cuối cùng Aron đã thoát ra ngoài bằng ý chí vô bờ bến cùng lòng dũng cảm phi thường.

Hầu hết khán giả đều biết trước kết cục của bộ phim, vì 127 Hours vốn dựa trên cuốn tự truyện Between a Rock and a Hard Place của chính Aron Ralston nhưng bộ phim này đã đạt doanh thu 61 triệu USD.

127 hours sẽ làm nhớ ngay đến Tree of Life, đụng đến những giá trị gia đình, bản thân và đụng đến khát vọng hướng đến sự bình an. Tree of life, hiểu theo nghĩa Thiên Chúa giáo, là sự cứu rỗi, là món quà quý báu nhất của Chúa ban cho loài người, một lời hứa về cuộc sống vĩnh cửu trên thiên đường. Đó là câu trả lời cho nghi vấn “Vì sao người tử tế luôn phải chịu khổ đau?”, những câu hỏi hiện sinh và siêu hình được đặt ra, đeo đuổi cả bộ phim và người xem khi thôi dán mắt vào màn hình lại bắt đầu yên lặng.

Có những bộ phim như thế đang định vị lại Hollywood, một dòng chảy mới, tuy ngầm nhưng mãnh liệt. Hollywood đã thừa nhận sai lầm và bắt đầu sửa chữa. Tất nhiên chẳng ai muốn như chàng trai trong Into the wild làm một cuộc hành trình như trong giấc mơ nhưng cuối cùng không trụ lại được với cực hạn bản thân. Tất nhiên cũng chẳng ai muốn như Theo Van Gogh, đạo diễn tài ba, người quay một bộ phim 10 phút về khát vọng sống của một phụ nữ đạo Hồi, cuối cùng khi phim quay xong, ông bị một phần tử đạo Hồi quá khích bắn chết. Điều quan trọng là ánh sáng đã bắt đầu le lói trên lối đi tuy cũ nhưng vẫn còn phải khai phá thêm mà Hollywood đang dấn thân vào. Ánh sáng đã hé, đường đi sẽ dài tới đâu?

Theo TTVH

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác