Khi thể thao bị “chính trị hóa” ở Ukraine

Năm tuần trước khi cuộc tranh tài tại vòng chung kết (VCK) Euro 2012 đang có nguy cơ châm ngòi một cuộc khủng hoảng ngoại giao ở Ukraine sau khi nhiều nhà ngoại giao châu Âu tuyên bố không tham dự VCK Euro tại nước này. Ukraine đã cáo buộc EU đang âm mưu "chính trị hóa” vòng chung kết môn thể thao Vua được nhiều người trông đợi này.

Bà Tymoshenko chỉ những vết bầm dập trên cánh tay
do bị Bà Tymoshenko chỉ những vết bầm dập trên cánh tay do bị "cai ngục đánh”.

Diễn ra từ ngày 8-6 đến 1-7, VCK Euro 2012 là sự kiện quốc tế lớn nhất tại Ukraine trong thời kỳ hậu Xô viết. Chính quyền Kiev kỳ vọng đây sẽ là cơ hội để quảng bá quốc gia 46 triệu dân này và đang đặt mục tiêu trở thành thành viên của Liên minh châu Âu (EU). Tuy nhiên, việc cựu Thủ tướng Yulia Tymoshenko tố cáo bị hành hung trong tù và một loạt vụ nổ bom ở thành phố Dnipropetrovsk đang đe dọa giấc mơ Euro của Ukraine.

Cựu Thủ tướng Tymoshenko, 51 tuổi, người được mệnh danh "Nữ hoàng khí đốt”, bị bắt giữ kể từ hồi tháng 8-2011 với cáo buộc lạm dụng quyền lực trong khi đàm phán một thỏa thuận khí đốt với Nga hồi năm 2009. Tháng 10 cùng năm, bà Tymoshenko bị tuyên án bảy năm tù giam. Vụ xét xử gây nhiều tranh cãi này làm tổn hại quan hệ giữa Ukraine và EU. Nhà chức trách Kiev hiện vẫn chưa mở các cuộc điều trần mới về nhân vật gây tranh cãi này liên quan đến những cáo buộc trốn thuế từ những năm 1990 có thể khiến án tù kéo dài tới tận năm 2023. Cuối tháng 4 vừa qua, những người ủng hộ cựu Thủ tướng Tymoshenko đã tung ra những bức ảnh cho thấy, bà Tymoshenko đã bị "tra tấn” ở trong tù. Từ nhà tù Kachanivska ở Kharkov, "Nữ hoàng khí đốt” tố cáo, bà bị ba cai ngục đánh đập, làm bầm dập phần bụng và tay. Để phản đối hành động sai trái trên, từ ngày 20-4, bà Tymoshenko đã tuyệt thực.

Ngay khi những thông tin xấu về tình trạng sức khỏe của bà Tymoshenko được tung ra, một loạt quan chức cấp cao EU đã tuyên bố tẩy chay VCK Euro 2012. Từ Chủ tịch Hội đồng châu Âu (EC) José Manuel Barroso, Cao ủy Tư pháp EU Viviane Reding đến Thủ tướng Đức Angela Merkel và các thành viên Nội các Đức tuyên bố sẽ không đến Ukraine dự lễ khai mạc cũng như không tham dự bất kỳ một trận đấu nào tại VCK Euro 2012. Các Tổng thống các nước Đức, Áo, CH Czech, Italy và Slovenia thì đồng loạt từ chối tham dự Hội nghị các quốc gia Đông và Trung Âu, diễn ra tại thành phố Yalta ở miền nam Ukraine vào hai ngày 11 và 12-5.

Ukraine đã bác bỏ những cáo buộc của bà Tymoshenko, đồng thời coi hành động của giới chức hàng đầu EU tẩy chay các sự kiện thể thao ở Ukraine để phản đối việc bắt giam và đối xử với bà Tymoshenko là "chiến thuật thời Chiến tranh Lạnh”. Trong một thông cáo, Bộ Ngoại giao Ukraine nêu rõ: "Chúng tôi coi đây là âm mưu phá hoại nhằm chính trị hóa các sự kiện thể thao, vốn đóng vai trò tối thượng trong việc cải thiện sự hiểu biết và thỏa thuận giữa các nước từ cổ chí kim”. Theo Bộ Ngoại giao Ukraine, những lời kêu gọi tẩy chay trên đã "hủy hoại hình ảnh của sự kiện thể thao trọng đại này và làm tổn thương lợi ích của hàng triệu người dân Ukraine”.

Đồng quan điểm với Kiev, Ba Lan, nước đồng chủ nhà Euro 2012 cho rằng, EU không được phép lấy nguyên cớ chính trị để phá hoại ngày hội thể thao của châu lục. Nga cũng tuyên bố không nên gắn tình hình xung quanh cựu Thủ tướng Tymoshenko với việc tiến hành các trận đấu thuộc VCK EURO-2012 tại Ukraine. Phát biểu với báo giới tại dinh thự Novo-Ogarevo thuộc ngoại ô Moscow, Thủ tướng đồng thời là Tổng thống đắc cử Nga, ông Vladimir Putin cho rằng, hoàn toàn không nên gắn chính trị với thể thao, mà phải ủng hộ và tuân thủ nguyên tắc do Ủy ban Olympic quốc tế (IOC) đề ra và thực thi, là "Thể thao ngoài chính trị”. Thủ tướng Putin nhấn mạnh Nga sẵn sàng đón bà Tymoshenko đến điều trị tại mọi bệnh viện tốt nhất của LB Nga vào mọi thời điểm nếu như chính quyền Ukraine cho phép.

Vụ việc liên quan tới cựu Thủ tướng Tymoshenko đang làm cản trở quá trình gia nhập EU của Ukraine. Mặc dù trước đó phía Kiev nhiều lần khẳng định rằng, việc gia nhập EU mang tầm chiến lược quan trọng đối với Ukraine và quá trình đàm phán về triển vọng Ukraine gia nhập EU phải được tách rời khỏi vụ án hình sự xét xử cựu Thủ tướng Tymoshenko, song giới phân tích cho rằng, chừng nào bà Tymoshenko chưa được thả thì con đường gia nhập EU của Ukraine sẽ còn gặp nhiều khó khăn.

Theo ĐĐK

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác