Venice cứu di sản khỏi thủy triều

Thủy triều xâm nhập nhà thờ Thánh Mark - nhà thờ chính của Venice đã ảnh hưởng nghiêm trọng tới các bức tranh khảm vô giá trang trí trên tường, trần và mặt tiền của công trình. Các chuyên gia và phục chế đang nỗ lực để gia cố và trả lại vẻ tráng lệ cho nhà thờ.

Nước vào trong Nhà thờ khoảng 200 lần một năm.Nước vào trong Nhà thờ khoảng 200 lần một năm.

Các nhà bảo tồn cho rằng mật độ giao thông du lịch cao và khách du lịch gia tăng, cùng với mực nước dâng cao, đang gây nguy hiểm cho Venice hơn bao giờ hết. Tuy nhiên, người dân nơi đây không dễ dàng từ bỏ. Họ đang tiến hành các dự án kỹ thuật quy mô lớn, đội ngũ phục chế đang làm việc không mệt mỏi để bảo vệ những báu vật của thành phố và trả lại cho chúng vẻ tráng lệ ban đầu.

Nhà thờ Thánh Mark - nhà thờ chính của thành phố - được xây dựng khoảng 1000 năm trước, trên vị trí của nhà thờ cũ xây dựng thế kỷ thứ IX. Khi Venice trở thành nơi giao nhau giữa Đông và Tây, các nhà cầm quyền đã tổ chức lễ đăng quang tại đây. Nhưng biểu tượng quyền lực của nhà nước có nguy cơ sụp đổ. Kiến trúc sư Ettore Vio, phụ trách công việc khôi phục nhà thờ, cho biết: “Kẻ thù chính của nhà thờ Thánh Mark là nước. Thủy triều lên làm nước tràn qua cửa nhà thờ lên tới 200 lần/năm. Các bức tường đá thường xuyên bị ngâm nước”. Điều này ảnh hưởng nghiêm trọng tới các bức tranh khảm vô giá trang trí bằng vàng và đá quý, trên trần, tường và mặt tiền của nhà thờ. Chúng có niên đại từ thế kỷ XI - XIII, miêu tả cảnh trong Kinh thánh và các sự kiện trong cuộc sống của các vị thánh Kitô giáo. “Nước bao phủ công trình này là nước muối”, Vio giải thích. “Khi nước muối ngấm sâu sẽ làm nứt vỡ gạch. Nếu có tranh khảm trên gạch, nó cũng rơi theo”.

20 phục chế viên, trong đó có 6 chuyên gia về tranh khảm, đang miệt mài với hàng trăm viên đá nhỏ tô điểm cho các bức tranh khảm. Mỗi viên được ghép cẩn thận trên khung mô hình giống như trong nhà thờ. Một số viên đá gần 1000 năm tuổi và họ đang nỗ lực bảo tồn chúng. Chỉ có một vài viên được thay thế hoàn toàn. Theo Vio, “công việc này được thực hiện trên nguyên tắc can thiệp ít nhất có thể. Họ không thể thay đổi chúng mà phải bảo vệ những mảnh ghép cổ xưa, dù là nhỏ nhất”.

Phục chế viên Guido cho biết, mỗi mét vuông bức tranh có 2 thợ thủ công làm việc trong gần một năm để đưa nó trở về trạng thái ban đầu. “Chúng tôi đã mất khoảng 7 năm để khôi phục nhà rửa tội - gia cố và làm sạch nó. Đây không phải là công việc mà bạn có thể vội vàng”.

Trong 30 năm Ettore Vio phụ trách bảo tồn nhà thờ Thánh Mark, nhân viên của ông đã phục hồi nhiều vòm và nhà nguyện. Kỹ sư 76 tuổi này chia sẻ, nhiệm vụ khó khăn nhất của họ là hầm mộ dưới bàn lễ, nơi vị Thánh bảo trợ của Venice từng một lần nằm trong đó. “Chúng tôi bơm keo vào tường để bịt tất cả lỗ nhỏ mà nước có thể thấm qua, sau đó xử lý những tác phẩm bằng đá, để chúng có thể tồn tại và chịu tác động của muối ít nhất có thể. Hiện tại nước không thể lọt vào hầm mộ được nữa. Đó là kết quả của 10 năm làm việc”.

Nhưng đó là công việc không bao giờ kết thúc. Thời gian và thủy triều không đợi ai. Venice ước tính đã mất đi 23cm đất trong 100 năm qua. Thủy triều đang làm ngập các vùng đất thấp, lâu đời của Venice thường xuyên hơn. Trung tâm Giám sát và Dự báo Thủy triều ở Venice ghi lại mực nước và cảnh báo thủy triều cao bất thường. Giám đốc Trung tâm Paolo Canestrelli cho biết, năm 2010, tại đây đã xảy ra trận lụt tồi tệ nhất trong hơn một thế kỷ: “Nước đã tràn vào Quảng trường Thánh Mark hơn 200 lần. 16 lần thủy triều đạt mức 110cm, xâm lấn một phần lớn của thành phố, và 2 lần đạt 140cm, gây lụt toàn thành phố”.

Từ khi Venice bắt đầu chính thức ghi lại mực nước vào đầu thế kỷ XX, thủy triều lên cao hơn 110cm xảy ra trung bình khoảng 3 - 4 lần/năm. Canestrelli cho biết: “Hai năm qua, mực nước biển trung bình tăng trên khắp châu Âu. Mặc dù năm nay đã hạn chế hơn, nhưng mực nước biển vẫn tăng - và một phần lớn của thành phố vẫn không được bảo vệ. Những hàng rào chống lũ lụt sớm nhất phải đến năm 2015 mới có, nhưng nhiều người hoài nghi liệu chúng có thể ngăn nước khi thủy triều lên? Tuy nhiên, các nhân viên phục chế vẫn làm việc cần mẫn và tự tin họ có đủ kỹ năng để giúp thành phố đối mặt với vấn đề này.

Theo Deutsche Welle/ĐBND

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác