Hành trình âm nhạc của Phạm Duy qua tác phẩm “Vang vọng một thời”

Hành trình âm nhạc của Phạm Duy qua tác phẩm “Vang vọng một thời” - ảnh 1
Cuốn sách "Vang vọng một thời" của cố nhạc sĩ tài hoa Phạm Duy
(Cinet) - “Vang vọng một thời” là cuốn sách kể về hành trình âm nhạc của cố nhạc sĩ tài hoa Phạm Duy. Qua tác phẩm này, người yêu nhạc sẽ có thêm những hiểu biết về ông cũng như quá trình ông sáng tác các tác phẩm của mình.
“Vang vọng một thời” được Nhà xuất bản Hồng Đức và công ty Văn hóa Phương Nam in và phát hành. Cuốn sách đăng 47 bản phổ các bài nhạc của Phạm Duy, nhưng không chỉ có vậy bên cạnh những bản phổ còn có thông tin chi tiết liên quan đến ca khúc như: ca khúc được sáng tác năm nào, tại đâu, hoàn cảnh nào và cả những lời phê bình về tác phẩm…
Được biết, bản thảo cuốn sách này được nhạc sĩ Phạm Duy hoàn thành không lâu trước khi ông qua đời. Ông đã chọn 47 bài hát mà ông yêu thích nhất trong số hàng trăm ca khúc mà ông sáng tác để viết và giới thiệu với độc giả về hành trình ra đời của những tác phẩm đó. Mỗi bài hát là một câu chuyện, một tâm sự và cả những nguồn cảm hứng cũng như những cơ duyên để ông có thể hoàn thành tác phẩm.
Là một nhạc sĩ tài ba, trong kho tàng đồ sộ của mình, có không ít tác phẩm do ông sáng tác, cũng không ít tác phẩm ông phổ từ thơ. Tài phổ thơ thành nhạc của Phạm Duy đã đóng góp không nhỏ trong việc đưa hàng loạt các sáng tác của những thi sĩ tài danh như: Hữu Loan, Hàn Mạc Tử, Nguyễn Tất Nhiên, Nguyễn Bính…trở thành các tác phẩm bất hủ. Những nhạc phẩm Cô hái mơ, Đây thôn Vĩ Dạ, Tây Tiến, Áo anh sứt chỉ đường tà, Đà Lạt trăng mờ… trải qua bao năm tháng đến nay vẫn là những tác phẩm được yêu thích của nhiều thế hệ.
Kể câu chuyện khi phổ nhạc cho bài thơ Ngậm ngùi của nhà thơ Huy Cận, Phạm Duy chia sẻ: Năm 1961, khi đó đất nước đang trong tình trạng lâm nguy, chia thành hai miền đối nghịch. Ông đã mong muốn được trả lại “giấc mộng bình thường” cũng như bao người con Việt Nam khác vào thời điểm đó. Cách lý giải, lời tâm sự của ông đã giúp công chúng ngày hôm nay hiểu thêm về ý nghĩa bài hát cũng như những vần thơ êm ả của thi sĩ Huy Cận.
“…Ngủ đi em, mộng bình thường!
Ru em sẵn tiếng thùy dương mấy bờ…
Cây dài bóng xế ngẩn ngơ…
Hồn em đã chín mấy mùa thương đau?...” Huy Cận
Hành trình âm nhạc của Phạm Duy qua tác phẩm “Vang vọng một thời” - ảnh 2
Phạm Duy có tài phổ thơ, ông cũng đã góp phần không nhỏ đưa những tác phẩm của các thi sĩ tài hoa trở thành bất hủ..

Tác phẩm nối tiếng Bà mẹ Gio Linh được nhạc sĩ Phạm Duy chia sẻ về hoàn cảnh ra đời: “ Năm 1948, từ Quảng Bình, tôi tới làng Gio Linh ở Quảng Trị. Gặp một bà mẹ có người con đi dân quân bị giặc bắt và bị giặc chặt đầu treo giữa chợ. Không ai dám lấy cái đầu anh dân quân xuống để đem đi chôn. Bà mẹ lẳng lặng lấy đầu con, bỏ vào khăn gói mang về. Tôi kể câu chuyện đó qua một bài dân ca với kết luận: khi hy sinh người con độc nhất cho kháng chiến, bà sẽ có hàng trăm người con nuôi là những người đi bộ đội".
Từ những sự việc mắt thấy, tai nghe Phạm Duy đã sáng tác bài hát với những ca từ đầy ám ảnh về những đau thương, mất mát của mẹ, ông cũng bày tỏ nỗi thấu cảm về sự căm phẫn giặc thù của mẹ khi mẹ nuốt nước mắt vào trong để tiếp tục sống, tiếp tục cống hiến cho đất nước; "Mẹ già cuốc đất trồng khoai. Nuôi con đánh giặc đêm ngày. Cho dù áo rách sờn vai. Cơm ăn bát vơi bát đầy... Mẹ già tưới nước trồng rau. Nghe tin xóm làng kêu gào. Quân thù đã bắt được con. Đem ra giữa chợ cắt đầu...".
Không chỉ có tác phẩm Bà mẹ Gio Linh, nhạc sĩ Phạm Duy còn sáng tác nhiều ca khúc khác đề cập đến thân phận người dân trong giai đoạn chiến tranh đầy sóng gió, vất vả và đau thương như: Em bé quê, Vợ chồng quê, Bà mẹ quê….
Ngoài những bản phổ và hoàn cảnh của từng tác phẩm, trong “Vang vọng một thời”, Phạm Duy còn đưa những bài phân tích, những nhận định cũng như đánh giá của giới văn nghệ sĩ, nhà phê bình về các sáng tác của ông. Điều này, giúp cho độc giả, những người yêu nhạc có cái nhìn đa chiều về âm nhạc của ông, Qua đây, độc giả cũng hiểu hơn về điều ông đã từng bộc bạch: “Cuộc đời tôi chỉ có ba điều quan trọng đó là Tình yêu, Sự đau khổ và Cái chết; tôi cũng đã thể hiện cả ba điều đó trong các ca khúc của mình”.
Lan Hương
 
 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác