Hội thảo “Những ảnh hưởng của văn học thiếu nhi đến sự phát triển nhân cách trẻ em"

Hội thảo khoa học “Những ảnh hưởng của văn học thiếu nhi đến sự phát triển nhân cách trẻ em trong thời kì đổi mới và hội nhập quốc tế” do Trung tâm Văn học trẻ em – Trường Đại học sư phạm Hà Nội chủ trì với sự tài trợ kinh phí của Trung tâm Hỗ trợ Nghiên cứu Châu Á (ARC) - Đại học Quốc gia Hà Nội.

Trên 100 khách mời và đại biểu đăng kí tham gia hội thảo, bao gồm các nhà văn, nhà báo, nhà  nghiên cứu văn học, biên tập viên, giáo viên, học viên, sinh viên với 32 báo cáo.

Nghiên cứu những ảnh hưởng của văn học thiếu nhi đối với sự phát triển nhân cách trẻ em là một việc có ý nghĩa rất lớn đối với sự nghiệp trồng người của mỗi quốc gia, nhất là đối Việt Nam đang trên đường đổi mới và hội nhập quốc tế. Định hướng nhân cách cho trẻ em cũng chính là định hướng tương lai cho cả dân tộc trong bối cảnh hội nhập toàn cầu. Việc tổ chức hội thảo để các nhà nghiên cứu, sáng tác, giáo dục và những người làm việc có liên quan đến trẻ em có thể chỉ ra những tác động của văn học thiếu nhi đến sự phát triển nhân cách trẻ em, nhất là trong giai đoạn hiện nay là việc làm hết sức cần thiết. Từ đó, có thể đưa ra những gợi ý thiết thực cho đội ngũ sáng tác văn học thiếu nhi, đồng thời gióng lên một hồi chuông cảnh tỉnh đối với việc in ấn, xuất bản và du nhập tràn lan nhiều truyện thiếu nhi có nội dung nghèo nàn, kích thích bạo lực và tình dục. Hội thảo cũng đề xuất những giải pháp để định hướng thị hiếu đọc sách văn học ở trẻ em và định hướng vai trò của gia đình, nhà trường, xã hội về văn hóa đọc ở thế hệ trẻ .

Nội dung chủ yếu của các tham luận trình bày tại Hội thảo  tập trung vào các vấn đề sau đây:

1. Sách văn học cho trẻ em hiện nay, bàn đến thực trạng sáng tác và xuất bản sách văn học dành cho thiếu nhi trong vòng hơn 20 năm trở lại đây. Bao gồm 13 tham luận:

- Nhận diện Văn học thiếu nhi Việt Nam thời kì Đổi mới ( PGS.TS Lã Thị Bắc Lý – ĐH Sư Phạm Hà Nội); Văn học viết cho Thiếu nhi Việt Nam trên quá trình hội nhập toàn cầu ( Lê Hằng- CĐ Sư Phạm Hà Nội); Văn học cho trẻ em, đôi điều cảm nhận và đề xuất (Trần Hoàng Vy –Tây Ninh); Nhọc nhằn Văn học thiếu nhi (Hoài Khánh - Hải Phòng); Suy nghĩ về văn học thiếu nhi Việt Nam từ một cuộc khảo sát (Nguyễn Thu Nga, Lê Minh Nguyệt); Tô Hoài và truyện thiếu nhi ( GS Nguyễn Đăng Mạnh – ĐH Sư Phạm Hà Nội); Viết cho thiếu nhi là viết cho tương lai (Lê Phương Liên - Hội nhà văn); Từ “Thằng quỷ nhỏ” của Nguyễn Nhật Ánh nghĩ về những phẩm chất của một tác phẩm viết cho thiếu nhi ( Trần Văn Toàn- ĐH Sư Phạm Hà Nội); Văn học thiếu nhi: Văn chương của sự nhẹ nhõm sâu xa (Nhã Thuyên); Văn học và trẻ em (PGS.TS. Vân Thanh); Sách văn học cho trẻ em thời kì đổi mới và hội nhập quốc tế (PGS.TS. Phùng Ngọc Kiếm); Trung Quốc đã chiết xuất di sản lịch sử văn hoá thành chất dinh dưỡng tinh thần cho lớp trẻ như thế nào (Vũ Phong Tạo). Các tham luận với mức độ khái quát khác nhau, nhưng đã mang tới một cái nhìn đa chiều về diện mạo của nền văn học thiếu nhi từ sau đổi mới. Những tiến trình lịch sử, những thành tựu và hạn chế đều được trình bày một cách sáng rõ và khoa học. Trên cơ sở đó, mỗi tham luận đưa ra cách nhìn nhận riêng trong việc khắc phục những thiếu sót trong sáng tác văn học thiếu nhi.

2. Nhân cách trẻ em trong thời kì kinh tế thị trường và xu hướng tiếp nhận văn học của trẻ em hiện nay. Có 3 tham luận: Mừng và lo trẻ em với văn hoá Internet (Nhà báo Nguyễn Như Mai); Từ ngữ tiếng nước ngoài trong báo Hoa Học Trò (Nguyễn Thị Trúc- ĐH Sư Phạm Đà Nẵng); Nguyễn Ngọc Thuần với việc đánh thức khả năng cảm nhận của trẻ thơ (TS. Dương Thị Hương). Những tham luận tìm hiểu tác động thuận chiều và nghịch chiều của tiếp biến văn hoá thời kì hội nhập đối với trẻ đã cho thấy, việc giáo dục trẻ em đứng trước rất nhiều thử thách, nó đòi hỏi sự quan tâm không chỉ trong phạm vi hẹp gia đình và nhà trường, mà đòi hỏi sự quan tâm ở phạm vi rộng của toàn xã hội.

3. Những ảnh hưởng, tác động của văn học thiếu nhi đến sự phát triển nhân cách trẻ  em. Có 13 tham luận: Khai thác vẻ đẹp của nhân vật người anh hùng nhỏ tuổi trong truyền thuyết, sử thi dân gian Việt Nam vào mục đích giáo dục nhân cách cho trẻ em trong thời kì đổi mới và hội nhập Quốc tế. (Phạm Đặng Xuân Hương – ĐH Sư Phạm Hà Nội); Yêu cầu giáo dục nhân cách và vai trò của văn học thiếu nhi (GS. Phong Lê); Đôremon truyện tranh Nhật Bản trong thời Toàn cầu hoá ( TS Đào Thu Hằng  - ĐH Sư Phạm Hà Nội); Andecxen “Cô bé bán diêm” và những câu chuyện muôn thuở (PGS.TS Lê Huy Bắc – ĐH Sư Phạm Hà Nội); Tagore nhà sư phạm lớn ( TS Nguyễn Thị Mai Liên – ĐH Sư Phạm Hà Nội); Sức hấp dẫn văn học viết thiếu nhi qua hình tượng “Nhóc Nicolas” ( PGS.TS Nguyễn Thị Bình – Ths Nguyễn Thị Thanh Hải – ĐH Sư Phạm Hà Nội); Thời kì đổi mới hội nhập và đề tài Thai giáo trong văn học thiếu nhi (Nhà văn Trần Quốc Toàn - Tạp chí Thế Giới Mới); Văn học trẻ em và vấn đề giáo dục giới (TS Trần Hạnh Mai – ĐH Sư Phạm Hà Nội); Cần thêm nhiều nữa những tác phẩm hay như thế (TS.Phan Hồng Xuân); Từ đặc điểm thế giới đồng thoại trong thơ Trần Đăng Khoa suy nghĩ về vai trò của tư duy đồng thoại với việc hình thành nhân cách trẻ em (Ths. Nguyễn Văn Hiếu); Các tác phẩm văn học nước ngoài trong chương trình THCS và vấn đề giáo dục nhân cách cho học sinh (PGS.TS. Lê Nguyên Cẩn); Điều lắng đọng trong “Những tấm lòng cao cả” (Ths. Nguyễn Thị Hằng – ĐH Tây Bắc). Văn học từ nghìn xưa tới nay luôn hướng tới giá trị Chân- Thiện- Mĩ đã thổi vào tâm hồn ngây thơ của trẻ ngọn lửa của tình yêu quê hương, truyền thống; bồi đắp hình thành nhân cách cho trẻ; mang tới trẻ niềm say mê yêu thích đối với văn học, ngôn ngữ tiếng mẹ đẻ. Các tham luận trình bày về những giá trị tinh thần ổn định và bền vững mà văn học bằng phương tiện đặc thù của mình đã từng ngày bồi đắp tâm hồn trẻ, lặng lẽ như những dòng sông chở đầy phù sa. Nó không chỉ là những tình cảm cao thượng mà còn tác động giáo dục tới nhận thức của trẻ- và một trong những nhận thức quan trọng  chính là nhận thức về giới tính.

Đây là lần thứ 2 Trung tâm Văn học trẻ em - Trường Đại học sư phạm Hà Nội tổ chức hội thảo khoa học về văn học thiếu nhi (Hội thảo lần 1 là “Văn học thiếu nhi Việt nam- Một chặng đường mới” được tổ chức tháng 9/2003 từ nguồn kinh phí do sự hỗ trợ cộng đồng). Đây cũng là lần thứ 2 Trung tâm Văn học trẻ em được nhận sự hỗ trợ kinh phí của Trung tâm Hỗ trợ nghiên cứu châu Á - Đại học Quốc gia Hà Nội cho các hoạt động khoa học vì trẻ em. Năm 2004, Trung tâm Hỗ trợ nghiên cứu Châu Á đã cấp kinh phí cho Trung tâm Văn học trẻ em thực hiện thành công việc biên soạn bộ sách băng “Văn học cho trẻ em khiếm thị”. Bộ sách nói này gồm 3 băng cát-sét, tập 1 là tuyển chọn Truyện dân gian, tập 2  Hát ru và tập 3 là Thơ, Truyện hiện đại, được thu âm với giọng đọc/ kể/ hát của các nghệ sĩ và các cô giáo mầm non. Bộ sách đã được in sao và phát miễn phí đến các trường và trung tâm có trẻ khiếm thị theo học trong cả nước.

 

Theo VnSCL

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác