Năm 2007: Văn học trẻ đã tạo một làn gió mới trên văn đàn Việt

Trên dưới 30 đầu sách của các tác giả trẻ - 2007 có thể coi như năm bùng phát của văn học trẻ. Dù được đánh giá nhiều nhiều góc độ khác nhau, tích cực và tiêu cực, có ồn ào, có lặng lẽ, có chìm và nổi, nóng và lạnh..., những câu chữ, những trăn trở và cả trải nghiệm cùng thể nghiệm của những nhà văn trẻ rõ ràng đã tạo được một làn gió mới trên văn đàn Việt.

Năm 2007: Văn học trẻ đã tạo một làn gió mới trên văn đàn Việt - ảnh 1

"Văn học mạng" lên ngôi

Số lượng sách phát hành trước hết có thể coi là một dấu hiệu phát triển của việc xuất bản sách văn học, cùng với sự xuất hiện của các nhà sách tư nhân: Công ty sách Đông A có loạt sách "Văn Mới", đã từng được kỳ vọng như một cái nôi xuất hiện các tác giả trẻ, hàng loạt các tác giả xuất hiện lần đầu từ Nhà sách Kiến Thức, Công ty sách Bách Việt, Domino...

Những cái tên nổi lên là những người viết gắn bó với các diễn đàn, blog như Trần Thu Trang, Trang Hạ, Hà Kin. Diễn đàn và blog là cách thức trực tiếp và hữu hiệu để duy trì quan hệ độc giả - người viết, đồng thời, là một mảnh đất màu mỡ mà các nhà sách tư nhân đang lao vào khai thác với việc cho ra hàng loạt các tuyển tập blog.

"Văn học mạng" trở thành một cụm từ gây xôn xao. Đó là tiếng nói của những người trẻ có nhu cầu bộc lộ đời sống cá nhân và tìm kiếm niềm đồng cảm, trở thành văn học của số đông, của một bộ phận lớp trẻ đô thị.

Cần truyền thông hỗ trợ

Ngay trong thị trường sách của các nhà văn trẻ cũng dễ nhận thấy một sự phân tầng, có những tác giả như "chìm" đi khi người viết giữ khoảng cách với đời sống văn học như Nguyễn Vĩnh Nguyên, Vũ Đình Giang, Trần Nhã Thụy, Nguyễn Nguyên Phước, Hoàng Long.

Ông Dương Tất Thắng, Giám đốc NS Kiến Thức nói: "Bên cạnh sự náo loạn của thị trường khi đi mua "Bóng đè", "Cánh đồng bất tận" là sự thờ ơ đến lạnh lùng của độc giả với "Thượng đế và đất sét", "Chuyện lan man đầu thế kỷ", "Phòng lạ", "Thời hôm nay, khoái cảm và điên rồ hợp lý","Phu bòn". 

Ở đây thực sự cần có sự giúp đỡ của các phương tiện thông tin đại chúng, các nhà phê bình văn học. Thay vì đổ xô vào việc viết về các tác phẩm đang ăn khách, hãy cố gắng giới thiệu nhiều, đánh động mạnh hơn cho bạn đọc về những tác phẩm mới mẻ, có sức sáng tạo".

Chính ở những tác phẩm chìm đi này lại bộc lộ những tín hiệu mới mẻ về nghệ thuật và cách tư duy: chẳng hạn Hoàng Long với "Thế giới trùm chăn" "chuyên" viết truyện cực ngắn, tìm kiếm mô hình tự sự mới, Nguyễn Nguyên Phước với lối kể chuyện hoang tưởng tạo "khí quyển riêng" nhưng cũng không gây được chú ý.

Có thấy thấy thành công đến một cách rõ rệt với những người biết các thủ pháp truyền thông. Biết kích cầu độc giả là một trong những tín hiệu cho thấy sự chuyên nghiệp trong tiếp thị sách của người viết hiện nay.

Trần Thu Trang - người tiên phong trong việc tiếp thị sách với trang web sachcuatrang.com - nói: "Là một người viết thực tế, có thể coi là thực dụng, tôi quan tâm đến độc giả và thu nhập. Sự hài lòng của độc giả là điều tôi luôn kiếm tìm trong vô vọng. Còn thu nhập, nó không hẳn là tiền mà là những gì tôi nhận được, cả về vật chất và tinh thần. Thu nhập vật chất giúp tôi tái tạo sức lao động, còn thu nhập tinh thần sẽ mang đến chất liệu cho tôi tiếp tục sáng tác. Internet mang đã cho tôi những cơ hội mà nếu xét theo cách truyền thống, tôi phải mất nhiều năm mới có được".

Đặng Thiều Quang cũng nói: "Tôi quan tâm nhất đến việc viết và đem in sách, việc chinh phục độc giả, xét từ góc độ kinh tế thì họ là khách hàng, là Thượng Đế của tôi. Tôi sẽ đem hết sức mình phục vụ họ và sẽ theo đuổi công việc này cho đến khi cái ảo tưởng đó tan vỡ". Từ việc quan tâm "đáp ứng nhu cầu của độc giả" "phục vụ độc giả", nhiều người viết đã tự xác định chỗ đứng của mình.

"Chỉ gói gọn với những bạn viết, tôi biết phần lớn trong số họ hiểu rõ mình đang làm gì, đối tượng độc giả hướng tới là ai, cũng có người rất chiều thị hiếu bạn đọc. Điều tôi thấy được ở các tác giả trẻ đang có những bước đi thành công ban đầu là họ không ảo tưởng về nghề viết, ngoài tài năng ra, họ làm việc chăm chỉ, nghiêm túc, giàu trách nhiệm", tác giả Nguyễn Quỳnh Trang cho biết.

Những cách "tiếp thị sách" cũng đa dạng và thú vị, chẳng hạn, tác giả Di Li trong quá trình viết tiểu thuyết trinh thám kinh dị "Trang trại" đã mở cuộc thi đoán tình huống trên blog.

Cần đi đến tận cùng

Cho đến nay, không có những tranh luận nảy lửa như khi Nguyễn Việt Hà xuất hiện với "Cơ hội của Chúa" (NXB Văn Học 1999), hay Đỗ Hoàng Diệu với "Bóng đè" (NXB Đà Nẵng 2005). Văn học có vẻ "phẳng", nhạt nhẽo, nên viết về nó cũng chỉ có thể là những bài điểm sách hoặc liệt kê các tác giả, tác phẩm  nhạt nhẽo.

Phê bình văn học cũng khó có tiếng nói sắc cạnh nếu cũng "thoả hiệp" với thị trường, hoặc coi là không đáng quan tâm. Mặc dù có những chuyển động bề mặt nhìn thấy được, văn học trẻ, với nhiều người viết 8x hiện nay vẫn chỉ là một sân chơi tự phát, có tạo dấu ấn, nhưng không thành một vệt sáng tác.

Tuy nhiên, từ một bề mặt với số đông người viết có thể sẽ tạo một môi trường để xuất hiện những tác phẩm điềm tĩnh và có phong cách hơn.

Tác giả Đặng Thiều Quang chia sẻ: "Người viết trẻ đương nhiên thiếu trải nghiệm, và cả tri thức nữa, thiếu nền tảng triết học, mỹ học, khoa học... Một số bạn trẻ có được may mắn đó, tôi thì không, và đa số người viết trẻ hiện nay cũng không. Một số bạn trẻ du học được trang bị những tri thức mới, họ cũng có dịp trải nghiệm trong những nền văn hoá khác nhau, tôi tin họ sẽ viết rất hay, khi họ đạt tới độ chín. Một vấn đề nữa mà những người viết trẻ cần có, đó là một ước mơ, một ảo tưởng lớn, và nó chính là khát vọng, để anh ta tìm cách thực hiện nó đến cùng. 

10 cuốn sách của tác giả trẻ bán chạy năm 2007

- "Chuyện tình New York" (NXB Hội Nhà văn) của Hà Kin. Được tượng hình trong thời gian bế tắc trong cuộc đời thực của tác giả, cuốn sách lại mang dáng dấp những hy vọng không bao giờ lụi tắt.

- "Oxford thương yêu" (NXB Trẻ) của Dương Thuỵ. Lôi cuốn người đọc với những đoạn miêu tả thiên nhiên tuyệt đẹp, cuốn sách là một quà tặng tình yêu có hậu với nội dung ghi lại mối tình giữa cô sinh viên VN với trợ giảng người Bồ Đào Nha ở nơi cô du học.

- "Chờ tuyết rơi" (NXB Hội Nhà văn) của Đặng Thiều Quang. Như một tự sự dài với thế giới nội tâm nhiều chất chứa, những cái tôi lẫn lộn trong cái tôi với những mâu thuẫn, những khát vọng trong tâm hồn trẻ nhiều hoang hoải.

- "Khi nào anh thuộc về em" (NXB Hội Nhà văn) của Cấn Vân Khánh. Những giấc mơ tình yêu ngọt ngào mà sâu lắng.

- "Giày đỏ" của Dương Bình Nguyên. Mạnh mẽ mà yếu đuối, hoang dã mà thuần phục, văn của Nguyên như tâm trạng của con sông lớn bị ngăn bởi núi cao, những sục sôi trong cuộc kiếm tìm chính mình không bao giờ ngớt xoáy cuộn giữa cuộc đời nhiều bon chen.

- "Những đốm lửa trên vịnh Tây Tử" (NXB Hội Nhà văn) của Trang Hạ. Đại diện tiêu biểu cho "văn học mạng", văn chương của Trang Hạ thu hút người đọc blog trước khi nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ của các NXB.

- "Tầng thứ nhất, điệu valse địa ngục" (NXB Hội nhà văn) của Di Li. Là một trong số rất ít tác giả nữ viết truyện trinh thám kinh dị ở VN, văn Di Li được coi là một món ăn tinh thần lạ đem đến nhiều hồi hộp.
- "Giường" (NXB Hội Nhà văn) của Phan An. Lảng bảng và hiện thực chen lẫn nhau, Phan An lấy bối cảnh một ván cờ lớn để thể hiện những nước đi trong bàn cờ cuộc đời, những huyền ảo và ngẫm ngợi đan xen.

- "Truyện ngắn 198X" (NXB Hội Nhà văn), nhiều tác giả. Tập hợp truyện của các tác giả trẻ. Cuốn sách là một bức tranh tươi sáng sắc màu như chính tâm hồn mở rộng và khao khát yêu thương của những người trẻ.

- "Độc thoại trên tháp nhà thờ" (NXB Hội Nhà văn), cuộc hội ngộ trên văn đàn của 5 tác giả nữ trẻ nhiều cá tính: Lynh Barcady, Di Li, Nguyễn Thị Cẩm, Nguyễn Quỳnh Trang, Niê Thanh Mai.

Theo LĐ

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác