Nhà thơ Lê Ngân Hằng: Mở đường bao giờ cũng nhiều gian nan

Lần đầu tiên, làng văn có một Cty truyền thông là EVAcom đứng ra khởi xướng, phát động hoạt động bảo trợ xuất bản thơ nữ và thiết lập giải thưởng thơ mới Lá trầu.

Nhà thơ Lê Ngân Hằng: Mở đường bao giờ cũng nhiều gian nan - ảnh 1

Hơn hai tháng phát động, EVAcom nhận được 9 tập thơ của 9 tác giả gửi về và dự kiến trong mùa hè này, hai tập thơ đầu tiên được Quỹ bảo trợ sẽ chính thức ra mắt độc giả. Chúng tôi đã có cuộc trò chuyện với nhà thơ Lê Ngân Hằng, Giám đốc dự án Truyền thông cho phụ nữ tại EVAcom.

-  Nói như nhà văn Nguyễn Trí Huân, Giải thưởng văn học 2006 đã khép lại với những suy nghĩ không yên của những người xét giải và cả những nhà văn được giải. Vì sao EVAcom quyết định bảo trợ xuất bản cho thơ ?

- Giản dị là chúng tôi vận động hỗ trợ các nhà thơ nữ in và giới thiệu thơ. Lý do khác, là mối quan tâm của các NXB và bạn đọc đối với sách thơ đang có vấn đề. Bạn đọc vẫn quan tâm nhưng các NXB hầu như không đầu tư xuất bản vì cho rằng thơ không có giá trị thương mại. Các nhà thơ sáng tác, tự bỏ tiền in và phát hành mà việc này không đơn giản. Quỹ và giải thưởng Lá trầu ra đời không vì mục tiêu thương mại, chủ yếu là hỗ trợ các nhà thơ trong công tác xuất bản, tôn vinh, khích lệ một hoạt động văn học mang giá trị tinh thần. Chúng tôi muốn tạo thêm sân chơi, cố gắng tìm kiếm, chọn in những cuốn thơ thật đẹp, tìm cách lôi cuốn bạn đọc đến với thơ. Giải thưởng nào mà chẳng có sự “không yên”, nhưng biết đâu đó lại là tiền đề cho sự thay đổi thì sao.

  -  Nhà nước đã có chủ trương xã hội hóa các hoạt động văn hóa nghệ thuật. Là tổ chức phi lợi nhuận đầu tiên được thành lập nhằm hỗ trợ xuất bản thơ,  khởi đầu có khó khăn gì không ?

 - Chủ trương xã hội hóa là tín hiệu tốt đẹp. Mở đường bao giờ cũng nhiều thử thách gian nan. Nhưng như việc leo núi, nếu buông tay bạn sẽ ra sao? Thuận lợi của chúng tôi là đang làm một việc mà chưa có nhiều người làm. Chúng tôi nghĩ rằng mọi loại hình sáng tạo và tài năng cần được khích lệ và cổ vũ đúng lúc. 

-  Lập quỹ giải thưởng ở các lĩnh vực khác, hoặc các ngành nghệ thuật như ca nhạc, thời trang... chắc sẽ có nhiều cơ hội thu lợi nhuận, cũng như dễ làm PR, truyền thông hơn chứ?

 - Nếu ai cũng nhìn và đua nhau làm cùng một việc thì chán. Chúng ta không nên coi thường thứ không sinh lợi. Nếu nghĩ thế thì có nhiều lĩnh vực khác thu lợi nhuận lớn hơn nghệ thuật, như kinh doanh chứng khoán chẳng hạn. Còn về cách đặt vấn đề về truyền thông, như anh nói, cũng không có cơ sở. Không có gì là dễ với một việc làm đem lại giá trị. Công nghệ truyền thông có thể gây nên sự ồn ĩ, đình đám song nó có thể biến mất sau đó nếu câu chuyện không được tiếp nối đúng giá trị của nó.

 - Eva có hy vọng đến một ngày nào đó Giải thưởng Lá trầu sẽ trở thành một đối trọng của Giải thưởng Hội nhà văn VN hay, giản dị hơn, là có thể cạnh tranh với giải thưởng hàng năm của hội văn học tỉnh, thành phố? Sự khác biệt giữa cơ cấu, quy mô, hình thức... Giải Lá trầu và các Giải thưởng Văn học đang hiện hành là gì? 

- Trời đất ơi, làm gì có sự đối đầu trong bầu trời nghệ thuật. Nghệ thuật là sáng tạo và sau đó người đọc, người xem sẽ đánh giá. Nếu căng thẳng như vậy thì làm sao sáng tạo được. Chúng tôi làm mọi thứ rất đơn giản, lập một dự án, vận động quỹ bảo trợ, hợp tác với các NXB, mời ban thẩm định tuyển chọn, trao giải. Nhưng điều lo lắng nhất là làm sao huy động được ngân sách để bảo trợ cho thơ trẻ dài lâu, không có tiền thì chẳng làm được gì cả.

 - Văn chương và kinh doanh là hai lĩnh vực khác nhau. Lê Ngân Hằng là Giám đốc Công ty truyền thông Eva nhưng trước hết mọi người biết đến chị là một nhà thơ trẻ với các tác phẩm Xe chở mùa, Orient trên những vòm cây. Trước hoạt động khởi xướng thành lập Quỹ Lời vàng Eva và Giải Lá trầu của Eva, nhiều người hoài nghi tính hiện thực cũng như hiệu quả kinh tế... mà chỉ tặc lưỡi “chuyện nhà văn làm kinh tế ấy mà”...

 - Tôi chưa bao giờ tặc lưỡi kiểu như vậy. Nhà văn hay là bất kỳ ai đều có thể làm kinh tế nếu như họ làm đến nơi đến chốn và các nhà kinh tế làm thơ cũng vậy thôi.  Điều quan trọng là chúng ta biết mình đang làm gì. Luôn phân biệt sự khác nhau trong mỗi việc thì chúng ta có thể làm được khá nhiều việc. 

- Lời vàng Eva và Giải thưởng Lá trầu chỉ dành cho tác giả nữ. Tại sao lại chỉ là nữ nhỉ?

 - Tôi có nói trọng nữ khinh nam bao giờ đâu nhỉ, tôi cũng không nói thơ các nhà thơ nam là không hay. Thậm chí tôi luôn có đôi chút ghen tỵ và thầm phục khi các chuyên gia hàng đầu trong mọi lĩnh vực hầu hết là nam giới, kể cả chuyện bếp núc, làm đẹp, may vá...(cười) Song tôi  ý thức được những điều nhỏ bé có khả năng  tạo nên sự  khác biệt lớn.  Mỗi năm Lời vàng Eva dự kiến bảo trợ cho 6 tập thơ nữ và trao giải Lá trầu cho một tập duy nhất trị giá 25 triệu đồng. Con số đó và kết quả đó thật nhỏ với một đất nước vốn có truyền thống yêu thơ ca và nhiều người làm thơ, mỗi năm có hàng trăm tập thơ mới ra đời như Việt Nam. Nhưng Lời vàng Eva chỉ mong mọi người nhớ đến góc thơ nhỏ bé và giải Lá trầu dành cho thơ nữ...

 - Thơ của đàn ông cũng có những tập thơ, những áng thơ rất hay dành cho phái yếu. Liệu sẽ đến lúc Eva cũng như Lá trầu sẽ có những giải thưởng dành cho những tập thơ, những câu thơ này?

 - Đó là thì tương lai. Bao giờ bạn đọc thơ muốn Lá trầu làm, hoặc tất cả các nhà thơ nữ đồng ý làm vậy, nhưng cá nhân tôi tin là không. Đàn ông nói chung và các nhà thơ nam có thế giới riêng. Họ không nhận giải Lá trầu đâu.

 - Được biết 2 tác giả đầu tiên mà Quỹ bảo trợ giới thiệu vào  hè này là Trần Lê Sơn ý với Cơn ngạt thở tình cờ, Từ Huy  với Chữ cái. EVAcom đánh giá như thế nào về hai tập thơ này?

 - Hai tập thơ mà Ban thẩm định lựa chọn đề cử lần đầu tiên này chắc hẳn phải xứng đáng. Về chất lượng nghệ thuật, tôi xin mạn phép không nói mà để bạn đọc cảm nhận sẽ khách quan hơn. Với vai trò điều hành Quỹ, tôi chỉ có thể nói hai tác giả được giới thiệu lần này sẽ đi cùng Lá trầu trong chặng đầu tiên. Tôi không nói là Lá trầu có thể dựng lên nhà thơ nổi tiếng, hay thương hiệu EVAcom cũng vậy. Hiện tại, điều chúng tôi mong đợi là hỗ trợ thành công 6 tập thơ nữ dự kiến ra trong năm nay, hy vọng các nhà thơ nữ trẻ sẽ tiếp tục tiến  xa.

(Theo HNM)

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác