Quỹ bảo trợ thơ nữ: Tìm vàng cho thơ

Lần đầu tiên, một quỹ bảo trợ dành cho các nhà thơ nữ và kèm theo là một giải thưởng mang tên Lá trầu được thành lập, do Công ty Phát triển truyền thông Eva phối hợp với Nhà xuất bản phụ nữ khởi xướng. Nhân sự kiện này, chúng tôi có cuộc trò chuyện với nhà thơ Giáng Vân, Trưởng ban thẩm định giải thưởng thơ này.

Nhà thơ Giáng Vân tại buổi ra mắt Quỹ bảo trợ thơ nữ.Nhà thơ Giáng Vân tại buổi ra mắt Quỹ bảo trợ thơ nữ.

- Thưa chị, trong thời buổi làm thơ, in thơ, thưởng thức thơ và đặc biệt, bảo trợ cho thơ có vẻ như là một thú chơi xa lạ, thì việc duy trì và phát triển quỹ bảo trợ và giải thưởng giành riêng cho thơ nữ, theo chị liệu có khả thi không?

 

- Cách đây khá lâu khi chị Lê Ngân Hằng - Giám đốc Công ty truyền thông Eva, và cũng là một nhà thơ trẻ - bày tỏ ý định lập một quỹ dành cho thơ nữ thì tôi cũng có phần hoài nghi. Việc này quả thực không dễ dàng. Nhưng bây giờ thì bạn thấy đấy, có một công ty đã đứng ra tài trợ cho quỹ này, Công ty Nam Dược, với số tiền ban đầu là 125 triệu đồng. Đây là một tín hiệu vui không chỉ với riêng các nhà thơ nữ. Khi biết có thông tin này, nhiều người đã bày tỏ sự bất ngờ và vui mừng.

 

Từ khi công bố thành lập quỹ và giải thưởng đến nay chưa đầy một tháng, với tư cách là thành viên ban thẩm định, tôi đã nhận được năm tập thơ đầu tiên gửi về Quỹ từ thành phố Hồ Chí Minh, Nghệ An và có cả tác giả nữ hiện đang công tác ở nước ngoài cũng hứa gửi về tham dự. Trong đó, bắt đầu có những gương mặt mới.

 

Và hơn thế, có những nhà thơ nữ khá lâu rồi không sáng tác, không biết có phải nhờ “cú hích” này không mà đột nhiên tìm lại được cảm hứng, viết liền một lúc hàng chục bài thơ, giọng điệu cũng có phần mới mẻ. Thực sự đó là những tín hiệu vui.

 

Tôi tin rằng quỹ này sẽ phát triển được, vấn đề là chúng tôi, những người thẩm định phải làm sao tìm cho ra những tác phẩm thơ có chất lượng, thuyết phục được độc giả và duy trì được nguồn tài trợ hàng năm.

 

- Nhưng gần đây, các tác giả nữ hầu như chỉ thấy nổi lên những người trẻ với những ồn ào hình thức là chủ yếu, tìm cho ra mỗi năm một tập thơ, một gương mặt thực sự nổi bật để trao giải, có lẽ chẳng dễ dàng...

 

- Đúng, không dễ dàng chút nào. Nhưng, cũng như cuộc sống, dòng chảy thơ ca vẫn đang chuyển động không ngừng. Và tôi nhận thấy, đâu đó những tín hiệu vui, những xu hướng mới... luôn luôn sắp sửa xuất hiện. Tôi hy vọng giải thưởng này sẽ đón đợi được những tín hiệu vui đó.

 

Nói như vậy không có nghĩa là chúng tôi thiếu thực tế. Hiện tại, ngay từ khi công bố quỹ thơ và giải thưởng, ban thẩm định chúng tôi đã vào cuộc ngay rồi. Ban thẩm định gồm có các nhà thơ Hoàng Hưng, Trúc Thông, Nguyễn Quang Thiều, Ý Nhi, Nguyễn Bình Phương và Đỗ Doãn Phương, mỗi người “phụ trách” một kênh thông tin, một “khu vực địa lý” nhất định. Không chỉ có ngồi chờ các cây bút nữ gửi tác phẩm đến, chúng tôi cũng tự tìm đến với họ. Chẳng hạn nhà thơ Hoàng Hưng sẽ bao quát mảng thơ của các tác giả từ nước ngoài, những tác giả có xu hướng hiện đại, nhà thơ Trúc Thông có kênh thông tin từ Tạp chí Thơ của Hội Nhà văn, toàn bộ khu vực miền nam có chị Ý Nhi phụ trách, các nhà thơ Nguyễn Bình Phương để ý mảng thơ từ phía Tạp chí Văn nghệ quân đội, Nguyễn Quang Thiều phía Văn nghệ, Công an, còn Đỗ Doãn Phương là một nhà báo năng động, có khả năng tìm kiếm. Qua bạn bè và nhiều mối quen biết, tôi cũng bắt đầu tiếp cận những tác phẩm mới, những gương mặt mới. Quá trình đãi cát tìm vàng này thực sự khó khăn nhưng cũng rất thú vị.

 

- Vậy, “cơ chế” thẩm định với từng tập thơ sẽ như thế nào?

 

- Về nguyên tắc, tất cả các tác phẩm sẽ được gửi qua tôi, với tư cách là trưởng ban. Sau đó tôi sẽ gửi đến tất cả các thành viên còn lại. Chúng tôi đọc và sẽ có những cuộc thảo luận, từng thành viên nêu ra các ý kiến rồi tổng hợp lại, đi đến một điểm chung nhất để chọn ra tác phẩm.

 

Mỗi năm chúng tôi sẽ tổ chức giới thiệu thơ theo từng mùa: mùa xuân vào cuối tháng 3 dương lịch, mùa hè vào cuối tháng 6, mùa thu cuối tháng 9 và mùa đông cuối tháng 12. Mỗi mùa như thế sẽ cố gắng chọn ra một hoặc hai tập thơ, một hoặc hai tác giả nữ nổi bật để giới thiệu. Cuối năm sẽ tổng kết và chọn ra trong đó một tập thơ xuất sắc nhất và trao giải vào mùa xuân năm sau. Giải thưởng trị giá 25 triệu đồng. Các tác phẩm  lựa chọn được Quỹ bảo trợ xuất bản do NXB Phụ nữ cấp phép.

 

Tôi hy vọng kế hoạch này sẽ góp phần hâm nóng thơ ca, những giá trị tinh thần không chỉ đối với những người sáng tác, mà đối với công chúng yêu thơ.

 

- Cái tên Lá trầu có vẻ nghiêng về truyền thống, trong khi, thơ nữ hiện nay nhìn bề nổi thì có vẻ thiên về những mới lạ, hiện đại. Vậy ban thẩm định sẽ chọn những tập thơ truyền thống hay sẽ ưu tiên những tác phẩm mang phong cách mới?

 

- Theo EVA.com,  đơn vị khởi xướng quỹ thơ nữ thì cái tên giải thưởng chỉ cần làm sao gần gũi, dễ nhớ và gợi, nhưng nội dung và chất lượng giải Lá trầu mới là điều đáng lưu tâm.  Chúng tôi chấp nhận mọi phong cách, dù truyền thống hay cách tân thì vẫn phải đạt đến một chất lượng nhất định, nghĩa là phải hay, phải thuyết phục được đông đảo công chúng. Tiêu chí của giải thưởng đặt ra là tác phẩm phải hướng đến những giá trị nhân bản, cái đẹp, thân thiện và gần gũi, sáng tạo, trữ tình và tất nhiên, là giải thưởng thơ nữ, nên cũng chú trọng nữ tính trong tác phẩm. Chúng tôi sẽ ưu tiên những giọng thơ mới, những phong cách mới, những khám phá mới.

 

- Là một nhà thơ nữ được nhiều bạn đọc yêu thích, cũng là người phụ trách mảng thơ của báo Phụ nữ thủ đô, chị có nhận xét gì về  thơ nữ những năm gần đây và vấn đề bảo trợ sáng tác?
 

Các nhà thơ nữ muốn tham dự Quỹ bảo trợ xuất bản - giải thưởng thơ Lá trầu, cần gửi tác phẩm (là một tập thơ - chưa từng được công bố) đến địa chỉ: Công ty Phát triển truyền thông Eva, 181/180 Nguyễn Lương Bằng, Đống Đa, Hà Nội. Email: biz@evacom.com.vn; điện thoại: 5333756, hoặc Bà Lê Ngân Hằng: 0903264885.

 

Hoặc: Nhà thơ Giáng Vân, báo Phụ nữ Thủ đô, 72 Quán Sứ, Hà Nội, ĐT: 0915549615; email: giangvan&tom@yahoo.com

 

 

- Thực sự thì tôi cũng không thể đọc hết được để mà có thể nhận xét cho đủ đầy. Các nhà thơ giờ cũng ngại in thơ, chỉ sáng tác cho mình là chủ yếu, bởi rất nhiều lý do. Còn thơ đăng báo thì, bạn biết đấy, thật khó để tìm ra những bài thơ đích thực là... thơ.

 

Có một điều mà tôi thấy “ái ngại” cho các nhà thơ trẻ là việc thay vì dành thời gian và năng lượng để sáng tác, thì họ lại mất rất nhiều công sức loay hoay đi “tiếp thị” thơ mình với công chúng. Thơ hoàn toàn không thích hợp với những trình diễn ồn ào. Bây giờ có cái quỹ này, có lẽ các nhà thơ nữ nên chuyên tâm sáng tác rồi gửi tác phẩm đến đây. Phần còn lại sẽ có cả một ê kíp lo. Và một điều quan trọng nữa, Quỹ thơ này muốn duy trì lâu dài và thực sự cần đến những nhà tài trợ tâm huyết và có tấm lòng đối với thơ.

 

-          Xin cảm ơn chị và chúc quỹ thành công. 

Theo Nhân dân

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác