Văn học TP.Hồ Chí Minh: Thiếu những tác phẩm đỉnh cao

Mới đây, Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh đã tổ chức một chuyến đi, đưa lực lượng sáng tác trẻ ra tận khu du lịch sinh thái vùng ngoại thành để tổ chức hội thảo nhằm giải tỏa bầu không khí văn chương trầm lặng. Tuy nhiên, phong cảnh hữu tình dường như cũng không làm thay đổi tình thế bao nhiêu.

Nhà văn Nguyễn Quang Sáng và hai tác giả được nhận tặng thưởng của Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh năm 2007Nhà văn Nguyễn Quang Sáng và hai tác giả được nhận tặng thưởng của Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh năm 2007

Mặc dù số lượng người viết văn ngày càng nhiều, dù tác phẩm mới liên tục xuất hiện, nhưng nhận xét về thực trạng văn học Việt Nam hiện nay, bất kỳ nhà văn nào cũng có thể chỉ ra đủ thứ yếu và thiếu: Thiếu những tác phẩm đỉnh cao, thiếu đội ngũ lý luận phê bình…

Thực tế, sự thiếu vắng những "tác phẩm ra tác phẩm" trong mùa giải văn học TP Hồ Chí Minh năm nay đã khiến Hội Nhà văn thành phố tìm "đỏ con mắt" mà không được một tác phẩm để trao giải nên đành tạm bằng lòng với 2 tặng thưởng cho tập thơ "Trong bóng người xưa" của Lê Thiếu Nhơn và tập truyện ngắn "Mỹ Nhân Ngư" của Liêm Trinh...

Nhà văn ít bàn chuyện văn chương

Nhằm giải tỏa bầu không khí văn chương trầm lặng, mới đây, Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh đã tổ chức một chuyến đi, đưa lực lượng sáng tác trẻ ra tận khu du lịch sinh thái vùng ngoại thành để tổ chức hội thảo. Tuy nhiên, phong cảnh hữu tình dường như cũng không làm thay đổi tình thế bao nhiêu.

Mặc Ban tổ chức kêu gọi, nhưng sau những phần trình bày tham luận đều đều, phần tranh luận không có mấy ý kiến tham gia. Ngay nội dung các trang tham luận hầu như cũng mới chỉ dừng ở các vấn đề chung chung: Phương thức đưa tác phẩm văn chương đến với công chúng, chuyện ứng xử giữa nhà văn với nhà văn, vị trí của nhà văn trẻ hiện nay, cách tân thơ trẻ về mặt hình thức… Yếu tố cốt lõi nhất: làm sao nâng cao chất lượng trang viết của nhà văn, lại ít được đề cập đến nhất.

Không riêng Hội thảo thơ văn trẻ TP Hồ Chí Minh 2007 mới có tình trạng hội thảo văn chương nhưng nhà văn chỉ thảo luận khơi khơi những vấn đề chung chung, thậm chí không tham gia thảo luận hay nói chuyện ngoài văn chương như trên.

Nhà văn trẻ Thục Linh chia sẻ: Một lần, nghe có hội thảo về blog và văn chương mạng nên háo hức đi tham dự. Thế nhưng thay vì những vấn đề nhà văn chờ đợi nghe thảo luận: blog có phải là phương tiện mới và tốt để chuyên chở văn chương hay không? Sáng tác trong thời đại blog khiến văn chương chú trọng ở giá trị tức thời nào? Những ý nghĩ rời rạc, những khoảnh khắc nắm bắt đời sống được ghi nhanh trên blog có được coi là một dạng văn chương ăn liền hay văn chương chính thống gì không?... thì mấy nhà văn lại quay sang thảo luận, blog nên quản lý như thế nào?!

Biết nhiều nhưng vẫn thiếu

Thời gian gần đây, điệp khúc: Văn học Việt Nam còn thiếu những tác phẩm đỉnh cao, thiếu tính định hướng từ lý luận phê bình, để phê bình báo chí lấn át phê bình văn học chính thống, thiếu phương tiện chuyển tải tác phẩm, thiếu cơ sở vật chất phục vụ sáng tác… liên tục được lặp lại.

Nhưng, để chỉ ra giải pháp cụ thể ai viết, viết như thế nào, nâng cao chất lượng trang viết ra sao là gần như bỏ ngỏ. Thậm chí có nhà văn còn bóng gió rằng thiếu sự tự do sáng tạo, không có cơ hội để nói lên quan điểm của mình.

Trao đổi về vấn đề này, nhà văn Nguyễn Quang Sáng nhận xét: Thời chiến tranh, nhà văn bị hạn chế nhiều mà vẫn có những tác phẩm hay, có sức lay động lòng người.

So với trước đây thì hiện nay các bạn trẻ có điều kiện thuận lợi hơn rất nhiều. Đất nước đang trong thời kỳ hội nhập, cuộc sống xã hội thay đổi từng ngày từng giờ, chất liệu sáng tác ngồn ngộn như thế. So với các thế hệ trước, nhà văn trẻ hiện nay biết nhiều thứ hơn, cái gì cũng biết nhưng không sâu, đầu óc cũng dễ bị phân tán, không bám sát, đeo đuổi đến tận cùng của vấn đề...

Những nghịch lý văn chương rất nhiều và tự thân mỗi người sáng tác đều có những lý lẽ riêng của mình nhưng chừng nào các nhà văn còn tránh né, còn vòng vo những chuyện bên lề của văn chương, chưa nghiêm khắc với chính mình thì dù lực lượng sáng tác có ngày càng nhiều hơn nữa thì chắc chắn làng văn vẫn còn lặng lẽ.

(Theo CAND)

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác