Xã hội hóa giải thưởng thơ: Đường dài phía trước

Thời gian gần đây, đời sống văn học Việt Nam chứng kiến sự ra đời hàng loạt giải thưởng thơ mang tên các tổ chức, cá nhân. Ít nhiều hiện tượng này đã thổi vào “địa hạt” văn học một làn gió mới. Thế nhưng thực sự công cuộc xã hội hóa giải thưởng thơ đang ở đâu?

Xã hội hóa giải thưởng thơ: Đường dài phía trước - ảnh 1

Trăm hoa đua nở

Chủ trương xã hội hóa các hoạt động văn hóa nghệ thuật đã xuất hiện từ lâu, nhưng công cuộc xã hội hóa giải thưởng thơ chỉ thực sự nhen nhóm trong khoảng vài năm trở lại đây. Dò dẫm những bước đầu tiên là Giải thưởng Lá trầu 2007 khởi động cuối tháng 3-2007 do Công ty phát triển truyền thông Eva (Evacom) bảo trợ. Mục tiêu nhằm xuất bản thơ nữ, kèm theo một giải thưởng văn chương đầu tiên mang tính xã hội hóa. Lá trầu 2007 đã về đích với phần thưởng duy nhất dành cho tập thơ Bay lặng im của Trang Thanh. Lần lượt, nhiều giải thưởng thơ mang tính xã hội hóa đã ra đời như Quỹ Anh Thơ, Giải thưởng thơ Làng Chùa ở Hà Tây (cũ), Giải thơ trẻ TP HCM, Giải thưởng thơ Bách Việt của Công ty sách Bách Việt…

Sự ra đời của hàng loạt giải thưởng này trước hết đem đến cho các sáng tác vừa “ra lò” một “bà đỡ” mới. Thực tế nhiều tác phẩm của các tác giả trẻ đã được xuất bản, phát hành rộng rãi từ “cánh cửa” này. “Chữ cái” của Từ Huy, “Cơn ngạt thở tình cờ” - Trần Lê Sơn Ý hay “Những ngọn triều nhục cảm” của Đỗ Doãn Phương…

Trước đây, việc tổ chức và trao giải thưởng thơ thường chỉ cậy nhờ vào hoạt động của Hội Nhà văn Việt Nam và các Hội VHNT địa phương... Những tổ chức, cá nhân muốn cổ súy cho thơ ca nói chung cùng lắm cũng chỉ dừng lại ở hình thức “nhà tài trợ”. Chính vì thế, sự ra đời của các giải thưởng thơ mang tính xã hội hóa không chỉ phá vỡ thế “độc quyền” mặc định từ lâu mà còn  tạo ra sự đa dạng trong cách đánh giá đối với thơ Việt.

Đường dài mới biết ngựa hay

Ngay từ vạch xuất phát, công cuộc xã hội hóa giải thưởng thơ ca đã “vấp” phải nhiều khó khăn. Lá trầu sau lễ trao giải lần thứ nhất vẫn tiếp tục hỗ trợ xuất bản thơ nữ năm thứ hai nhưng đã chính thức tuyên bố tạm ngừng Giải thưởng Lá trầu 2008 gặp khó khăn về tài chính. Ngay sau khi Giải thưởng thơ Bách Việt ra đời, một doanh nghiệp đã ngỏ ý tài trợ. Nhưng trong buổi giới thiệu “Những ngọn triều nhục cảm” - tập thơ đầu tiên tham gia Giải thưởng Bách Việt, đại diện Công ty sách Bách Việt  thở dài ngao ngán khi nhà tài trợ ngoảnh mặt làm ngơ vì lý do lạm phát.

Đã vậy, chính những người trong cuộc cũng tỏ ra không mấy  mặn mà. Ngoài phần thưởng trị giá 25 triệu đồng dành cho tập thơ duy nhất, Lá Trầu 2007 còn vinh danh những dấu ấn của các tập thơ còn lại bằng việc trao kỉ niệm chương cho 5 tập thơ khác. Thế nhưng, trong lễ công bố kết quả, chỉ độc tác giả Trang Thanh đến nhận giải còn cả 5 nhà thơ khác đều vắng mặt. Hội đồng thẩm định với 7 thành viên  thì cũng chỉ mỗi vị Trưởng ban Giáng Vân tới dự. Đấy thực sự là “nốt lặng” không chỉ của riêng giải thưởng Lá trầu mà cho cả công cuộc xã hội hóa giải thưởng thơ dài dằng dặc đang ở phía trước. Quả là đường dài mới biết ngựa hay…

Theo HNM

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác